>>> Posłuchaj audycji "Rozmowy po zmroku"
Za sprawą premiery filmu "Hamnet" w reżyserii Chloé Zhao wzrosło zainteresowanie postacią Williama Szekspira i zagadkami jego biografii. A białych plam w życiorysie słynnego dramaturga nie brakuje. Praktycznie nic nie wiemy o siedmiu latach, kiedy to William Szekspir jako 21-latek (i ojciec już trojga dzieci) opuścił rodzinny Stratford i udał się do Londynu. Badacze spierają się także o jego relacje z żoną Anne Hathaway (filmową Agnes).
Efekt "Hamneta", czyli biografia Szekspira pod lupą
- Wczesna biografia Szekspira jest właściwie udokumentowana głównie poprzez wpisy w księdze parafialnej. Wiemy, że ubiegał się, aby zawrzeć związek małżeński z Anną, bo był jeszcze nieletni. Wiemy, że wkrótce potem na świat przyszła ich pierwsza córka Zuzanna, natomiast dwa lata później bliźnięta Hamnet i Judith. Natomiast później wiemy, że od czasu do czasu coś kupuje albo sprzedaje, albo coś komuś pożycza, a ten ktoś mu nie oddaje. Wiemy, co dzieje się na scenie, ale to też tylko w taki sposób, że Szekspir jest autorem. Nie mamy jednak żadnych dokumentów, które potwierdzają jego zaangażowanie w poszczególne produkcje - opowiadała prof. Anna Cetera-Włodarczyk.
Czytaj także:
Zadania biografom i badaczom nie ułatwia fakt, że najsłynniejszy dramaturg w historii nie zostawił po sobie żadnych materiałów źródłowych. - Nie mamy rękopisów sztuk Szekspira ani jego listów. Niczego, co pomogłoby nam odtworzyć życie Szekspira w sposób, w jaki posługujemy się obecnie tzw. egodokumentami. Natomiast te dokumenty, które pozostały, mogłyby równie dobrze dotyczyć przedsiębiorczego człowieka z prowincji, który z czasem odnalazł się w metropolii, przez całe życie inwestował, zabezpieczył swoją rodzinę i oprócz tego pozostawił jeszcze imponujący dorobek twórczy. Jego spuścizna literacka nijak się ma do banalności tych zapisów, które odnajdujemy w rozmaitych księgach i rejestrach - tłumaczyła szekspirolożka.
Przepracowywanie żałoby czy sięgnięcie po gotowy wzorzec?
Bezspornym jest, że Wiliam Szekspir i Anne Hathaway stracili syna. Hamnet zmarł około 1596 roku w wieku 11 lat. Czy to bolesne wydarzenie mogła być impulsem do napisania jednego z najsłynniejszych dramatów Szekspira - "Hamleta"?
- Fakt, że Szekspir pracuje nad tą sztuką i cały czas ma do czynienia z imieniem, które niewątpliwie jest ważne dla niego, rezonuje, przywołuje wspomnienia, jest niesłychanie istotne. Natomiast czy wybierając akurat taką fabułę, która już istniała w tradycji teatralnej i literackiej, uczynił to po to, aby w jakiś sposób przejść tę żałobę po raz kolejny, to już zupełnie inne pytanie. No i drugie pytanie, jaka jest przystawalność fabuły tego dramatu do tego, co wydarzyło się w życiu Szekspira? To może być połączenie, które wydaje się nieco luźniejsze, ale jest to po prostu jedna z wielu interpretacji tej historii - oceniła literaturoznawczyni.
***
Tytuł audycji: Rozmowy po zmroku
Prowadzenie: Katarzyna Złotnicka-Kobylecka
Gość: prof. Anna Cetera-Włodarczyk (Instytut Anglistyki Wydziału Neofilologii UW, współpracowniczka Akademii Teatralnej w Warszawie)
Data emisji: 17.02.2026
Godz. emisji: 22.30
pg