Nauka

Języki rozprzestrzeniały się z mężczyznami

Ostatnia aktualizacja: 07.10.2011 00:01
Wśród naszych prehistorycznych przodków języki wędrowały wraz z mężczyznami, którzy podbijali nowe terytoria i wiązali się z miejscowymi kobietami - informują naukowcy.

U tysięcy ludzi z całego świata zespół naukowców analizował dziedziczenie genów na chromosomie Y (jest to dziedziczenie po linii męskiej) oraz genów mitochondrialnych (po linii żeńskiej).

Okazuje się, że począwszy od skandynawskich Wikingów, którzy wywieźli porwane kobiety z Wysp Brytyjskich na Islandię, po plemiona afrykańskie, indiańskie i polinezyjskie, powtarzał się podobny wzorzec. Polegał on na tym, że przybycie grupy mężczyzn do nowego miejsca, czy to wskutek migracji związanej z rolnictwem, czy też wyprawy wojennej, skutkował zawsze dominacją ich własnego języka nad językiem lokalnej społeczności.

Jak wyjaśnia Colin Renfrew z Uniwersytetu w Cambridge, podczas migracji mężczyźni zawsze przeważali liczebnie w wędrującej grupie, dlatego brali sobie żony ze społeczności, wśród których osiadali. A gdy rodzice posługują się różnymi językami, dziecko przejmuje język ojca jako dominujący w obrębie grupy rodzinnej.

Ponadto zdarzało się często, że mężczyźni mieli dzieci z wieloma partnerkami. Takie przypadki zanotowano np. wśród niepiśmiennych plemion, takich jak XIX-wieczni Eskimosi z Grenlandii. Świadczą też o tym przykłady z historii. Podobno Czyngis-Chan miał setki dzieci. Jego chromosom Y występuje dziś u 0,5 męskiej populacji świata!

Być może najbardziej wyraźny przykład ekspansji języka za pośrednictwem ojców pochodzi z obszaru Nowej Gwinei i sąsiednich wysp Admiralicji. Spotkali się tam napływowi Polinezyjczycy z osiadłymi Melanezyjczykami. Na wybrzeżu Nowej Gwinei znajdują się dziś enklawy ludności mówiącej po polinezyjsku poprzedzielane ludnością mówiącą po melanezyjsku.

Na wszystkich tych obszarach poziom mitochondrialnego, polinezyjskiego DNA jest podobny, niezależnie od języka, podczas gdy częstotliwość polinezyjskiego chromosomu Y współwystępuje z językiem polinezyjskim.
Podobne prawidłowości występują również na subkontynencie indyjskim, który był świadkiem inwazji ludności indoeuropejskiej, osiadłej tam wśród ludów mówiących językami drawidyjskimi.

Jak dodają badacze, prehistoryczne kobiety chętniej przyjmowały język mężczyzn-imigrantów, zwłaszcza gdy szło to w parze z awansem społecznym. Wiązało się to z faktem, że przybysze przynosili ze sobą na przykład zaawansowaną technologię wojenną, rolnictwo czy metalurgię.

(ew/pap)

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Koniec języka za przewodnika

Ostatnia aktualizacja: 27.01.2009 14:39
Przodkowie większości mieszkańców Pacyfiku żyli na Tajwanie około 5200 lat temu.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Podzielili włos na czworo

Ostatnia aktualizacja: 23.02.2010 12:16
Kosmyk zmarzniętych włosów pozwolił naukowcom uzyskać pełny genom starożytnego człowieka.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Jesteśmy odporni, bo mamy neandertalskie geny

Ostatnia aktualizacja: 29.06.2011 06:00
Kiedy nasi przodkowie opuszczali Afrykę, byli słabo wyposażeni genetycznie przeciwko nowym chorobom. Pozyskali wartościowe geny dzięki krzyżowaniu się z lokalnymi przedstawicielami rodzaju Homo - informuje serwis Discovery News.
rozwiń zwiń