X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem

Genialna śpiewaczka kurpiowska - Waleria Żarnochowa

Ostatnia aktualizacja: 20.11.2019 10:15
W "Źródłach" przedstawiliśmy sylwetkę wybitnej śpiewaczki kurpiowskiej Walerii Żarnochowej ze wsi Dąbrowy na Kurpiach Zielonych. 
Audio
  • Adam Strug przedstawia sylwetkę śpiewaczki kurpiowskiej - Walerii Żarnochowej (Dwójka/Źródła)
  • Rozmowa Piotr Dorosza z Magdaleną Stopą, autorką książki "Podwaliny. Drewniane domy Podlasia i ich mieszkańcy" (Dwójka/Źródła)
Strój kurpiowski.
Strój kurpiowski.Foto: Grzegorz Śledź

Waleria Żarnochowa urodziła się 21 listopada 1908 roku. Właśnie dzisiaj obchodzimy jej sto pierwsze urodziny.

Artystka śpiewała od dzieciństwa. Jej śpiew znalazł się na wielu wydawnictwach płytowych z muzyką tradycyjną. Ukończyła cztery klasy szkoły powszechnej. W 1825 roku wyszła za mąż za Bolesława Żarnocha. Była poetką piszącą niezrównaną kurpiowska gwarą, wycinankarką, śpiewaczką weselną i gawędziarką. Wykonywała wszelkie gatunki pieśni regionu Kurpiów i obrzędy swego regionu. Obdarzona była doskonała pamięcią i zdolnościami muzycznymi, bardzo szybko przyswajała teksty zasłyszane na dożynkach, weselach i tłokach, z czasem zaczęła je spisywać - powstał zbiór liczący ponad osiemset utworów. Ze skarbnicy tej korzystali Marian i Jadwiga Sobiescy, słynni polscy etnografowie. 

Trudno było oddzielić badaczom to, co dawne od twórczości pani Walerii. Etnolog towarzysząca w badaniach Sobieskich, Grażyna Dąbrowska, twierdziła, że Waleria Żarnochowa z premedytacją wprowadzała w błąd badaczy podając swoje utwory za tradycyjne.

Założycielka RCKL, Maria Baliszewska, tak wspomina Panią Walerię:

"Walerię Żarnochową miałam okazję spotkać kilkakrotnie, ale najlepiej pamiętam pierwsze spotkanie. W Dąbrowach, w jej drewnianym kurpiowskim domu, ze "śparogami" na dachu, z lelujami w oknach. Była jesień roku 1975, pojechaliśmy tam we dwójkę – mój radiowy kolega Marian Domański i ja. Wiedzieliśmy od Jana Stęszewskiego jak niezwykła jest to osoba, jaki wspaniały i wielki ma repertuar kurpiowskich pieśni. Mieliśmy nadzieję w kameralnej domowej atmosferze dokonać nagrań. Na dworze było szaro, deszczowo, listopadowo, a w domu nieduża, szczupła o wyrazistych rysach starsza kobieta, z upiętym warkoczykiem, kołysząca wnuka w kołysce. Męża Bolesława nie było w domu, zapewne specjalnie, by nie krępować żony podczas nagrania poszedł w pole. A my zaczęliśmy nagranie od pieśni, które wydawały się w tej sytuacji najwłaściwsze – od kołysanek. "Lulaj, lulaj małe dziecię" śpiewała pani Waleria swemu wnukowi, a we mnie to nagranie wciąż budzi wzruszenie – to naturalność, emocja, prawda miejsca i czasu". 

Po II wojnie światowej śpiewaczka czynnie włączyła się w życie lokalnej społeczności. Została radną Wojewódzkiej Rady Narodowej w Warszawie. Brała udział w Kongresie Pokoju. Była także laureatką Nagrody im. Oskara Kolberga "Za zasługi dla kultury ludowej" w 1978 roku i Baszty na Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych w Kazimierzu w 1986 roku.

***

W drugiej części audycji zaprezentowaliśmy rozmowę Piotr Dorosza z Magdaleną Stopą, autorką książki "Podwaliny. Drewniane domy Podlasia i ich mieszkańcy".


Okładka książki Magdaleny Stopy "Drewniane domy Podlasia i ich mieszkańcy". Okładka książki Magdaleny Stopy "Drewniane domy Podlasia i ich mieszkańcy".

W dziele tym przedstawiono historię kilkunastu drewnianych historycznych obiektów, głównie domów mieszkalnych ale też budynków gospodarczych takich jak młyny czy wiatraki, położonych w różnych zakątkach Podlasia. Autorka swoje opisy uzupełniła opowieściami właścicieli, których losy splotły się z historią drewnianych domów. Czasem były to związki wielopokoleniowe, w innych przypadkach krótkie, kilkuletnie. Pierwsze są zapisem okoliczności i warunków dawnego życia, drugie opowieściami o przyczynach zakupu starego drewnianego domu, sposobach przeprowadzenia remontu, czy renowacji historycznych przedmiotów.

Urodę drewnianego budownictwa w książce prezentują setki fotografii. Współczesne zdjęcia, historyczne fotografie, a czasem też portrety właścicieli. Wydawcą jest Muzeum Rolnictwa im. ks. Krzysztofa Kluka w Ciechanowcu.

Zapraszamy do odsłuchania audycji.

***

Tytuł audycji: Źródła 

Prowadzili: Piotr Dorosz i Adam Strug

Goście: Waleria Żarnochowa (śpiewaczka ludowa), Magdalena Stopa (autorka książki "Podwaliny. Drewniane domy Podlasia i ich mieszkańcy")

Data emisji: 21.11.2019 

Godzina emisji: 15.15

gs/mat. prom.

 

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Kajocy. Wokół Kędzierskich

Ostatnia aktualizacja: 03.02.2019 17:00
Profesor Andrzej Bieńkowski nagrywa w Radomskiem od końca lat 70. Odkrył tam mikroregion etnograficzny zwany przez miejscowych Kajokami. Najważniejszym tamtejszym skrzypkiem był Józef Kędzierski.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Jarzębina z Kocudzy - trzy pokolenia śpiewających kobiet

Ostatnia aktualizacja: 07.11.2019 09:00
Adam Strug opowiadał w "Źródłach" o muzyce tradycyjnej regionu Lubelszczyzny i zespole Jarzębina, przedstawił także sylwetkę zespołu w kontekście muzycznym.  
rozwiń zwiń

Czytaj także

Jak śmierć kumą została

Ostatnia aktualizacja: 13.11.2019 10:25
Gośćmi "Źródeł" byli Sonia Wronkowska i Łukasz Kozak - pracownicy Biblioteki Narodowej, którzy opowiedzieli o odnalezieniu przez prof. Wiesława Wydrę XVI-wiecznego druku, zawierającego całą "Rozmowę mistrza Polikarpa ze śmiercią". 
rozwiń zwiń