"Chopin. Biografia". Prof. Alan Walker kontra mity

Ostatnia aktualizacja: 04.03.2026 11:39
- Od czasów II wojny światowej rozpraszano mity Chopinowskie jeden po drugim. Do Zachodu ta tendencja badawcza docierała nieco wolniej i mniej ochoczo była tam przyjmowana. Kiedy zaczynałem pracę nad moją książką o Chopinie, miałem jednak tę przewagę, że wcześniej ukończyłem trzy tomy biografii Franciszka Liszta - mówił w Dwójce prof. Alan Walker, autor monografii "Fryderyk Chopin: A Life and Times".
Kilkuletni Fryderyk Chopin podczas gry na fortepianie w pokoju w Pałacu Saskim. Grze przysłuchuje się Mikołaj Chopin oraz jego uczniowie. Fragment obrazu pędzla Andrew Carricka Gowa.
Kilkuletni Fryderyk Chopin podczas gry na fortepianie w pokoju w Pałacu Saskim. Grze przysłuchuje się Mikołaj Chopin oraz jego uczniowie. Fragment obrazu pędzla Andrew Carricka Gowa.Foto: Tate/National Gallery/domena publiczna

>>> Posłuchaj audycji "Rozmowy po zmroku"

Prof. Alan Walker, znawca życia i twórczości Franciszka Liszta oraz Fryderyka Chopina, pod koniec lutego po raz kolejny gościł w Warszawie. Tym razem odwiedził stolicę z okazji premiery II tomu książki "Chopin. Biografia" – polskiego przekładu jego monumentalnej monografii "Fryderyk Chopin: A Life and Times", wydanej w 2018 roku.

Między faktem a legendą. Alan Walker o Chopinie

Publikacja, oparta na latach badań i kwerend archiwalnych w Europie oraz Stanach Zjednoczonych, uchodzi za najobszerniejszą anglojęzyczną biografię kompozytora ostatnich lat. Autor podkreślał w audycji, że jego celem było oddzielenie faktów od mitów narosłych wokół postaci Chopina oraz pokazanie artysty w świetle najnowszych ustaleń naukowych. - Myślę, że głównym zadaniem każdego biografa Chopina jest właśnie walka z mitami - stwierdził w "Rozmowach po zmroku".

Czytaj także:

W przypadku prof. Alana Walkera było to o tyle łatwiejsze, że wcześniej napisał on trzytomową biografię Franciszka Liszta. - Kontekst kulturowy jest w obu przypadkach nawet podobny. I Węgry, i Polska to kraje, które przez długi czas walczyły o własną tożsamość i utrwalenie swoich geniuszy. Po czasie spędzonym nad biografią Liszta, moja metoda pracy, jeśli mogę użyć takiego określenia, była już gotowa. Nad biografią Chopina pracowałem o wiele swobodniej, badając dokumenty, poznając właściwych ekspertów i wielokrotnie przyjeżdżając do Warszawy - wyznał gość Dwójki.

Geografia biografii, czyli pojechać i zobaczyć samemu

Dziś, jak sam otwarcie przyznaje, uwielbia polską stolicę, a najchętniej przeniósłby się w czasie do Warszawy z epoki kompozytora. - Wszystko, czego dowiedziałem się o tym mieście dzięki badaniom nad Chopinem, utwierdza mnie w przekonaniu, że była to spójna, dość niewielka społeczność i chyba ciekawe miejsce do życia. Chopin wybrał naprawdę świetny moment, by urodzić się w niedużym Księstwie Warszawskim, które było na wysokim poziomie kulturalnym. To pomogło mu rozwinąć się, a potem, gdy już wyjechał z Polski, stać się głównym reprezentantem swojej rodzimej kultury i jednym z najwybitniejszych muzyków świata - przekonywał muzykolog.

Prof. Alan Walker jest orędownikiem idei "geografii biografii". To zresztą termin, który sam ukłuł. - Jeśli ktoś chce pisać o czyimś życiu, musi zadać sobie trud odwiedzenia miejsc z nim związanych. Niestety w mojej profesji są przypadki, gdy biografowie siedzą w domu, łączą dwie czy trzy książki, a potem twierdzą, że napisali nową, nie opuszczając własnej biblioteki. Sądzę, że Chopin zasługuje na lepsze traktowanie. Oczywiście, mamy dobre książki o Chopinie, ale, jak wszyscy wiemy, mamy też złe. Pomyślałem więc, że jeśli mam zrobić tą biografią cokolwiek dobrego, to muszę znów spakować walizki i zacząć podróżować, poznawać właściwych ludzi, jeździć do miejsc Chopina - opowiadał. 

***

Tytuł audycji: Rozmowy po zmroku

Prowadzenie: Monika Kopcik

Gość: prof. Alan Walker (muzykolog, autor monografii "Fryderyk Chopin: A Life and Times")

Data emisji: 3.03.2026

Godz. emisji: 22.30

pg

Czytaj także

Między sceną, frontem a radiowym eterem. Wspominamy Jana Ciecierskiego

Ostatnia aktualizacja: 02.03.2026 14:40
- To, co zawsze interesowało mnie w aktorstwie, a zarazem bawiło, to to, że człowiek musi się zmieniać. W każdej roli musi być kimś innym. To jest ciekawa przygoda i właśnie chęć przeżycia takiej przygody zagnała mnie do teatru - mówił Jan Ciecierski na antenie Polskiego Radia. Aktora, doskonale znanego słuchaczom, wspominaliśmy w audycji "Dwójka na miejscu".
rozwiń zwiń
Czytaj także

Piotr Pawlak: instrument historyczny pozwala zrozumieć intencje kompozytora

Ostatnia aktualizacja: 02.03.2026 13:53
- Większość koncertów gram jednak na instrumencie współczesnym, ale kontakt z instrumentem historycznym to jest też ogromne poszukiwanie inspiracji. Są rzeczy napisane przez Chopina, które na współczesnym fortepianie, jeśli się zagra dokładnie tak, jak są w nutach, po prostu nie działają, a jeśli się to zrobi na instrumencie historycznym, działają perfekcyjnie - mówił w Dwójce pianista Piotr Pawlak.
rozwiń zwiń