Krymski tygiel, czyli łóżko jako front konfliktów etnicznych

Ostatnia aktualizacja: 10.03.2014 10:00
– Mieszkające na Krymie rodziny Tatarów, Ukraińców, Rosjan i zrusyfikowanych Greków mieszają się od pewnego czasu. Linie podziałów etnicznych zaczynają sprowadzać się do poziomu więzi rodzinnych – mówił w Dwójce historyk dr Dariusz Wierzchoś, współautor książki "Źródła nienawiści".
Audio
  • Dr Dariusz Wierzchoń, prof. Tadeusz Stegner, Przemysław Tomanek i Dżafer Jakubowski rozmawiają o burzliwej historii Krymu (Klub Ludzi Ciekawych Wszystkiego/Dwójka)
Potyczka Kozaków z Tatarami - obraz Józefa Brandta
"Potyczka Kozaków z Tatarami" - obraz Józefa BrandtaFoto: Wikipedia/domena publiczna

Od połowy XV wieku Krym, ze stolicą w Bakczysaraju, był we władaniu Ordy Krymskiej, która powstała na skutek rozpadu imperium tatarskiego założonego przez Czyngis-chana. W dziejach półwyspu miesza się polityka z mitologią. Według XVIII-wiecznej rosyjskiej propagandy Krym był w czasach antycznych zamieszkany przez plemię Taurów, z których wywodziła się Ifigenia. Taurowie zaś spokrewnieni byli ze Scytami, a od nich z kolei według legendy wywodzili się Rosjanie. Dla carycy Katarzyny II, która toczyła długotrwałe wojny z Turcją o panowanie nad Krymem, legenda Taurów była wymarzonym uzasadnieniem niezbywalnych historycznych praw Rosji do półwyspu.

Kryzys ukraiński - serwis specjalny Polskiego Radia>>>

W 1774 r. podczas kolejnej wojny potęga Rosji wzrasta, a Turcji upada. Pokonana Orda przyjmuje protektorat rosyjski. Ale Krym nie poddaje się tak łatwo. W 1783 r. wybucha kolejna wojna z Imperium Rosyjskim. Jest ona końcem Ordy Krymskiej i niezależności Krymu. Faworyt carycy, Grigorij Potiomkin, mianowany przez nią księciem taurydzkim, zgodnie z poleceniem Katarzyny tworzy na Krymie nie tylko nową rosyjską prowincję, ale przede wszystkim potężną flotę czarnomorską.

Wydarzenia na Krymie - relacja>>>

Po wojnie w latach 1788-1792, na mocy pokoju podpisanego w Jassach, Turcja ostatecznie zrzekła się Krymu. Na Krymie walczyli w XIX w. żołnierze rosyjscy, zaś radzieccy podczas II wojny światowej. Stalin w krymskiej Jałcie dzielił Europę. Nikita Chruszczow w 1954 r. oddał Krym radzieckiej Ukrainie.

O burzliwej historii Półwyspu Krymskiego rozmawiali w "Klubie Ludzi Ciekawych Wszystkiego" dr Dariusz Wierzchoś, historyk, archiwista z Archiwum Akt Nowych, autor książki "Krym. Od Scytów do Rosjan", prof. Tadeusz Stegner, historyk z Uniwersytetu Gdańskiego oraz Przemysław Tomanek, historyk, literaturoznawca, tłumacz, znawca kultury ukraińskiej z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Wysłuchaliśmy także wypowiedzi Dżafera Jakubowskiego, Tatara krymskiego mieszkającego w Polsce.

Zapraszamy do wysłuchania audycji prowadzonej przez Hannę Marię Gizę.

mc / ac

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Informatyk na tropie tajemnic z niemieckiego albumu

Ostatnia aktualizacja: 01.02.2014 18:20
- Gdy zapytałem, czy w tym domu był kiedyś balkon, jedna osoba chciała mnie poszczuć psem. Przestraszyła się, że pytam o takie dziwne rzeczy - opowiadał w Dwójce Piotr Strzałkowski, który przez pięć lat dociekał historii związanych z albumem fotograficznym znalezionym na Podlasiu.
rozwiń zwiń

Czytaj także

I wojna światowa miała trwać trzy tygodnie

Ostatnia aktualizacja: 09.02.2014 19:00
– Zamach na arcyksięcia Franciszka Ferdynanda był dla Austrii świetnym pretekstem, by w krótkim czasie - jak zakładano - rozwiązać problem z Serbią – mówił w Dwójce historyk prof. Andrzej Chwalba, autor książki "Samobójstwo Europy. Wielka wojna 1914-1918".
rozwiń zwiń

Czytaj także

Zawiedzione nadzieje żołnierzy wyklętych

Ostatnia aktualizacja: 03.03.2014 20:00
Najpierw wiara w wolne wybory, gwarantowane z całą stanowczością przez Zachód, potem nadzieja na wybuch trzeciej wojny światowej, w końcu walka o biologiczne przetrwanie - o dramatycznych losach żołnierzy podziemia niepodległościowego dyskutowaliśmy w "Klubie Ludzi Ciekawych Wszystkiego".
rozwiń zwiń