Składane wieszaki i "garderoba kapsułowa" sprzed stu lat. Wakacje w II RP

Czy garderoba kapsułowa to wynalazek XXI wieku? Niekoniecznie. Jak przypomina badaczka mody Magdalena Idem, już w okresie międzywojennym kobiece czasopisma podpowiadały, jak spakować się na wakacje tylko do jednej walizki. Radzono także, jak dobierać ubrania w taki sposób, by pasowały do wielu okazji, a nawet jak składać odzież, by zajmowała jak najmniej miejsca.

Już w okresie międzywojennym kobiece czasopisma podpowiadały, jak spakować się na wakacje tylko do jednej walizki

Foto: NAC

Tematy związane z pakowaniem walizki pojawiały się w prasie kobiecej z dwóch powodów: z jednej strony był związany z rozwojem turystyki i rosnącą popularnością podróży, z drugiej – z modą na eleganckie walizki i galanterię skórzaną.

– Wątek pakowania na wakacje demokratyzował się razem z podróżami. Coraz więcej osób mogło wyjeżdżać na wakacje, więc coraz więcej musiało się jakoś na nie spakować. Motyw ten stał się bardzo popularny w prasie i był związany z poszukiwaniem rozwiązań, jak spakować się w sposób ekonomiczny i rezolutny, do jak najmniejszej liczby bagaży – wyjaśniała w rozmowie Magdalena Idem.

Posłuchaj audycji "Rozmowy na lato" >>> 

Idea wakacji jednowalizkowych

W tamtym czasie czasopisma zachęcały do wybierania ubrań, które można było dowolnie ze sobą zestawiać i zapakować jedynie w jedną walizkę. – Chodziło o poszukiwanie jak najbardziej uniwersalnych sukien, bluzek i spódnic, które można było wykorzystywać w wielu konfiguracjach. Tak, żeby zabrać jak najmniej rzeczy, a jednocześnie czuć się ubraną stosownie do okazji i po prostu elegancką – tłumaczyła badaczka. 

Rolowanie ubrań i składane wieszaki

Wiele porad publikowanych przed niemal stu laty zaskakująco przypomina współczesne internetowe poradniki o organizacji bagażu. – To wszystko kojarzy nam się dziś z cleanfluencingiem (twórczość internetowa, która promuje sprzątanie i organizacje - przyp. red.), ale już wtedy pojawiały się porady dotyczące rolowania ubrań, składania ich w odpowiedni sposób czy specjalnych akcesoriów do pakowania – zauważyła gościni Dwójki.

Jak dodała, jednym z ciekawszych rozwiązań były składane wieszaki. – Można było powiesić na nich sukienkę i złożyć ją razem z wieszakiem w taki sposób, żeby się nie pogniotła. To wydaje się w sumie praktycznym rozwiązaniem nawet dzisiaj – powiedziała. 

Moda podyktowana codziennością

Porady dotyczące organizacji garderoby trafiały nie tylko do prasy. Pojawiały się również w audycjach radiowych poświęconych planowaniu wakacji i prowadzeniu domu. Jak podkreśliła Magdalena Idem, międzywojenna "garderoba kapsułowa" nie była wyłącznie modowym trendem. Wynikała przede wszystkim z realiów życia.

– Mówiło się wtedy o miniaturyzowaniu życia. Kryzys mieszkaniowy, małe metraże i niewielka ilość miejsca na przechowywanie odzieży sprawiały, że trzeba było bardzo dobrze gospodarować przestrzenią – wyjaśniła. Z tego właśnie powodu ceniono ubrania dobrej jakości i możliwie najbardziej funkcjonalne. – Mało, ale dobrej jakości. To są zasady bardzo zbliżone do tego, jak dziś rozumiemy garderobę kapsułową – dodała. 

Symbolem takiego podejścia była tzw. suknia uniwersalna. – Miała górę odpinaną od dołu, więc można ją było nosić jako suknię, ale też jako osobną bluzkę i spódnicę – powiedziała Magdalena Idem. 

***

• Magdalena Idem, reporterka, badaczka mody i dawnej prasy, Między innymi dzięki swoim zainteresowaniom naukowym poznała ważną część historii swojej rodziny.
• O losach włókniarek z międzywojennego Podbeskidzia i o relacjach swojej babci na ten temat opowiedziała ona w reportażu "Woda tam płynie czerwona", opublikowanym w magazynie "Pismo".
• W swojej pierwszej publikacji, "Manekin w peniuarze. Moda II RP", przyglądała się historii krawiectwa i temu, jak o ubraniach pisało się w prasie dla kobiet.
• Pracując naukowo, treść dawnych czasopism kobiecych badała w kontekście społecznych kryzysów, przygląda się powiązaniom mody z historią polityczną, społeczną, prywatną.

***

Tytuł audycji: Rozmowy na lato

Prowadzenie: Marta Strzelecka

Data emisji: 20.07.2026

Godz. emisji: 22.00

Oprac. Z.Chowaniec