"Jeden świat". Żegnamy prof. Zofię Sokolewicz

Ostatnia aktualizacja: 30.01.2020 16:00
Etnolożka, etnografka, antropolożka kultury, wieloletnia szefowa Katedry Etnografii Uniwersytetu Warszawskiego, zasłużona badaczka - zmarła w wieku 88 lat.
Audio
  • Pożegnanie zmarłej prof. Zofii Sokolewicz (Dwójka/Źródła)
Kadr z filmu Jeden świat Zofii Sokolewicz , zrealizowanego przez Marię Małanicz-Przybylską i Polę Rożek.
Kadr z filmu "Jeden świat Zofii Sokolewicz" , zrealizowanego przez Marię Małanicz-Przybylską i Polę Rożek.Foto: mat. pras.

Zofia Sokolewicz urodziła się w 1932 roku. Była specjalistką w zakresie integracji europejskiej i antropologii kultury, współtwórczynią i dyrektor Centrum Europejskiego UW, wieloletnią pracowniczkę Instytutu Etnologii i Antropologii Kulturowej, cenioną nauczycielką akademicką.

Plon, obrzęd i widowisko

To, co mnie w życiu nękało, to nadmiar zainteresowań. Może więc przyszedł
czas, by się skupić na jednym? Na kondycji człowieka w dzisiejszym, zmieniającym się świecie. Zofia Sokolewicz

Taki tytuł nosiła jej rozprawa habilitacyjna, wyrosła na zainteresowaniu tematem rozwoju technologii rolniczej. Zofia Sokolewicz w latach 70. zainicjowała powstanie tzw. laboratoriów etnologicznych, w których asystent przeprowadzał studentów przez kolejne etapy procesu badawczego, zaczynając od postawienia pytania przez jego uzasadnienie, zapoznanie się ze stanem badań, przeprowadzenie kwerendy bibliotecznej i archiwalnej, badań terenowych, kończąc na napisaniu końcowego raportu. Ta forma nauczania stała się specjalnością warszawskiej etnologii.

- Na początku pracy Zofia Sokolewicz interesowała się Mongolią, było to trochę zapożyczone od ówczesnego kierownika katedry profesora Witolda Dynowskiego, naszego mistrza. Pani Sokolewicz uczestniczyła w pierwszych dwóch wyjazdach do Mongolii - wspominał prof. Lech Mróz w audycji wspomnieniowej. - Później poszła za tym, co ją bardziej interesowało - zwróciła uwagę na Afrykę. Niewiele jest osób tak bardzo zasłużonych dla Uniwersytetu Warszawskiego. Współorganizowała studium afrykanistyczne i stała się jego wicedyrektorem, potem była dyrektorem Centrum Europejskiego. Miała ogromny wkład w zainteresowanie humanistyki i etnologii UW kulturą afrykańską w sposób pełniejszy, nie tylko ten, który znamy z czytanek o murzynku Bambo.​ 

Prof. Zofia Sokolewicz była wieloletnią szefową katedry warszawskiej etnologii. Prof. Zofia Sokolewicz była wieloletnią szefową katedry warszawskiej etnologii.   Foto: z archiwum IEiAK UW

"Tak jak w życiu, w nauce, która jest jego częścią, musimy dokonywać wyborów. (...) Moje życie naukowe można sprowadzić do próbowania kolejnego klucza z wielkiego pęku, jaki mi dała teoria poznania. Każdy z tych kluczy otwierał tylko jedne drzwi, za którymi były następne. I tak do dziś. Od pługów, przez gospodarstwo, przez wynalezioną tradycję i wspólnoty wyobrażone, dziedzictwo kulturowe i mechanizmy jego powstawania w czasie długim i średnim, i dziś" - mówiła w 2011 roku w rozmowie ze Zbigniewem Jasiewiczem.

OBEJRZYJ FILM "Jeden świat Zofii Sokolewicz", zrealizowany przez Marię Małanicz-Przybylską i Polę Rożek.

To, co mnie w życiu nękało, to nadmiar zainteresowań. Może więc przyszedł czas, by się skupić na jednym? Na kondycji człowieka w dzisiejszym, zmieniającym się świecie? Zofia Sokolewicz

- Mnie przyciągnęła do niej jej niezwykła wiedza i głęboka znajomość teorii antropologicznej - wspominała ostatnia doktorantka prof. Sokolewicz, dr Helena Patzer - a także jej osobista znajomość różnych, bardzo ważnych figur antropologii. Do tego dochodziła niezwykła siła charakteru. Podziwiałam ją jako kobietę, która w nauce osiągnęła tak wiele w latach, które nie były proste dla kobiet.

- Zawsze była bardzo otwarta na nowe i wspierająca - podkreślał dr hab. Paweł Krzyworzeka. - Krąg jej oddziaływania był dużo szerszy niż etnologia.

Nagrody i odznaczenia prof. Zofii Sokolewicz

  • Nagrody Ministra Edukacji Narodowej, Kultury i Dziedzictwa Narodowego i Polskiej Akademii Nauk 
  • Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski 
  • Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
  • Złoty Krzyż Zasługi 

Zofia Sokolewicz Zofia Sokolewicz. Fot. z archiwum IEiAK UW

***

Tytuł audycji: Źródła

Prowadził: Piotr Kędziorek

Goście: prof. Lech Mróz, dr Helena Patzer oraz dr hab. Paweł Krzyworzeka

Data emisji: 31.01.2020

Godzina emisji: 15.15

at


Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Tradycja zapisana na taśmach

Ostatnia aktualizacja: 27.01.2020 15:30
- Przedstawiamy różne zbiory pod katem ich zasobności w nagrania z muzyką tradycyjną - mówił w "Źródłach" dr Jacek Jackowski. - Niezgłębione są zasoby Biblioteki Narodowej czy Polskiego Radia. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

Białoruś odnaleziona. Spotkanie z Andrzejem Bieńkowskim

Ostatnia aktualizacja: 30.01.2020 08:00
Gościem "Źródeł" był ceniony etnograf, dokumentator, malarz, współtwórca Fundacji Muzyka Odnaleziona, wieloletni działacz na rzecz polskiej kultury ludowej oraz felietonista Radiowego Centrum Kultury Ludowej.
rozwiń zwiń