Jednym z filarów Roku Andrzeja Wajdy 2026 są działania edukacyjne. Ich celem jest trwałe włączenie twórczości reżysera do praktyki edukacyjnej oraz rozwijanie kompetencji kulturowych, obywatelskich i interpretacyjnych uczniów na różnych poziomach edukacji. Program bazuje na współpracy z uznanymi badaczami kina, filmoznawcami i pracownikami akademickimi, od lat zajmującymi się twórczością Andrzeja Wajdy i edukacją filmową.
Ogólnopolska konferencja dla nauczycieli w Muzeum Historii Polski
Jednym z wydarzeń jest zaplanowana ogólnopolska konferencja pt. "Andrzej Wajda. Uczeń, nauczyciel, twórca. Inspiracje edukacyjne". Spotkanie będzie okazją do poznania nauczycieli, edukatorów, filmoznawców i pracowników akademickich.
W programie przewidziano wykłady i panele prowadzone przez badaczy kina i kultury. W tym gronie znaleźli się m.in.: prof. Richard Pena (USA), prof. Anette Insdorf (USA), prof. Kōichi Kuyama (Japonia), prof. Tadeusz Lubelski, prof. Krzysztof Kornacki, dr Agnieszka Morstin oraz prof. Piotr Witek, dr Michał Mizera i dr Mikołaj Mirowski.
Paneliści skoncentrują się na potencjale edukacyjnym kina, odpowiedzialności kultury za kształtowanie postaw obywatelskich oraz roli nauczyciela jako przewodnika po świecie wartości i znaczeń.
Niezbędnik filmowy dla nauczycieli
W ramach Roku Andrzeja Wajdy realizowany jest także całoroczny ogólnopolski projekt pt. "Niezbędnik filmowy dla nauczycieli - Andrzej Wajda". To praktyczne zaplecze metodyczne dla pedagogów. Celem jest wyposażenie nauczycieli w zestaw narzędzi do pracy z filmami Andrzeja Wajdy w edukacji formalnej i nieformalnej. Projekt zapewnia bezpłatny dostęp do wybranych filmów i towarzyszących im materiałów edukacyjnych oraz publikacji uzupełniających, m.in. zestawów wykładów i komentarzy eksperckich przygotowanych.
Czytaj także:
Edukacja: kino jako narzędzie do rozmowy o wartościach
Centralną osią działań edukacyjnych jest projekt "Filmy Andrzeja Wajdy jako narzędzie edukacji filmowej, kulturalnej i obywatelskiej", realizowany przez cały rok w Polsce. Zakłada on systematyczne wykorzystywanie filmów Andrzeja Wajdy jako punktu wyjścia do pracy dydaktycznej i refleksji nad historią, etyką i współczesnością. Filmy traktowane są nie tylko jako dzieła filmowe, lecz jako nośniki sensów społecznych i obywatelskich - opowieści o wolności, solidarności, odpowiedzialności, buncie, mechanizmach władzy oraz cenie kompromisu.
Wydarzenia kulturalne i międzynarodowa obecność Wajdy
Wśród kluczowych przedsięwzięć znajduje się dokumentacja projektu "Wajda. Man of Poland. Historia pewnego Oscara", której premierę zaplanowano na marzec 2026. Film opowiada o drodze Andrzeja Wajdy do Oscara honorowego i znaczeniu tego wyróżnienia dla polskiej kultury.
W 2026 roku zaplanowany jest także finał konkursu TVP "Ziemia obiecana", nawiązujący do jednego z najważniejszych filmów Andrzeja Wajdy. Konkurs angażuje młodych twórców i widzów w twórczy dialog z filmem, zachęcając do reinterpretacji i krytycznego namysłu nad współczesnymi "ziemiami obiecanymi".
"Wajda Generation"
Międzynarodowy wymiar Roku Andrzeja Wajdy 2026 podkreśla projekt promocji twórczości reżysera za granicą - "Wajda Generation", realizowany w marcu 2026 roku w Waszyngtonie, latem w Los Angeles oraz w listopadzie w Tokio. Program ma na celu prezentację kina Andrzeja Wajdy jako uniwersalnego języka opowieści o wolności, oporze i godności człowieka, kierowanego do międzynarodowej publiczności, w tym środowisk akademickich i filmowych.
W wymiarze popularyzatorskim zaplanowano także letni przegląd filmów Andrzeja Wajdy w kinie plenerowym na Żoliborzu - w lipcu i sierpniu w Warszawie - który w otwartej formule przybliży klasykę szerokiej publiczności.
"Uniwersum Wajdy"
Kulminacją i podsumowaniem Roku Andrzeja Wajdy 2026 będzie multimedialna wystawa "Uniwersum Wajdy", przygotowana na otwarcie Kina Tęcza jesienią 2026 roku na Żoliborzu. Połączy film, teatr, sztuki wizualne i archiwalia, prezentując Andrzeja Wajdę jako artystę totalnego oraz twórcę, którego dzieło pozostaje żywym punktem odniesienia dla współczesnej kultury i debaty publicznej.
***
PAP/zch