Dolina Nowego Sołońca, czyli Górale Czadeccy i pamięć o Bukowinie

Kierpce, wełniane skarpety, u mężczyzn haftowane koszule - na nich koniecznie polne kwiaty, takie które widzi się wszędzie na polu; u kobiet - koszule, a także chusty wyszywane koralikami. Zwłaszcza koszule to ważna część ubioru, np. taką ślubną przyszłemu mężowi tkała i wyszywała panna młoda. Przez długi czas strojów tych nie pokazywali, wstydząc się pochodzenia, a próbując budować nowe życie na Ziemiach Zachodnich. Górale Czadeccy dzięki zaangażowaniu najpierw pojedynczych osób, a potem zespołów, odbudowali w Polsce swój folklor, przekazując cenne tradycje i pamięć o dawnych zwyczajach. W roku 2025 ich tradycje, m.in wesele Górali Bukowińskich, wpisane zostały na krajową listę dziedzictwa niematerialnego.

Zespół górali czadeckich Dolina Nowego Sołońca

Foto: mat. pras.

W "Źródłach" zapraszamy dziś na spotkanie z góralami czadeckimi z zespołu Dolina Nowego Sołońca, którzy wystąpili podczas koncertu kolędowego Ale pięknie! organizowanego w grudniu przez Muzyka Zakorzeniona. Górale Czadeccy to ludność Polska z terenów głównie Śląska Cieszyńskiego, a także z Żywiecczyzny, która w celach zarobkowych w XVII migrowała na tereny Słowacji, głównie w region Kusyc i okolice Czadcy, stąd do dziś zwani są Góralami Czadeckimi. W XIX w. osiedlali się także na Bukowinie obecnie ukraińskiej i rumuńskiej), gdzie przez lata tworzyli sieć instytucji kulturalnych, poprzez którą podtrzymywali swoje polskie tradycje, jak domy Polskie, szkoły, biblioteki. W ich tańcach, pieśniach i zwyczajach wychwycić można zarówno polskie korzenie, jak i wpływ kultur sąsiednich: rumuńskiej, ukraińskiej. Po II wojnie światowej Górale Czadeccy powrócili do Polski – na Ziemie Zachodnie. Obecnie zamieszkują głównie w Lubuskiem i na Dolnym Śląsku.

***

Tytuł audycji: Źródła 

Prowadzi: Aleksandra Tykarska

Data emisji: 20.01.2026

Godzina emisji: 12.00