X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

Sanktuarium Dziewic Słońca i inne tajemnice Inków

Ostatnia aktualizacja: 24.07.2012 08:00
Właśnie mija 101. rocznica odkrycia Machu Picchu - fascynującej siedziby Inków ukrytej przez wieki w górach Peru.
Audio

Według Romana Warszewskiego, autora książki "Machu Picchu. Sto lat po godzinie zero" , już samo brzmienie nazwy tej inkaskiej cytadeli jest tajemnicze i frapujące. Jest w tych słowach ostrość oraz kamień, strzelistość i niedostępność andyjskich szczytów. Jest omszałość i zielona, skłębiona kosmatość otaczającej dżungli. Samo miejsce urzeka: z jednej strony mamy zapierającą dech w piersiach przyrodę, a z drugiej pozostałości fascynującej kultury. Wszystko jest ze sobą w symbiozie, bo każda duża góra była inkaskim bóstwem. Wierzono, że odpowiadają one za regularność opadów i obfitość plonów, dlatego składano im ofiary.

- Nie wiem, czy można mówić o tajemnicy Machu Picchu, bo nasza wiedza o tym miejscu jest coraz większa. Miejsce jest na pewno fascynujące, okoliczności jego odkrycia były niezwykłe, a ponadto to symbol zarówno prekolumbijskiej, jak i współczesnej Ameryki Południowej - mówił w audycji Ewy Stockej-Kalinowskiej Roman Warszewski.

Mimo to nie do końca wiemy, w jakim celu powstało Machu Picchu i dlaczego zostało ono opuszczone około 1537 roku, po zaledwie stu latach istnienia. Pierwszą koncepcją odkrywcy miasta, Hirama Binghama, był klasztor Dziewic Słońca-Acllahuasi. Istotnie, na terenie miasta przeważają pochówki kobiet (90 % wszystkich grobów). Nowsze, niekoniecznie wykluczające się wzajemnie, ujęcia mówią o rezydencji władcy o imieniu Pachacuti oraz o kompleksie kultowym zwiazanym z otaczającymi górami, zwłaszcza z Huana Picchu, obecną na niemal wszystkich fotografiach stożkową górą wznoszącą się ponad miastem.

Hiram
Hiram Bingham w Machu Picchu, 1911

Odkrycie Machu Picchu... Co to znaczy "odkryć" starożytne ruiny? Hiram Bingham właściwie nie był odkrywcą miasta. Indianie zawsze wiedzieli o jego istnieniu, a wiedza ta przechodziła z pokolenia na pokolenie i nigdy nie została zapomniana. Kontakty ludności tubylczej z białymi były na tyle iluzoryczne, że miasto dla przybyszy pozostawało nieznane. Bingham zatem Machu Picchu nie odkrył, bo, jak powiedział Roman Warszewski, "to miasto nigdy nie było zakryte". Co więcej, Amerykanin był przekonany, że odnalazł Vilcabambę, ostatnią stolicę Inków (tak naprawdę odkrył ją także, ale wagę tego odkrycia przeoczył; Machu Picchu robiło o wiele większe wrażenie, dlatego wolał je właśnie ogłosić Vilcabambą). Z tego błędu nigdy się nie wycofał.

Identyfikację ruin Vilcabamby zawdzięczamy innemu Amerykaninowi, Douglasowi Eugenowi Savoyowi (znanemu bardziej pod imieniem Gene ), który badał to miejsce w latach sześćdziesiątych ubiegłego stulecia.

Po latach muzeum Uniwersytetu Yale zwróciło Peru artefakty, które Bingham znalazł na terenie Machu Picchu. W Cuzco ma powstać specjalne muzeum przeznaczone tylko na tę wyjątkową kolekcję. Znaleziska, podobnie jak samo miasto, zajmują w prekolumbijskiej archeologii szczególną pozycję dlatego, że Hiszpanie nigdy nie znaleźli Machu Picchu, nie dokonali więc zniszczeń. Jest to więc nieskażony, bezcenny zabytek kultury inkaskiej.

Machu
Machu Picchu w czasach Binghama, fot. wikipedia/Hiram Bingham

Dziś Machu Picchu szybko się zmienia. Jest to istna kopalnia złota: żeby dostać się do miasta trzeba zapłacić nawet 200 dolarów, czyli pięciokrotnie więcej niż zaledwie kilka lat temu. Chętnych mimo to nie brakuje. Coraz głośniej mówi się też o konieczności ograniczenia ruchu turystycznego. Ale nie tylko turyści są problemem: z okazji jubileuszu w pośpiechu powygładzano kamienie, dobudowano brakujące fragmenty murów… Niewiele ma to jednak wspólnego z profesjonalną rekonstrukcją archeologiczną.

Machu
Machu Picchu, fot. Wikipedia/Pedro Szekely

W audycji usłyszeliśmy także archiwalną wypowiedź Krystyny Rodowskiej o literackiej twórczości Indian. To zjawisko mało zbadane i niejednoznaczne, między innymi dlatego, że przekazy docierają do nas przede wszystkim w postaci oralnej.

Audycję przygotowała Ewa Stocka-Kalinowska.

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Rekonstrukcja tarasów uprawnych cytadeli Machu Picchu w Peru

Ostatnia aktualizacja: 23.02.2011 06:00
Pierwsze, zrekonstruowane, tarasy uprawne w kompleksie archeologicznym Machu Picchu w Andach Peruwiańskich będzie można zwiedzać już od czerwca 2011 r.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Peru: 100. rocznica odkrycia Machu Picchu

Ostatnia aktualizacja: 08.07.2011 01:00
Machu Picchu zostało odkryte przez amerykańskiego archeologa Hirama Binghama 24 lipca 1911. Hiszpańscy konkwistadorzy nigdy nie dotarli do inkaskiego miasta.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Machu Picchu naprawdę nazywało się Patallaqta

Ostatnia aktualizacja: 21.03.2012 01:00
Nazwa pochodzi od słów w języku Inków, keczua: pata (stopień, schodek) i llaqta (miasto, wioska, prowincja). Tak sugerują historycy, opierając się na źródle z XVI wieku.
rozwiń zwiń