Posłuchaj audycji "Wybieram Dwójkę" >>>
Czy fotografia może zmieniać rzeczywistość? Czy obraz ukazujący biedę lub pracę ponad siły może stać się wezwaniem do pomocy i impulsem do poprawy warunków życia? Aleksander Minorski był przekonany, że to możliwe.
Aleksander Minorski - artysta społecznie zaangażowany
Aleksander Minorski (1906-1982) był pisarzem, filmowcem i fotografem. Traktował zdjęcia przede wszystkim jako narzędzie społecznego zaangażowania i realnej interwencji. Określany jest także jako aktywista – ta postawa była dla niego ważna przez całe jego życie.
- Na pewno był osobą bardzo zaangażowaną, choć dziś zapomnianą. Był aktywny m.in. w środowisku artystów związanych z czapką frygijską, czyli takiego ugrupowania artystów-komunistów, z którymi związany był też Mieczysław Berman. Był także znany w środowisku filmowców – działał w Stowarzyszeniu Filmowców Start, do którego należał też Aleksander Ford - podkreśliła w Dwójce Karolina Puchała-Rojek, kuratorka wystawy "Aleksander Minorski. Fotografia to interwencja".
Czytaj też:
Kadry, które miały poruszyć sumienia
Fotografował te dzielnice Warszawy, w których nie było blichtru, tylko bieda. Wierzył, że może przyczynić się w ten sposób do istotnych zmian. - Był artystą poszukującym tematów, które były na marginesie. To, że dziś go nie znamy i odkrywamy w naszym muzeum, to nie oznacza, że nie był znany przed wojną. Był aktywny, dużo wystawiał, dużo publikował – przede wszystkim tekstów, ale też fotografii. I poprzez te fotografie wzywał do zmian - dodała kuratorka ekspozycji.
Aleksander Minorski opowiadał o bardzo trudnych warunkach mieszkaniowych zarówno robotników, jak i bezrobotnych, pochodzących z Woli, ale i innych dzielnic Warszawy, m.in. z Mokotowa. - Fotografował bardzo dużo takich miejsc, żeby pokazać, jak wygląda życie osób, o które mało kto się upominał. On chciał się o nich upomnieć - wyjaśniła.
Droga do fotografii Aleksandra Minorskiego
Aleksander Minorski wychował się w inteligenckiej rodzinie, ale biedy doświadczył na własnej skórze. Jego matka była malarką, ojciec – inżynierem górnikiem. Jeszcze przed jego narodzinami wyjechali za pracą do Rosji. Po powrocie, na początku lat 20., ich sytuacja gwałtownie się pogorszyła – przyszła deklasacja i codzienność naznaczona niedostatkiem.
- Jego dzieciństwo i młodość nie polegało na obracaniu się w sferach, gdzie obcowanie ze sztuką i kulturą było oczywiste. Ale ukończył gimnazjum w Krzemieńcu i tam poznał bardzo ważne miejsce, w którym fotografia odgrywała istotną rolę. To moja niepotwierdzona teoria, że tam się nauczył fotografii i aktywnie się nią zajął na początku lat 30.
Wystawa "Aleksander Minorski. Fotografia to interwencja" w Muzeum Warszawy czynna będzie do 6 września br.
***
Tytuł audycji: Wybieram Dwójkę
Prowadzenie: Jakub Kukla
Gość: Karolina Puchała-Rojek (kuratorka)
Data emisji: 24.03.2026
Godz. emisji: 16.30
am/pg