"Mahler REorganized", czyli zbiór "Des Knaben Wunderhorn" w nowej odsłonie

Ostatnia aktualizacja: 07.01.2026 17:37
- Zbiór "Des Knaben Wunderhorn" Gustava Mahlera to dzieło, które najbardziej znane jest w wersji na dużą orkiestrę symfoniczną i dwoje solistów - śpiewaków. Natomiast w przedsięwzięciu "Mahler REorganized" zostało ono opracowane na dziesięcioosobowy zespół kameralny oraz oczywiście dwoje śpiewaków. Instrumentacji dokonał wspaniały organista, rezydent Elbphilharmonie, Thomas Cornelius - mówił na antenie Dwójki Łukasz Łacny, waltornista biorący udział w koncertach prezentujących to opracowanie.
Mahler REorganized - koncert w Narodowym Forum Muzyki we Wrocławiu
"Mahler REorganized" - koncert w Narodowym Forum Muzyki we WrocławiuFoto: Sławek Przerwa/NFM

Wysłuchaj audycji "Wybieram Dwójkę"<<<

Nowatorska opracowanie pieśni Gustava Mahlera otwiera przed słuchaczami zupełnie nowe perspektywy brzmieniowe. Przeznaczone jest na skład kameralny. W projekcie bierze udział zespół złożony m.in. z mezzosopranu, basu/barytonu, kwartetu waltorniowego, harfy, klarnetu, oboju, czelesty i perkusji, oferując świeże spojrzenie na jedno z najważniejszych dzieł austriackiego kompozytora. Wersja ta zabrzmi 11 stycznia w Studiu Koncertowym Polskiego Radia im. Witolda Lutosławskiego.

Czytaj także:

Od ludowości do symfonii - Mahler i "Des Knaben Wunderhorn"

Pisząc swoje pieśni Mahler czerpał z kolekcji tekstów pieśni ludowych, zebranych na początku XIX wieku przez Achimana von Arnima i Clemensa Brentano. Teksty te inspirowały także innych kompozytorów, takich jak Mendelssohn, Schumann czy Brahms.

- Pieśni Mahlera poruszają zarówno tematykę miłosną, jak i tragiczną - śmierć, wojnę - ale pojawiają się też wątki żartobliwe. A jednak Mahler zafascynował się całą tą poezją i zebrał ją w jeden zbiór - to naprawdę fascynujące dzieło. Poszczególne fragmenty wykorzystywał później w swoich symfoniach. Solistami podczas naszych koncertów są mezzosopranistka Magdalena Cornelius-Kulig oraz bas-baryton Piotr Lempa, na co dzień związany z Operą w Zurychu - mówił na antenie Dwójki gość Moniki Zając.

"Mahler REorganized" - bogactwo brzmienia w kameralnej skali

Pieśni proponowane w programie "Mahler REorganized" opracował organista Thomas Cornelius. - Współpracując z Tomaszem, bardzo zależało nam na tym, aby w miarę możliwości oddać charakter tej muzyki, a także to, co Mahler zawarł w oryginalnej partyturze. Jeżeli dana partia była grana przez konkretny instrument - dajmy na to obój - zależało nam, aby również w naszej zreorganizowanej partyturze ten instrument także się pojawił. Natomiast faktura, mimo że ograniczona do 10 osób, wydaje mi się równie bogata jak w dużym zespole symfonicznym - zaznaczył artysta.

- Wszystkie głosy są bardziej słyszalne, faktura bardzo klarowna, a harmonia bardziej przejrzysta. Wymaga to od nas, jako wykonawców, wyjątkowej precyzji i zgrania. Jest to wymagające także dlatego, że ponad godzina muzyki symfonicznej została "skondensowana" do 10 instrumentów. Głównym aspektem jest więc intymność i możliwość wyłowienia poszczególnych tematów oraz głosów w pojedynczych instrumentach - dodał.


"Mahler REorganized", czyli muzycy z całej Polskie... i nie tylko

Całe przedsięwzięcie jest dużym wyzwaniem logistycznym. Zespół tworzą muzycy Narodowego Forum Muzyki we Wrocławiu, Filharmonii Narodowej w Warszawie, Teatru Wielkiego - Opery Narodowej, Sinfonii Varsovii, Filharmonii Bałtyckiej oraz NOSPR-u. Śpiewacy na co dzień związani są głównie z rynkiem niemieckim i szwajcarskim. 

- Połączył nas Dolnośląski Festiwal Muzyczny, prowadzony przez Magdę Kulig. W 2015 roku zaprosiła kwartet waltorniowy, którego jestem współzałożycielem, na koncert kameralny. Później Thomas Cornelius opracował cykl "Rückert-Lieder" na mezzosopran i kwartet waltorniowy. Po kilku wykonaniach wpadliśmy na pomysł, by pójść krok dalej i sięgnąć po inne dzieła Mahlera. "Des Knaben Wunderhorn" wydał się idealny ze względu na silne odniesienia do symfoniki i możliwość rozszerzenia zespołu do 10 instrumentalistów i dwojga solistów - zaznaczył w rozmowie z Moniką Zając Łukasz Łacny.


Róg marszowy i tuba wagnerowska - Mahler w nowej odsłonie

Oprócz klasycznej waltorni Thomas Cornelius wykorzystał też róg marszowy i tubę wagnerowska. - Róg marszowy to instrument, na którym gra się tym samym ustnikiem co na waltorni, ale z czarą skierowaną do przodu, jak w trąbce. Wykorzystaliśmy go w partiach oryginalnie przeznaczonych na trąbki. Tuba wagnerowska to instrument stworzony przez Ryszarda Wagnera - również obsługiwany ustnikiem waltorniowym, o tym samym palcowaniu, ale o głębszym, potężniejszym brzmieniu. Dodaliśmy go dla wzbogacenia kolorytu - zaznaczył Łukasz Łacny.

***

Tytuł audycjiWybieram Dwójkę

ProwadzenieMonika Zając

Goście: Łukasz Łacny (solista w grupie waltorni NFM Filharmonii Wrocławskiej)

Data emisji: 7.01.2026

Godz. emisji: 16.30


Czytaj także

Orkiestra Polskiego Radia – koniec sezonu i kameralne koncerty… w więzieniach

Ostatnia aktualizacja: 29.05.2025 11:52
Orkiestra Polskiego Radia w Warszawie żegna sezon 2024/2025 z rozmachem, ale i z ważnym przesłaniem. Koncert kończący artystyczny rok będzie nie tylko świętem nowoczesnych brzmień i emocji, lecz także symbolicznym początkiem – bo orkiestra nie zwalnia tempa. Przeciwnie: otwiera się na ludzi, także tych, do których muzyka rzadko dociera. W planach m.in. kameralne koncerty w zakładach karnych, dla więźniów i ich rodzin.
rozwiń zwiń
Czytaj także

Muzyczne DNA Gustava Mahlera

Ostatnia aktualizacja: 05.01.2026 09:23
Nowym bohaterem audycji z cyklu "Giganci" jest Gustav Mahler - jeden z największych symfoników XX wieku. Swoją biografię zapisał na papierze nutowym. Przez najbliższe tygodnie będziemy starali się odczytać tę osobistą opowieść wplecioną w symfonie i cykle pieśni kompozytora.
rozwiń zwiń