X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

1980 rok: wszystko zaczęło się w Świdniku

Ostatnia aktualizacja: 08.07.2011 11:00
8 lipca 1980 roku rozpoczął się strajk w Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego w Świdniku. Były to jedne z pierwszych protestów społecznych, które wybuchły w lecie 1980 roku w Polsce.
Audio
  • Henryk Gontarz - twórca Radia "Solidarność" w Świdniku, działacz "Solidarności", uczestnik strajków w WSK Świdnik w lipcu 1980 r.
  • Mirosław Kaczan, pracownik WSK Świdnik: władza była zaskoczona. (PR, 1980)

Bezpośrednią przyczyną protestów była podwyżka cen żywności. Robotnicy byli też niezadowoleni z warunków pracy i z uprzywilejowania niektórych grup. Strajk w Świdniku trwał do 11 lipca, kiedy "komitet postojowy" podpisał porozumienia. Lipcowe strajki objęły około 50 tysięcy osób z ponad stu zakładów pracy całej Lubelszczyzny.

Wybrzeże nie było pierwsze

Strajki, które latem 1980 przetoczyły się przez całą Polskę, kojarzone są głównie z sierpniowymi protestami na Wybrzeżu i w Stoczni Gdańskiej, ale już w lipcu w wielu zakładach dochodziło do spontanicznych akcji protestacyjnych po tym, jak 1 lipca rząd ogłosił podwyżkę cen żywności. Władze obawiając się reakcji społeczeństwa celowo uczyniły to w okresie wakacyjnym. Nagła zmiana cen, widoczna w sklepach i stołówkach, spowodowała wzrost niezadowolenia społecznego, które pogłębiło kryzys władzy sprawowanej przez PZPR. Podłoże strajków było podobne do tego, które towarzyszyło protestom w 1956, 1970 i 1976 roku, jednak tym razem władza nie zdecydowała się na eskalację konfliktu.

2 lipca, zaledwie dzień po wprowadzeniu podwyżek, zastrajkowały zakłady w Ursusie, Sanoku i Tarnowie, dzień później w Ostrowie Wielkopolskim, Włocławku, Tczewie i Mielcu.

8 lipca protesty rozpoczęły się w Wytwórni Sprzętu Komunikacyjnego w Świdniku. W następnych dniach do strajkujących dołączyli pracownicy innych lubelskich zakładów pracy, między innymi Fabryki Maszyn Rolniczych "Agromet", Lubelskie Zakłady Naprawy Samochodów Ciężarowych, Lubelskie Zakłady Przemysłu Skórzanego. To właśnie Lubelszczyzna stała się w połowie lipca najbardziej gorącym regionem kraju.

Mimo rozszerzających się strajków, w prasie nie pisano nic o protestach, choć od 9 lipca Radio Wolna Europa nadawało informacje o strajkach, a 18 lipca protestowało już ponad 70 zakładów. Szczególnie dokuczliwe były protesty kolejarzy i pracowników komunikacji miejskiej. Do 20 lipca podpisano porozumienia w większości strajkujących zakładów. Efektem porozumienia miała być podwyżka płac.

Z powodu strajków praktycznie nie odbyły się obchody 22 lipca - rocznicy ogłoszenia manifestu PKWN, które w PRL zawsze były celebrowane z wielką pompą.

Preludium do Sierpnia

Lipcowe strajki okazały się wstępem dla Sierpnia, chociaż żądania protestujących nie wyszły poza postulaty ekonomiczne i nie utworzono strajkowej struktury ponad zakładowej.

Fala protestów robotniczych, która wkrótce ogarnęła cały kraj zapoczątkowała erę "Solidarności" i upadek systemu komunistycznego w Polsce. Pod koniec sierpnia, rząd uzgodnił z protestującymi treść tzw. porozumień sierpniowych. Władze zgodziły się na rejestrację NSZZ "Solidarność", uwolnienie więźniów politycznych, postawienie pomnika ofiar grudnia 1970 roku i przeprowadzenie reform gospodarczych.

(mf)

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Zaczęło się w Świdniku - początek strajków 1980 roku

Ostatnia aktualizacja: 08.07.2018 06:00
Robotnicy ze Świdnika przełamali barierę strachu. Za nimi poszła cała Polska.
rozwiń zwiń