We Włoszech otwierają pierwsze muzeum Igora Mitoraja. „Święto całego miasteczka”

W toskańskiej Pietrasancie zostanie otwarte pierwsze na świecie muzeum poświęcone Igorowi Mitorajowi. Polski rzeźbiarz przez dekady był związany z tym włoskim miasteczkiem, które dzięki artystom, rzemieślnikom i pracowniom rzeźbiarskim nazywane jest „małymi Atenami”.

We Włoszech otwierają pierwsze muzeum Igora Mitoraja

Atelier Mitoraj s.r.l. archives

W sobotę w Pietrasancie w Toskanii odbędzie się uroczyste otwarcie Museo Mitoraj — pierwszej na świecie placówki poświęconej Igorowi Mitorajowi, jednemu z najwybitniejszych polskich rzeźbiarzy XX i XXI wieku. Muzeum powstało w miejscu szczególnie ważnym dla artysty: to właśnie w Pietrasancie Mitoraj osiedlił się w 1983 roku, tworzył swoje monumentalne prace i mieszkał aż do śmierci w 2014 roku.

Inauguracja ma być nie tylko oficjalnym otwarciem nowej instytucji, ale wydarzeniem dla całej miejscowości. Dyrektor muzeum Frank Boehm powiedział PAP, że uroczystość potrwa sześć godzin i będzie wspólnym świętowaniem z mieszkańcami Pietrasanty. Włoskie media podkreślają, że nie będzie to zwykłe przecięcie wstęgi, lecz święto lokalnej społeczności. W wydarzeniu mają uczestniczyć między innymi włoski minister kultury Alessandro Giuli, przedstawiciele regionu Toskania i władz gminy, dyrektorka Instytutu Polskiego w Rzymie Małgorzata Furdal, rodzina artysty z Polski oraz jego współpracownicy i przyjaciele.

Nowe muzeum mieści się w całkowicie odnowionej dawnej hali targowej przy via Oberdan, w centrum Pietrasanty. Budynek z 1968 roku, zaprojektowany przez architekta Tito Salvatoriego, przez lata był dobrze znany mieszkańcom jako miejska hala targowa. Po modernizacji i rozbudowie stał się nowoczesną przestrzenią wystawienniczą, przeznaczoną zarówno dla dzieł Mitoraja, jak i dla szerzej rozumianej sztuki współczesnej.

Wyświetl ten post na Instagramie

Post udostępniony przez Visit Versilia (@visit_versilia)

Jak podkreśla Fundacja Museo Mitoraj, placówka ma przypominać o wyjątkowej więzi artysty z Pietrasantą, ale nie ma być jedynie muzeum pamięci. Ma stać się także miejscem badań, wystaw czasowych i dialogu między współczesnymi artystami, rzeźbą oraz rzemiosłem, z którego słynie Versilia. To właśnie obecność pracowni marmuru, odlewni i wyspecjalizowanych rzemieślników przez lata przyciągała do Pietrasanty twórców z całego świata.

Pierwsza wystawa nosi tytuł „Mitoraj. Present” i potrwa od 6 czerwca 2026 roku do 10 stycznia 2027 roku. Prezentuje darowiznę 69 prac przekazanych przez spadkobiercę artysty Jeana-Paula Sabatiera. To dzieła powstałe w różnych okresach twórczości Mitoraja i wykonane w różnych technikach — od rzeźb monumentalnych po mniejsze formy, prace w marmurze, brązie, żywicy, a także obiekty o bardziej intymnym charakterze.

Wyświetl ten post na Instagramie

Post udostępniony przez Antonietta Bandelloni✨ (@michelangelobuonarrotietornato)

Mitoraj zasłynął przede wszystkim monumentalnymi rzeźbami inspirowanymi antykiem. Jego twórczość łączy klasyczne piękno z motywem fragmentu, pęknięcia, niedopowiedzenia i kruchości ludzkiego ciała. Charakterystyczne głowy, torsy i twarze — często okaleczone, spękane lub częściowo zakryte — stały się rozpoznawalnym językiem artysty, prezentowanym na wystawach w Europie, Japonii i Stanach Zjednoczonych.

Pietrasanta jest jednym z najważniejszych miejsc na mapie jego twórczości. W mieście można zobaczyć nie tylko prace prezentowane w muzeum, ale także dzieła obecne w przestrzeni publicznej. Należy do nich między innymi rzeźba Centaura na jednym z placów w centrum miejscowości. Przed gmachem muzeum ustawiono natomiast rzeźbę „Corazza”. Dziełem Mitoraja jest również pomnik na jego grobie na miejscowym cmentarzu.

Frank Boehm zachęca zwiedzających, aby po wizycie w muzeum przeszli się po Pietrasancie i odkryli ślady obecności polskiego artysty w mieście. Jak zaznaczył w rozmowie z PAP, zainteresowanie nowym muzeum jest szczególnie duże w Polsce. — Mitoraj był ceniony wszędzie, ale w Polsce wyjątkowo. Dlatego spodziewam się wielu Polaków zarówno na inauguracji, jak i później — powiedział dyrektor placówki.

Muzeum planuje także kolejne wystawy poświęcone twórczości Mitoraja, w tym ekspozycje z udziałem dzieł wypożyczonych z innych kolekcji. Frank Boehm zapowiada również współpracę z instytucjami w Polsce. W przyszłości chciałby przypomnieć w Pietrasancie postać Tadeusza Kantora, pod którego kierunkiem Mitoraj studiował malarstwo w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie przed wyjazdem do Francji.

Igor Mitoraj urodził się w 1944 roku w Oederan w Niemczech. Dzieciństwo i młodość spędził w Małopolsce. Studiował w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, a pod koniec lat 60. wyjechał do Francji. Później związał swoje życie z Włochami. W 2001 roku otrzymał honorowe obywatelstwo Pietrasanty. Zmarł w 2014 roku i został pochowany w tym toskańskim miasteczku.

Museo Mitoraj będzie działać nie tylko jako miejsce prezentacji dorobku polskiego rzeźbiarza, ale także jako nowy punkt odniesienia dla sztuki współczesnej w Toskanii. W Pietrasancie pracowali lub pracują artyści o międzynarodowej renomie, między innymi Fernando Botero i Jeff Koons. Otwarcie muzeum Mitoraja ma dodatkowo wzmocnić pozycję miasta jako jednego z najważniejszych ośrodków rzeźby w Europie.

PAP/Museo Mitoraj/ANSA/Artribune/La Nazione/igormitoraj.com, bs