X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Nauka

Dinozaury pochodzą z Polski

Ostatnia aktualizacja: 06.10.2010 13:33
Polacy piszą nowe rozdziały historii ewolucji. Pierwsze dinozaury pojawiły się 9 milionów lat wcześniej niż sądzono – i to w Polsce!
Audio

Jeszcze kilka lat temu naukowcy na wiadomość o polskim dinozaurze pukaliby się w czoło. Polska była paleontologiczną pustynią. Teraz stała się paleontologiczną potęgą. Góry Świętokrzyskie kryją w sobie skarby, o których nie śniło się filozofom.

Zaledwie milion lub dwa miliony lat po wielkim wyginięciu gatunków na przełomie permu i triasu, niewielkie zwierzę przeszło po terenie dzisiejszych Gór Świętokrzyskich. Zostawiło odciski w błocie, które skamieniały i wpadły w ręce polskiego paleontologa. Całe szczęście, bo okazało się, że to najstarsze ślady dinozaurów, o 9 mln lat starsze niż dotąd opisane.

Przełomowego odkrycia (kolejnego w ciągu roku) dokonał zespół pod kierownictwem Grzegorza Niedźwiedzkiego, paleobiologa z Zakładu Paleobiologii i Ewolucji UW i Polskiej Akademii Nauk. Wcześniej z Piotrem Szrekiem zasłynął z odkrycia dewońskiego tetrapoda. Teraz z amerykańskim Muzeum Historii Naturalnej pisze na nowo historię dinozaurów.

Ślady dinozauro-podobnych zwierząt odkryto w okolicach Baranowa, Wiórów i Stryczowic w Górach Świętokrzyskich. Wszystkie stanowiska oddalone są od siebie o około 40 km. Najstarsze ślady znaleziono w Stryczowicach w skałach, których wiek liczony jest na 250 mln lat. Te z Baranowa mogą mieć 246 mln lat, a wiek śladów znalezionych w Wiórach określić można między 246-250 mln lat.

Zespół odkrywców nazwał nieznane dotąd zwierzęta Prorotodactylus. Ich ślady nie są duże – mają kilka centymetrów długości. Odcisk kończyny, oczywiście, nie pozwala zrekonstruować wyglądu całego zwierzęcia, umożliwia jednak oszacować jego wielkość. Odciski z Gór Świętokrzyskich mogą świadczyć o tym, że stworzenia te rozmiarami były podobne do dzisiejszych domowych kotów.

Skąd wiadomo, że dawny piechur był przodkiem dinozaurów, a nie ptaków czy płazów? Całe szczęście sposób chodzenia przodków gadów i  przodków ptaków lub płazów od początku znacząco sie różnił. Dinozaury stawiały nogi blisko siebie; miały także trzy wydatne środkowe palce i mniejsze zewnętrzne. Wszystkie te cechy miała kończyna piechura z Gór Świętokrzyskich, także ta ze Stryczowic (najstarsza). A to czyni ją pierwszym świadectwem istnienia zwierzęcia z linii dinozaurów.

Odciski z Wiórów (248 mln lat) pokazują, jak różnicowały sie odciski pierwszych dinozaurów. Baranów odsłania kolejne stadia historii dinozaurzej nogi. Ślady z Baranowa, datowane na 246 mln lat, są jednak najprawdopodobniej najstarszym dowodem istnienia dużych, dwunożnych dinozaurów z prawdziwego zdarzenia.

Fot._Grzegorz_Niedźwiedzki.
Ślady ze Stryczowic. Fot. Grzegorz Niedźwiedzki.

- Polska jest miejscem nowego przełomu w rozumieniu ewolucji pierwszych dinozaurów – mówi Niedźwiedzki, który w szukał podobnych śladów przez ostatnie 10 lat. – Dotychczas wszystkie istotne skamieliny i ślady odkrywano w Argentynie lub w południowo-zachodniej części USA, ale w Polsce znamy już kilka miejsc bogatych w ślady i kości najstarszych dinozaurów i ich krewnych – podkreśla paleobiolog.

- Widzimy najbliższego krewniaka dinozaurów tuż po wielkim wyginięciu gatunków. Taki wielki kryzys w historii życia jednocześnie staje się wielką szansą dla nowych gatunków – mówi współpracujący z Niedźwiedzkim Stephen Brusatte z amerykańskiego Muzeum Historii Naturalnej. Pojawiają się puste nisze w krajobrazie, które można wypełnić na nowo. I tak właśnie powstały dinozaury. W Polsce.

Wyniki badań Niedźwiedzkiego i jego zespołu ukazały sie na łamach Proceedings of the Royal Society B.

 

(ew/pg/PhysOrg.com)

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Tetrapody z Dewonu

Ostatnia aktualizacja: 08.01.2010 16:43
Polscy naukowcy wywrócili do góry nogami ewolucję. Publikacja na okładce w Nature, tłumy dziennikarzy na konferencji prasowej i odkrycie, które zmienia naszą wiedzę o przebiegu ewolucji - tak można w skróce podsumować badania grupy młodych polskich naukowców Grzegorza Niedźwieckiego z Uniwersytetu Warszawskiego i Piotra Szreka z Państwowego Insytutu Geologicznego.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Jeszcze o tetrapodzie

Ostatnia aktualizacja: 14.01.2010 13:28
Posłuchaj audycji Doroty Truszczak.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Dinozaury w deszczu meteorytów

Ostatnia aktualizacja: 02.09.2010 09:55
Za wyginięcie dinozaurów jest odpowiedzialny deszcz meteorytów, a nie jeden wielki meteoryt jak dotychczas uważano.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Przodkowie dinozaurów z Gór Świętokrzyskich

Ostatnia aktualizacja: 06.10.2010 09:40
Pierwsze zwierzęta dinozauropodobne pojawiły się 9 milionów lat wcześniej niż sądzono – w Polsce.
rozwiń zwiń