X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

Monteskiusz, czyli oświecenie

Ostatnia aktualizacja: 18.01.2015 06:10
– Możemy stwierdzić, że cały nasz świat jest ułożony według Monteskiusza – dr Joanna Żurowska z Instytutu Romanistyki UW. – Łącznie z podziałem władzy ustawodawczej, wykonawczej i sądowniczej, z zasadą, że prawo powinno chronić, a kary powinny być sprawiedliwe i stosowne do przewinień.
Audio
  • – Możemy stwierdzić, że cały nasz świat jest ułożony według Monteskiusza – o oświeceniowym myślicielu mówi dr Joanna Żurowska z Instytutu Romanistyki UW, aud. Ewy Stockiej-Kalinowskiej z cyklu "Alfabet filozofów" cz.1 (9.02.2005)
  • – W każdym calu był człowiekiem oświecenia – o myśli Monteskiusza mówi prof. filozofii Marek Siemek, aud. Ewy Stockiej-Kalinowskiej z cyklu "Alfabet filozofów" cz. 2 (16.02.2005)
Monteskiusz (1728), źr. Wersal, Wikipediadp
Monteskiusz (1728), źr. Wersal, Wikipedia/dp

18 stycznia 1689 urodził się Monteskiusz, wielki francuski myśliciel epoki oświecenia, liberał, teoretyk postulujący ustrój konstytucyjny i trójpodział władzy.
Jasność umysłu
Monteskiusz, a właściwie Charles Louis de Secondat baron de la Brède et de Montesquieu pochodził ze szlacheckiej rodzinie o tradycjach prawniczych.
Swoje teorie wysuwał na drodze obserwacji, analizy i wyciągania wniosków. Wpisywał się ze swoimi poglądami w klimat epoki oświecenia. – Uważał, że umysł ludzki jest w stanie wszystko ogarnąć – podkreślała dr Żurowska w audycji "Alfabet filozofów" 2005 roku. – Twierdził, że dyscypliny nie są jeszcze tak podzielone, żeby specjalizacja wymagała specjalnej wiedzy.
Jego pionierska myśl szybko dała o sobie znać. W 1719 roku Monteskiusz zaproponował Akademii w Bordeaux, że opracuje rodzaj ankiety zwracając się do różnych uczonych w Europie, którzy na jego adres mieliby przesyłać swoje refleksje na temat historii świata.
Patrząc w przeszłość widział przyszłość
Monteskiusz z jednej strony upodobał sobie historię, badał przeszłość i ku niej się zwracał. Z drugiej patrzył przez pryzmat tych doświadczeń dalej i w sposób bardziej otwarty niż którykolwiek z mu współczesnych. Badacze jego twórczości i myśli widzą w nim człowieka szalenie nowoczesnego. W swoim ponadczasowym dziele – "Listach perskich" – krytykował porządek panujący we Francji przed rewolucją, stawiając Wielką Brytanię jako wzór do naśladowania.
Po dziś dzień jego koncepcja państwa, obok arystotelowskiej, uchodzi za jedną z podstawowych. Według francuskiego myśliciela, państwo jest wynikiem umowy społecznej jednostek. Dlatego jego najwyższym celem jest dbanie o bezpieczeństwo i wolność tych podmiotów.
W 1728 roku został wybrany do Akademii Francuskiej i wówczas podjął decyzję, że uda się w wielką podróż po Europie. Przez 3 lata przejechał Austrię, Węgry, Włochy, Niemcy, Holandię i Anglię obserwując zmiany jakie zachodziły w tym czasie w społeczeństwach, w sztuce i nauce. Z podróży przywiózł mnóstwo notatek, które segregowało podobno aż 20-stu sekretarzy.
Ojciec nauk społecznych
Ukoronowaniem jego myśli jest dzieło z 1748 roku "O duchu praw", które zostało zamieszczone w "Indeksie ksiąg zakazanych". To, że dzieło "O duchu praw" znalazło się na "Indeksie", a wcześniej bardzo mocno było zwalczane przez Sorbonę oraz przez jezuitów było nie do końca zrozumiałe. Monteskiusz bowiem, nie zaliczał się raczej do radykalnego nurtu oświeceniowego i nie krytykował Kościoła. Walka z pisarzem przyniosła oczywiście odwrotny skutek niż zakładano i jego dzieło stało się bardzo popularne.
– Ta książka tak jak cała myśl Monteskiusz wyrasta z bardzo charakterystycznej dla kultury francuskiego oświecenia i w ogóle europejskiego oświecenia fascynacji filozoficznymi podstawami – mówił prof. filozofii Marek Siemek w aud. "Alfabet filozofów" w 2005 roku. – Monteskiusz był, filozoficznie rzecz biorąc, bardzo wiernym i konsekwentnym uczniem Johna Locka i tradycji angielskiego empiryzmu.
Na podstawach myśli Monteskiusza dziś tak na prawdę opiera się cały nurt nauk społecznych i politycznych. – On uważał, że umysł ludzki powinien mieć naturalną dążność do porządkowania rzeczy i układania ich w jasne ciągi – zaznaczała dr Żurowska.
Posłuchaj audycji o filozofie oświecenia, którego myśl jest wciąż aktualna.
mb

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Aleksander Dumas - w "Trzech muszkieterach" jest sporo prawdy

Ostatnia aktualizacja: 24.07.2018 06:09
”Ktoś ze współczesnych nazwał Dumas siłą przyrody. W istocie ten pogodny, próżny i lekkomyślny, wielkoduszny olbrzym z krwią babki Murzynki w żyłach, ten niestrudzony miłośnik życia, smakujący wszystkie jego dary, miał w sobie coś z żywiołu" – napisała Anna Tatarkiewicz, tłumaczka pamiętników pisarza.
rozwiń zwiń

Czytaj także

J’Accuse! – Oskarżam!

Ostatnia aktualizacja: 12.07.2018 06:14
12 lipca 1906 rehabilitowano Alfreda Dreyfusa, skazanego w jednym z najsłynniejszych procesów XIX wieku za szpiegostwo na rzecz Niemiec. Skazańca uwolniono po pięciu latach. W dużym stopniu przyczynił się do tego pisarz Émile Zola, który artykułem "J’Acusse…!" zabrał głos w obronie niewinnego Dreyfusa.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Martin Heidegger - z objęć Hannah Arendt w kleszcze narodowego socjalizmu

Ostatnia aktualizacja: 22.01.2014 12:00
- Jak wiele warta jest twórczość myśliciela, który sam nie stosuje się do swojej filozofii? - pytała retorycznie dr Karolina Wigura w "Sezonie na Dwójkę" poświęconym niezwykłemu związkowi Hannah Arendt i Martina Heideggera.
rozwiń zwiń