Kultura

Dworskie tańce w rytmie pór roku

Ostatnia aktualizacja: 23.11.2010 08:40
– Bożonarodzeniowych gości nie wypędzano z domu do wiosny – przekonywali goście "Sezonu na Dwójkę", autorzy książki "W ziemiańskim dworze".
Audio

Śród takich pól przed laty, nad brzegiem ruczaju,
Na pagórku niewielkim, we brzozowym gaju,
Stał dwór szlachecki...

Dwór to coś więcej niż dom. W Polsce utożsamiany z wartościami narodowymi, patriotycznymi, z utrzymywaniem tradycji i kultury. W literaturze symbolizuje często samą Polskę – nazywany bywał małą ojczyzną. Ale bywał także symbolem zacofania i szlacheckich wad: dewocji, lęku przed "obcymi" i ukochania złotej wolności.

Gośćmi "Sezonu na Dwójkę" byli autorzy książki "W ziemiańskim dworze. Codzienność, obyczaje, święta, zabawy" Maja i Jan Łozińscy, którzy od blisko dwudziestu lat zajmują się historią życia codziennego i obyczaju w dawnej Polsce, przede wszystkim w XIX wieku i okresie międzywojennym.  

Wraz z rozmówcami Hanny Marii Gizy zwiedziliśmy wnętrze dawnych dworów, dowiedzieliśmy się również, z jakiego powodu budowniczym ziemiańskich domostw zależało na zabudowie parterowej i dlaczego najprzyjemniej było na ganku o godzinie jedenastej…

Maja i Jan Łozińscy opowiadali o takich aspektach życia codziennego w ziemiańskim dworze jak choćby radzenie sobie z zimnem. W listopadzie uszczelniano okna oraz ocieplano ściany i podłogi poprzez kładzenie i wieszanie dywanów magazynowanych podczas wiosny i lata. Jednak pomimo palenia w piecach i kominkach temperatura zimą we dworze osiągała najwyżej 12 stopni! (Kaloryfery pojawiły się na dworach w połowie XIX wieku, były jednak rzadkością). W trosce o zdrowie zagrożonych licznymi chorobami dzieci wykształcono pewne ciekawe sposoby radzenia sobie z tym problemem.

W audycji usłyszeliśmy także o kłopotach mieszkańców dworów z higieną (niedostatek środków czystości) czy też o pięknym zwyczaju wspólnego czytania – nie tylko w długie zimowe wieczory – wyczekiwanych listów i literackich nowości.

***

Książka "W ziemiańskim dworze. Codzienność, obyczaje, święta, zabawy" opowiada o życiu codziennym polskiego ziemiaństwa, które niezmiennie związane było z przyrodą i cyklem zmieniających się pór roku. Toczyło się wokół prac rolnych, podlegało rytmowi dorocznych świąt. Niczym gospodarski kalendarz podzielona na cztery części – Zimę, Wiosnę, Lato i Jesień – opowiada o zajęciach mieszkańców dworu: o dbałości o dom, sprzęty, ziemię i zwierzęta, o przygotowywaniu posiłków i zapasów na zimę, o obyczajach świątecznych, rozrywkach, wizytach gości, zjazdach familijnych i polowaniach. Tekstowi towarzyszy bogaty wybór archiwalnych zdjęć oraz malarstwo z epoki.

Audycję przygotowała Hanna Maria Giza.

Aby wysłuchać audycji, wystarczy kliknąć ikonę dźwięku "Maja i Jan Łozińscy o dworskich obyczajach" w boksie "Posłuchaj" po prawej stronie.

www.narodoweczytanie.polskieradio.pl
Cichociemni

Czytaj także

Sentymentalna podróż

Ostatnia aktualizacja: 20.01.2009 12:00
Album „Wokół pałacu i dworu. Z kolekcji Janusza Przewłockiego” przenosi nas w świat, którego już nie ma.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Magiczny dworek

Ostatnia aktualizacja: 19.10.2010 11:20
Dwa wieki temu rodzina Potockich zbudowała w Łucznicy myśliwski dworek, dziś mieści się tu centrum kultury.
rozwiń zwiń