Posłuchaj rozmowy w "Poranku Dwójki" >>>
Rafał Malczewski – człowiek gór, zimy, sportu i sztuki. W Muzeum im. Jacka Malczewskiego w Radomiu można teraz zanurzyć się w świat jego barwnych obrazów, pełnych zimowych szaleństw, górskich krajobrazów i kurortowych przygód, gdzie nie brak także humoru i ironii. Punktem wyjścia jest Zakopane lat 20. i 30., kiedy tętniące życiem kurorty przyciągały zarówno miejscowych, jak i gości z całego kraju, odkrywających nowe formy rozrywki i swobodę codziennego życia.
- Rafał Malczewski – człowiek-bywalec to określenie, które uzupełnia jego opis. Żyjąc w Zakopanem lat 20. i 30. był w środowisku artystów, którzy tworzyli w Zakopanem, budują bohemę artystyczną. Dlatego przez wystawę przewijają się nazwiska Witkacego, Stryjeńskiej, Chwistka, Augusta Zamoyskiego i wielu innych - mówiła Magdalena Ewa Nosowska, kuratorka ekspozycji "Rafał Malczewski. Narty, dansing, brydż".
Przedwojenne Zakopane oczami Rafała Malczewskiego
Zakopane tamtych lat tętniło życiem – było centrum sportowych emocji i artystycznej bohemy. Tu obracało się pokolenie Rafała Malczewskiego – jego rówieśnicy, współtwórcy zakopiańskiego świata sztuki i rozrywki. Narracja całej wystawy opiera się na trzech tytułowych hasłach: narty, dansing, brydż. Odwołują się one do legendarnego, przedwojennego pociągu rajdowego "Narty–Dancing–Brydż", który przez dziesięć dni przewoził elity między górskimi kurortami, łącząc szusowanie w ciągu dnia z wieczornymi dancingami, brydżem i kinem.
- Zdecydowałam się nawiązać do tytułu tego pociągu także w sposób metaforyczny, ponieważ zagłębiając się w biografię Rafała Malczewskiego, stajemy się świadkami wielu przełomów, przewrotów i kontrowersyjnych decyzji, a jednocześnie obserwujemy rozkwit i ewolucję artysty - wyjaśniła nasza rozmówczyni.
- Wszystkie miejsca, które Malczewski uwiecznił w akwarelach, znał z własnego doświadczenia – sam brał udział w zjazdach, a do dziś pasjonaci próbują odtwarzać jego trasy w Tatrach. Jego obrazy są specyficznym, często ironicznym komentarzem do rzeczywistości Zakopanego dwudziestolecia międzywojennego – spojrzeniem artysty, ale też wnikliwego pisarza i obserwatora, który już wtedy w swoich felietonach trafnie diagnozował problemy miasta - podkreśliła Magdalena Ewa Nosowska.
Czytaj też:
Malarstwo i rzeźba na wystawie "Narty, dansing, brydż"
Wystawa nie ogranicza się wyłącznie do twórczości Rafała Malczewskiego i jego najbliższego kręgu. Kuratorzy zadbali o szerszy kontekst artystyczny, dzięki czemu na ekspozycji zobaczymy również prace rzeźbiarzy i grafików związanych z Zakopiańską Szkołą Przemysłu Drzewnego. To ważne dopełnienie opowieści o międzywojennym Zakopanem – miejscu, w którym tradycja rzemiosła spotykała się z nowoczesnymi poszukiwaniami artystycznymi. Co istotne, wystawa powstała częściowo we współpracy z Muzeum Tatrzańskim, które objęło ją patronatem.
- Dzięki tej współpracy na wystawie prezentujemy znakomite prace artystów związanych z Zakopiańską Szkołą Przemysłu Drzewnego – zarówno rzeźbiarzy, jak i drzeworytników. To dzieła będące kwintesencją stylu szkoły zakopiańskiej. Pokazujemy prace twórców znanych z imienia i nazwiska – Jana Szczepkowskiego, Augusta Zamoyskiego, Antoniego Kenara – ale także artystów anonimowych, których realizacje są kwintesencją folkloru zakopiańskiego - podkreśliła kuratorka wystawy.
- Na wystawie prezentujemy ponad 90 prac – obrazy olejne, akwarele, grafiki i rysunki – uzupełnione o rzeźbę oraz rzemiosło artystyczne. Pokazujemy m.in. figurę narciarza z fabryki fajansów w Ćmielowie ze zbiorów Muzeum Narodowego w Kielcach, plakat reklamujący zawody narciarskie i odznaki z tamtych wydarzeń - mówiła Magdalena Ewa Nosowska.
Wystawę "Rafał Malczewski. Narty, dansing, brydż" w Muzeum im. Jacka Malczewskiego w Radomiu można oglądać do 31 maja br.
***
Tytuł audycji: Poranek Dwójki
Prowadzenie: Jakub Jamrozek
Gość: Magdalena Ewa Nosowska (kuratorka)
Data emisji: 16.02.2026
Godz. emisji: 8.30
am/pg