Książę Persji. Portret Mohammada Rezy Shajariana

Ostatnia aktualizacja: 12.10.2020 17:35
8 października 2020 roku tysiące Irańczyków wyszło na ulice opłakiwać śmierć swego idola – Mohammada Rezy Shajariana. Pod oknami szpitala, w którym leżał, gromko rozbrzmiewała – jedna z najbardziej znanych – pieśń „Morghe Sahar” (Ranny Ptak) – mówiąca o niewoli i pragnieniu wyrwania się na wolność.
Audio
Mohammed Reza Shajarian grafika autorstwa Parhama Hasaniego
Mohammed Reza Shajarian grafika autorstwa Parhama HasaniegoFoto: flickr/Parham Hasani

Niektórzy poczytują ten akt za polityczną manifestację Irańczyków niezgadzających się na opresję ze strony władzy. Przeszło dekadę temu opozycjonistą został okrzyknięty przez rząd Iranu i Mohammad Reza Shajarian. Ten sam Shajarian, któremu przypisuje się rozbudzenie wśród młodego pokolenia Irańczyków potężnej fali zainteresowań perskim dziedzictwem kulturowym (m.in. śpiewem klasycznym, kaligrafią, suficką mistyką i poezją).

Urodzony w północno-wschodnim Iranie Mohammad Reza Shajarian już od piątego roku życia był wprowadzany przez ojca i stryja w perskie tradycje muzyczne. W siedem lat później zaczął studiować radif – repertuar oparty na dwunastu skalach, w ramach których komponuje się melodie będące kanwą perskich improwizacji. Jako dwudziestoparoletni młodzieniec Shajarian zaczął wykładać klasyczny śpiew w Teheranie.

Co roku, przez ponad dwadzieścia lat emitowana w radiu i telewizji rabbana w wykonaniu Mohammada Rezy Shajariana kończyła kolejne wieczory postu w czasie Ramadanu i rozpoczynała iftar – moment uroczystej kolacji. Zmieniło się to w roku 2009 r., w czasie fali protestów ogarniający kraj. Wtedy to, do tej pory stroniący od wypowiedzi na temat polityki, Shajarian skrytykował opresyjność polityków irańskich. Został wpisany na czarną listę: objęty zakazem występowania i nagrywania (w kraju), a jego słynna rabbana znikła z radia i telewizji. Nowe wydawnictwa Shajariana były nagrywane poza Iranem. Stare wydawnictwa krążyły niejako w podziemiu. Słynny stał się album „Bidad” – Niesprawiedliwość. To jedne z najbardziej znanych nagrań Shajariana. Daje w nich niezwykły popis ornamentacji i improwizacji, a także znajomości perskich tradycji.

W dniu śmierci Mohammada Rezy Shajariana państwowa telewizja pokazała twarz mistrza i powiedziała o nim po raz pierwszy od 11 lat. Był to jedyny dzień, kiedy zdjęto zakaz publikacji jego wizerunku w mediach.

***

Tytuł audycji: Źródła

Prowadziła: Magdalena Tejchma

Data emisji: 12.10

Godzina emisji: 15.15

mg

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak