Motyw przewodni festiwalu,"Media vita in morte sumus", może wydawać się zaskakujący, zwłaszcza na umiejscowienie wydarzenia w samym środku lata. Jak przekonywał jednak w Dwójce dyrektor artystyczny Łukasz Serwiński, refleksja nad przemijaniem nie ma odbierać radości, a jedynie pozwalać pełniej ją przeżyć.
– Nie do końca chodzi o oderwanie się od przyjemności, ale jej maksymalizowanie. Lubię o tym temacie myśleć jak o kliszy w negatywie. Wywołując ją, dostrzegamy pełnię barw, kolorów i jasności. Myśląc o śmierci, o kruchości ludzkiego życia i o tym, co nieuniknione, skupiamy się tak naprawdę na blasku. Na tym, co jest esencją i wartością życia – mówił podczas spotkania w audycji "Wybieram Dwójkę".
Posłuchaj w audycji "Wybieram Dwójkę" >>>
"W środku życia w śmierci jesteśmy"
Tegoroczny program wydarzenia został zbudowany wokół średniowiecznej antyfony. To właśnie ona stała się mottem przewodnim muzycznych spotkań. Jej historia okazuje się równie fascynująca, jak muzyczne opracowania, które przez stulecia inspirowały kompozytorów.
– Okazało się, że antyfona zyskuje ponadprzeciętną popularność wśród prostych ludzi. Używano jej jako modlitwy albo w sposób magiczny, co pozostawało w sprzeczności z nauką Kościoła. W pewnym momencie sobór w Kolonii zakazał jej wykonywania bez wyraźnej zgody biskupa. To przełożyło się na ograniczenie jej obecności w muzyce na wiele stuleci – wyjaśniał w rozmowie Łukasz Serwiński.
Muzyka, która powracała
Choć przez długi czas tekst pozostawał na marginesie katolickiej liturgii, nie zniknął całkowicie z historii muzyki. – Po okresie wielkiej popularności wśród kompozytorów renesansowych mamy rzeczywiście długą przerwę. Antyfona zyskała jednak drugie życie w wyznaniach protestanckich, przede wszystkim w obrzędach pogrzebowych. Później powracała do muzyki artystycznej, choćby w twórczości Henry’ego Purcella – przypomniał dyrektor festiwalu.
Czytaj także:
Opowieść nie tylko o przemijaniu
Program festiwalu Musica Divina nie ogranicza się jedynie do prezentacji historycznych utworów. Każdy koncert rozwija temat przewodni z innej perspektywy: od renesansowych opracowań antyfony po muzykę XX wieku.
Podczas inauguracji zabrzmiały najważniejsze renesansowe kompozycje inspirowane tekstem "Media vita". Na kolejne festiwalowe dni zaplanowano szerszą refleksję nad jego znaczeniem. – Będziemy się skupiać raczej na tekście tej antyfony, na jej wymowie i możliwych odczytaniach, niż na samych opracowaniach muzycznych – zaznaczył gość Dwójki.
Festiwal tworzony przez słuchaczy
Musica Divina wyróżnia nie tylko program, ale także sposób organizacji. Wszystkie koncerty pozostają bezpłatne, a ich realizacja możliwa jest dzięki rozwijanemu od kilku lat modelowi finansowania społecznościowego. – Społeczny, ponieważ oparty o fundament zaangażowania jego słuchaczy. Budujemy stabilność festiwalu i jego przyszłość w oparciu o dobrowolne zaangażowanie finansowe publiczności. To model unikatowy nie tylko w Polsce, ale również w skali Europy – podkreślał Łukasz Serwiński.
Jak dodał, w takim modelu najważniejsze nie jest sprzedawanie biletów, lecz budowanie trwałej wspólnoty wokół wydarzenia. – Skupiamy się na budowie środowiska związanego z festiwalem przez cały rok. To najtrudniejsze wyzwanie, ale dziś możemy cieszyć się wsparciem ponad 150 patronów. Ta grupa cały czas rośnie – mówił.
Festiwal Musica Divina trwa od 3 do 8 sierpnia. Patronem medialnym wydarzenia jest Program 2 Polskiego Radia.
***
Tytuł audycji: Wybieram Dwójkę
Prowadzenie: Monika Zając
Gość: Łukasz Serwiński (dyrektor artystyczny festiwalu)
Data emisji: 4.08.2026
Godz. emisji: 17.30
Oprac. Zuzanna Chowaniec
