Co symbolizuje gromnica?
W tradycji Kościoła gromnica poświęcona 2 lutego symbolizuje światło wiary, łaskę Bożą i światłość wiekuistą. Zapalano ją więc zawsze w godzinę śmierci i wkładano w ręce konającym, aby prowadziła ich do wiecznego zbawienia. Po powrocie z kościoła płomieniem poświęconej gromnicy kopcono znak krzyża na belkach stropowych, a w czasie burzy stawiano zapaloną gromnicę w oknie lub obchodzono z nią dom i całe obejście. Uważano, że posiada moc odwracania gromów i błyskawic i stąd wzięła się jej (ludowa) nazwa.
Gromnice często przybierane były wstążką i zieloną gałązką. Podczas mszy św. obserwowano palące się świece. Gdy obficie kapał z nich wosk, zima miała trwać długo i być mroźna. Trzaskający płomień gromnicy wskazywać miał na wiosenne deszcze i letnie burze.
2 lutego, dokładnie 40 dni po Bożym Narodzeniu, należy też ostatecznie pożegnać się z tym okresem - rozebrać choinkę, zaprzestać śpiewania kolęd. Liturgiczny okres bożonarodzeniowy kończy się wcześniej, niż tradycyjny, bo już w święto Chrztu Pańskiego - tydzień po święcie Trzech Króli.
Formy Obecności PME
Ikony Łemkowszczyzny
Przewodniczka po wystawie „Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich” będzie Agnieszka Kleszcz - etnolożka i historyczka sztuki. Ze swoją gościnią Justyna Piernik porozmawia o symbolice łemkowskich ikon i zastanowi się, jak świat sztuki przekształca przedmioty, nadając im status kultowych.
***
Tytuł audycji: Źródła
Poprowadzi: Justyna Piernik
Data emisji: 2.02.2026
Godzina emisji: 12.00
mg
