Bitwa warszawska 1920 roku - inspiracja artystów

Ostatnia aktualizacja: 25.08.2020 14:38
Film, malarstwo, literatura, a nawet komiks - to dziedziny sztuki, którym nieobcy jest temat cudu nad Wisłą. 
Rekonstrukcja Bitwy Warszawskiej
Rekonstrukcja Bitwy Warszawskiej Foto: Robert Bartosewicz / Polskie Radio
Polskie Radio Bitwa Warszawska1200x660.jpg
"1920. Bitwa, która ocaliła Europę". Album Polskiego Radia w 100. rocznicę Bitwy Warszawskiej

W 2020 roku przypada setna rocznica bitwy warszawskiej, która zdecydowała o zachowaniu niepodległości przez Polskę. W sierpniu 1920 roku polskie wojska stawiły czoła nacierającej na nas armii bolszewickiej. 

Posłuchaj
05:11 czwórka stacja kultura 25.08.2020 bitwa.mp3 Bitwa warszawska w kulturze (Stacja Kultura/Czwórka)

Film

Cud nad Wisłą stał się inspiracją i natchnieniem dla wielu twórców kultury. W tym gronie jest reżyser Jerzy Hoffman, który wyreżyserował pierwszą w Polsce i jedną z pierwszych w Europie pełnometrażową produkcję 3D "1920. Bitwa warszawska". Poznajemy w niej Jana, w tej roli Borys Szyc, i Olę, w którą wcieliła się Natasza Urbańska, szczęśliwą parę, której spokój przerywa wezwanie mężczyzny na front polsko-bolszewicki. Jan wie, że jego oraz jego ukochaną czekają ostatnie spokojne chwile spędzone razem. 

Reżyser Jerzy Hoffman powiedział o emocjach, które towarzyszyły mu przy tworzeniu filmu i jaki w ogóle był cel przeniesienia na ekrany tego historycznego wydarzenia. - Po raz pierwszy od lat można było poruszyć ten wielki temat, temat tabu, który był zakazany przez wszystkie właściwie lata PRL. Można było powiedzieć o momencie, który uratował cała Europę - wspominał. - Chciałem aby ten film trafił do widza polskiego i zagranicznego. Dla mnie najważniejsze było to, aby przekazać atmosferę czasów i tę niezwykła sytuację - siła ducha, siła wiary była po stronie polskiej - podkreślał. 

Malarstwo

Bitwa warszawska stała się też tematem obrazu Jerzego Kossaka "Cud nad Wisłą". Zwycięstwo Polaków symbolizuje na nim sztandar Polski z czerwonym krzyżem kawalerskim, który unosi się ku górze ponad polem bitwy. Z kolei klęskę bolszewików ma symbolizować czerwony sztandar, który chyli się ku upadkowi i w który polski żołnierz wbija bagnet. 

Paweł Fangor, kuzyn malarza Wojciecha Fangora, który znał Jerzego Kossaka i mógł przyglądać się bliżej jego obrazom, zdradził w rozmowie historię obrazu, który przez długie lata znajdował się poza Polską.  - Ten obraz został z Polski wyprowadzony jeszcze przed wojną. On znalazł się w ambasadzie polskiej w Waszyngtonie - opowiadał. - Prawdopodobnie komuniści go wywieźli z USA, zostawili go w ambasadzie polskiej w Londynie. Obrazu Kossaka się nie pozbywa, oni zdawali sobie wyśmienicie sprawę, co mają. Przez długie powojenne lata obraz był w Londynie, a do Polski wrócił pocztą dyplomatyczną na początku lat 90.

bitwa warszawska free rekonstrukcja 1200.jpg
"1920/2020. Archiwum Ożywione" - murale i obiekt. NAC upamiętni Bitwę Warszawską

Literatura

Dziś o bitwie warszawskiej można już mówić i pisać. Jedną z najciekawszych pozycji na rynku literatury jest powieść Joanny Jaks "Drugi brzeg" wydana z okazji 100. rocznicy wydarzenia. 

Autorka porusza tematykę bitwy z perspektywy zwykłych mieszkańców Warszawy. Poznajemy rodzinę Niemojskich, która odnaleźć się musi w trudnych czasach 1919 i 1920 roku. 

Analizę treści lokalnych gazet z 1920 roku i zarysowane najważniejsze problemy, z którymi mierzono się latem 1920 odnajdziemy w publikacji Joanny Rolińskiej "Lato 1920". To opowieść o tym, czym żyła Warszawa podczas pamiętnych miesięcy. 

Komiks

Czwórkowy reporter przypomina też o publikacji komiksowej dotyczącej bitwy warszawskiej. To Papcio Chmiel swych słynnych bohaterów, Tytusa, Romka i Atomka, wysłał na pole bitwy. Ten komiks to 32 plansze, w których przyjaciele uczestniczą w cudzie nad Wisłą. 

Serwis specjalny Polskiego Radia: Bitwa Warszawska 1920 >>>

***

Tytuł audycji: Stacja Kultura

Prowadzi: Kasia Dydo

Materiał: Szymon Jaworski

Data emisji: 25.08.2020

Godzina emisji: 11.37

pj

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Mówili o nich "damskie wojsko". Po walkach 1920 kobiety odznaczono orderami

Ostatnia aktualizacja: 18.08.2020 13:57
Książką "Waleczne kobiety roku 1920" Iwona Kienzler przypomina o bohaterkach wojny polsko-bolszewickiej. O sanitariuszkach, pielęgniarkach, żonach sławnych mężów, ale też o tych, które w 1920 roku chwyciły za broń, a za walkę w obronie ojczyzny otrzymały Order Virtuti Militari.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Klechdy polskie. Takiego Bolesława Leśmiana jeszcze nie słyszałeś

Ostatnia aktualizacja: 20.08.2020 17:20
Dzieła polskiej literatury coraz częściaj są inspiracją dla młodych artystów, którzy filtrują je przez własną wrażliwość i ubierają w nowoczesną formę. Tym razem młodzi twórcy sięgnęli po "Klechdy polskie" Bolesława Leśmiana. 
rozwiń zwiń