Martyna Pastuszka: muzyka dawna wymaga ciągłego poszukiwania i ciekawości

- Czasami, kiedy coś czytamy, dowiadujemy się, że jakiś utwór w ogóle istniał. Wtedy pojawia się świadomość, że trzeba sprawdzić, czy on przetrwał i gdzie mógł się zachować. To jest taka podstawowa dla ruchu muzyki dawnej umiejętność poruszania się w obszarze muzykologicznym – i ja ją w sobie mam. Przez lata to się po prostu we mnie ukształtowało - mówiła w Dwójce Martyna Pastuszka, znakomita skrzypaczka barokowa, zafascynowana muzyką dawną, a także liderka i założycielką {oh!} Orkiestry.

Martyna Pastuszka jest dyrektorką artystyczną i spiritus movens {oh!} Orkiestry, założonej w 2012 roku w Katowicach przez grupę instrumentalistów – entuzjastów muzyki dawnej. W ciągu dekady działalności dynamicznie rozwijający się zespół wypracował sobie pozycję jednej z najważniejszych orkiestr specjalizujących się w wykonawstwie historycznym w Polsce.

Fryderyk dla {oh!} Orkiestry

Ostatni sukces, który trafił na ręce zespołu Martyny Pastuszki, to Fryderyk dla orkiestry w kategorii muzyka dawna za płytę La Serenissima, nagraną wspólnie z belgijską sopranistką Sophie Junker, z którą {oh!} Orkiestra współpracuje już od lat.

- Gratulacje należą się przede wszystkim Sophie Junker, bo to właściwie jej recital. Trudno byłoby mi przyjmować laury za płytę, na której ona śpiewa dziesięć arii. Oczywiście jest tam także koncert skrzypcowy, ale mam poczucie, że w tym nagraniu bardzo dobrze wybrzmiewa przede wszystkim warstwa orkiestrowa – w tych ariach orkiestra często funkcjonuje jak osobny aktor na scenie - mówiła Martyna Pastuszka.

Barokowy triumf w Wiedniu. Martyna Pastuszka w MusikTheater an der Wien

Sukcesów i nowych osiągnięć w ostatnich miesiącach w działalności Martyny Pastuszki było znacznie więcej. W kwietniu w wiedeńskim MusikTheater an der Wien odbyła się austriacka premiera opery "Alessandro nell’Indie" autorstwa Leonarda Vinci. Spektakl przygotował chorwacki kontratenor i reżyser Max Emanuel Cenčić, z którym artystka współpracuje już od lat przy kolejnych projektach operowych. Pastuszka objęła w tej produkcji kierownictwo muzyczne i poprowadziła występy swojego zespołu, mierząc się z kolejnym dużym wyzwaniem w międzynarodowym teatrze operowym.

- Razem z Anią Firlus spędziłyśmy w Wiedniu ponad miesiąc, więc było to rzeczywiście bardzo intensywne doświadczenie. W tym teatrze do produkcji zapraszane są zwykle tylko nieliczne zespoły, które dobrze znam: przede wszystkim kilka orkiestr niemieckich i głównie francuskich. Dlatego tym większym sukcesem jest dla nas to, że mogliśmy przyjechać tam z całą orkiestrą i zostać zaproszeni na pełnych prawach, z pełnym finansowaniem przez Theater an der Wien. To naprawdę duże wyróżnienie i znakomite przedstawienie - podkreśliła skrzypaczka.

Czytaj też:

• Martyna Pastuszka: trzeba nieustannie windować swój poziom
• Fryderyki 2026: laureaci o nagrodach, muzyce dawnej i crossoverze

Martyna Pastuszka odkrywa repertuar muzyki dawnej

Jednym z najważniejszych wątków działalności Martyny Pastuszki jest poszukiwanie zapomnianego repertuaru – w tym dzieł, które przez stulecia pozostawały poza obiegiem koncertowym i operowym. W przypadku zespołów specjalizujących się w wykonawstwie historycznym oznacza to często pracę niemal detektywistyczną: poszukiwania w archiwach, bibliotekach i cyfrowych bazach rękopisów.

Dyrygentka i skrzypaczka przyznaje, że w ostatnich latach poszukiwania repertuaru ułatwił rozwój internetowych kolekcji tworzonych przez instytuty muzykologiczne oraz biblioteki cyfrowe. - Nasza Polona czy NIFC należą do takich instytucji. Dzięki nim można naprawdę wiele rzeczy odnaleźć.

- Ogromnie pomaga w tym internet, bo istnieją całe serwisy tworzone przez instytuty muzykologiczne, francuskie czy włoskie, a także nasze – jak Polona czy Narodowy Instytut Fryderyka Chopina. Dzięki nim można wiele rzeczy odnaleźć. Uwielbiam godzinami przeszukiwać internet. Wiem, że z zewnątrz mogę wyglądać jak nerd, ale w środku jest prawdziwy lunapark - opowiadała Martyna Pastuszka.

***

Tytuł audycji: Cafe "Muza" 

Prowadzenie: Klaudia Baranowska

Gość: Martyna Pastuszka (skrzypaczka, założycielka {oh!} Orkiestry)

Data emisji: 10.05.2026

Godz. emisji: 10.00

am