Wysłuchaj rozmowy w audycji "Wybieram Dwójkę"<<<
Narodowa Orkiestra Symfoniczna Polskiego Radia powstała w 1935 roku. Wtedy Grzegorz Fitelberg otrzymał zadanie stworzenia pierwszej w Polsce samodzielnej radiowej orkiestry symfonicznej. Od debiutu 2 października 1935 roku zespół współtworzył historię polskiego życia muzycznego i przygotowywał nagrania dla Polskiego Radia.
Po II wojnie światowej orkiestrę reaktywowano w Katowicach, a jej odbudowę powierzono Witoldowi Rowickiemu. Kilka lat później do NOSPR-u powrócił także Grzegorz Fitelberg. Orkiestra ma na swoim koncie ogromną liczbę nagrań archiwalnych przygotowywanych dla radia oraz wiele płyt wydanych przez krajowe i zagraniczne wytwórnie, między innymi Naxos czy EMI.
Czytaj także:
Orkiestra urodzona przy mikrofonie
NOSPR od początku był zespołem niezwykle związanym z mikrofonem i systemem nagrań. - Rynek fonograficzny przeżywa dziś ogromne zmiany. Można powiedzieć, że znajduje się w stanie erozji i musimy się w tej rzeczywistości odnaleźć. Orkiestra symfoniczna, zwłaszcza orkiestra radiowa, nie może istnieć bez obecności na rynku fonograficznym, bez obecności w eterze i bez utrwalania swojej działalności - mówił w Dwójce altowiolista NOSPR Wincenty Krawczyk.
- Do 2005 roku byliśmy częścią Polskiego Radia. Od tamtej pory jesteśmy odrębną instytucją, ale te związki pozostają nierozerwalne. Jednym z podstawowych zadań NOSPR-u jest przygotowywanie nagrań archiwalnych dla potrzeb Polskiego Radia. Te nagrania powstają nieustannie - dodał rozmówca Beaty Stylińskiej.
NOSPR Records otwiera archiwa
Artysta zaznaczył, że od początku kadencji obecnego dyrektora NOSPR trwały rozmowy o pomysłach dotyczących obecności orkiestry na rynku fonograficznym. Powstanie nowe wydawnictwo, które będzie nosiło nazwę NOSPR Records.
- W ramach tego projektu bardzo zależy nam na prezentowaniu dziedzictwa orkiestry poprzez sięganie do ogromnych zasobów Archiwum Polskiego Radia. To prawdziwy skarb i rezerwuar tego, co najważniejsze w polskiej kulturze muzycznej okresu powojennego - zaznaczył Krawczyk.
- Doszliśmy do wniosku, że najciekawszym sposobem prezentacji będzie pokazanie dorobku kolejnych dyrektorów artystycznych orkiestry. A skoro tak, nie sposób nie zacząć od Grzegorza Fitelberga. Później chcielibyśmy sięgnąć po Witolda Rowickiego, Jana Krenza, Bogdana Wodiczkę, Jerzego Maksymiuka, Antoniego Wita i kolejnych dyrektorów artystycznych orkiestry. Naszym zamiarem jest klasyczna dystrybucja nośników fizycznych – płyt CD oraz winyli. Będziemy oczywiście udostępniać również pliki cyfrowe na platformach internetowych - dodał.
Panteon dyrygentów i solistów
W katalogu nagrań dominują ważna nazwiska, przede wszystkim z krajów dawnego bloku wschodniego: Jiří Bělohlávek, János Ferencsik, Kiriłł Kondraszyn, Kurt Masur, Nathan Rachlin. - Można by tę listę długo kontynuować, bo Archiwum Polskiego Radia jest repozytorium naprawdę największych osiągnięć wybitnych dyrygentów i solistów. Długo można wymieniać również pianistów: Halinę Czerny-Stefańską, Jana Ekiera, Lidię Grychtołównę, Barbarę Hesse-Bukowską, Władysława Kędrę czy Raula Koczalskiego. To tylko niewielka część nazwisk obecnych w tych zbiorach - zaznaczył altowiolista.
***
Przygotowanie: Beata Stylińska
Gość: Wincenty Krawczyk (altowiolista NOSPR)
Data emisji: 23.09.2026
Godzina emisji: 17.10
Materiał wyemitowano w audycji "Wybieram Dwójkę"
Opracowanie Oskar Łapeta
