Wielkie święto kolejnictwa. Polska i świat celebrują historię powstania kolei

Dwa okrągłe jubileusze zbiegają się w tym roku, czyniąc 2026 oficjalnym Rokiem Polskiej Kolei. Podczas gdy świat świętuje 200-lecie narodzin transportu szynowego, Polskie Koleje Państwowe obchodzą stulecie swojego powstania jako nowoczesnego przedsiębiorstwa.

PKP Intercity na stacji Łódź Kaliska

Wikipedia CC BY 4.0

Michał Stilger, rzecznik PKP S.A , wyjaśnia, że dla branży posiadającej tak bogatą historię jubileusz jest powodem do dumy i prestiżu, ale w polskim kontekście ma on znacznie głębsze znaczenie, gdyż losy kolei są nierozerwalnie splecione z historią państwa. Choć PKP zaczęły funkcjonować już w 1918 roku wraz z odzyskaniem niepodległości, to dopiero rozporządzenie prezydenta Ignacego Mościckiego z 1926 roku powołało je do życia w formie nowoczesnej organizacji gospodarczej. Z kolei światowy jubileusz nawiązuje do 1825 roku i słynnego przejazdu na trasie Stockton–Darlington w Anglii, który uznaje się za narodziny publicznej komunikacji szynowej.

Przez miniony wiek w polskiej kolei zmieniło się niemal wszystko, choć fundamenty działalności – łączenie ludzi i bezpieczny transport towarów – pozostały niezmienne. Ewolucja technologiczna przeprowadziła nas od ciężkich parowozów wymagających smaru i węgla, poprzez erę trakcji elektrycznej, aż po współczesne testy z napędem wodorowym i pociągami autonomicznymi. Ogromny postęp dokonał się zwłaszcza w systemach sterowania ruchem oraz w komforcie podróży, o którym pasażerowie sprzed stu lat mogli jedynie marzyć. Dzisiejsza kolej musi elastycznie adaptować się do nowych realiów, co widać nie tylko w prędkościach rozwijanych na torach, ale także w organizacji pracy i digitalizacji usług. 

🗓️ Jakie inne ważne daty dodalibyście do tej grafiki❓

Dokładnie dziś mija 1060 lat od historycznego dla naszego kraju wydarzenia - Chrztu Polski. Rok 2026 dla polskiej kolei również jest bardzo wyjątkowy, bowiem we wrześniu obchodzić będziemy 100 lat od powstania PKP. pic.twitter.com/C23cd1L1Gb

— PKP S.A. (@PKP_SA) April 14, 2026

Świętowanie rocznic to także liczne atrakcje dla pasażerów i pasjonatów, które rozpoczęły się już od ubiegłorocznych obchodów 50-lecia Dworca Centralnego w Warszawie. PKP uruchomiło specjalny portal edukacyjny, na którym jedną z najciekawszych sekcji jest zdigitalizowane archiwum „Ludzie kolei”. Dzięki niemu każdy może odszukać informacje o swoich przodkach, którzy pracowali w strukturach państwowego przewoźnika, co pokazuje, jak silny był i nadal jest etos kolejarza przekazywany z pokolenia na pokolenie. Choć dawniej praca na kolei była szczytem prestiżu społecznego, dzisiejsza Grupa PKP pozostaje jednym z największych pracodawców w kraju, przyciągając nie tylko przyszłych maszynistów czy konduktorów, ale także szerokie spektrum specjalistów od IT, prawa czy księgowości.

Patrząc w przyszłość, eksperci przewidują, że za kolejne sto lat kolej może całkowicie zmienić swoje oblicze, stając się głównym remedium na korki w rozrastających się aglomeracjach. Choć trudno przewidzieć wszystkie innowacje, już teraz widać, że automatyzacja i pełna integracja z urządzeniami mobilnymi stają się standardem. Kolej nie istnieje w próżni i jej rozwój będzie ściśle powiązany z postępującą cyfryzacją życia codziennego, co pozwala wierzyć, że stalowe szlaki pozostaną najbardziej efektywnym i nowoczesnym sposobem przemieszczania się po Europie.

Zachęcamy do odsłuchania załączonego nagrania!