REKLAMA

"Oskarżona : Wiera Gran" - rozmowa z Agatą Tuszyńską

Ostatnia aktualizacja: 01.07.2010 15:47
Żydowska śpiewaczka oskarżona o współpracę z nazistami
Audio
  • Agata Tuszyńska o książce 'Oskarżona Wiera Gran'

Historia Wiery Gran to druga strona - nieopowiedziana - historii Władysława Szpilmana, słynnego Pianisty z filmu Romana Polańskiego.

To opowieść o cenie przeżycia i cieniu, jaki rzuca na dalszy los. Szpilman grał na fortepianie w tej samej kawiarni na Lesznie 2, w centrum żydowskiego Broadway’u, gdzie Wiera Gran śpiewała swoje piosenki. Ona była gwiazdą, on akompaniatorem. O nim po latach powstał film oklaskiwany przez cały świat z podziwem za niezwykłą siłę trwania i męstwo w znoszeniu cierpienia, ją oskarżono o współpracę z nazistami, okrzyknięto kolaborantką i unicestwiono za życia.

Wiera Gran mieszkała w dziennicy zamkniętej od wiosny 1941 do lata 1942. Całe jej dalsze życie było konsekwencją tych kilku miesięcy.

Miała wszystko, czego potrzeba wschodzącej gwieździe – egzotyczną urodę, piękny niski kontralt, i muzykę we krwi. Była tak nieśmiała, że pierwsze piosenki śpiewała zza sceny obawiając się zetknięcia z publicznością. Do lata 1939 nagrała kilkadziesiąt piosenek o wszelkich barwach miłości.

Uniewinniona w warszawskim procesie Centralnego Komitetu Żydów Polskich opuściła Polskę w 1950 roku.

Wielokrotnie i na kilku kontynentach wzywano do bojkotu „gestapowskiej kurwy”. A jednak trwała. Występowała w paryskim hotelu Lutetia i w kabarecie Dinarzade, w sali Pleyel i Carnegie Hall, śpiewała gościnnie w Sztokholmie i Londynie, wyjechała na tournee po Ameryce Północnej. Koncertowała u boku Charlesa Aznavoura.

W Izraelu widzowie grożą przebraniem się w obozowe pasiaki, jeśli ośmieli się wystąpić na scenie, uciekła do Francji, stamtąd do Wenezueli, ale i tam dosięgła ją przeszłość – pomówienie, znieważenie, zniesławienie, szkalowanie.

Czuła się pogrzebana za życia. Zmarła w Paryżu 19 listopada 2007 roku.

Zapraszamy do wysłuchania rozmowy Joanny Szwedkowskiej z Agatą Tuszyńską autorką książki "Oskarżona: Wiera Gran, przeprowadzoną na 20. Festiwalu Kultury Żydowskiej w Krakowie

Czytaj także

Tajemnice Wiery Gran

Ostatnia aktualizacja: 25.11.2009 09:12
„Wszystko zawdzięczam Polsce, jeżeli chodzi o karierę i o życie” – powtarzała wielokrotnie jedna z najznakomitszych pieśniarek przedwojennej Warszawy, gwiazda scen paryskich - Wiera Gran. Mimo szczerego uczucia, jakim darzyła ojczyznę, umarła na obcej ziemi, w samotności. I tak jak przed laty, tak i dziś, jej talent dla wielu pozostaje tajemnicą.
rozwiń zwiń