Andrzej Mietkowski: na kłamstwie katyńskim próbowano budować nową historiozofię

Ostatnia aktualizacja: 10.04.2021 17:00
- Radio Wolna Europa, Głos Ameryki i BBC to były te rozgłośnie, które mówiły do Polski prawdę o historii i o bieżącym życiu politycznym; prawdę, która w Polsce była objęta zapisem cenzorskim. Od początku nie pozostawiały złudzeń, kto jest sprawcą Zbrodni Katyńskiej, dlatego były tak znienawidzoną kontrpropagandą przeciwko kłamstwu mediów PRL - mówił w Dwójce dziennikarz Andrzej Mietkowski.
Zdjęcie ilustracyjne
Zdjęcie ilustracyjneFoto: shutterstock.com/Alexander Kobelyatskiy

Katyń forum 1200.jpg
"Kiedy opuszczaliśmy Rosję, pozostawialiśmy nierozwiązaną tajemnicę". Katyń w radiowych archiwach

Posłuchaj
114:09 2021_04_10_15_01_01_PR2_Dwie_do_setki.mp3 Zbrodnia Katyńska w radiowych archiwach (Dwie do setki/Dwójka)

W dwudziestowiecznej historii Polski Katyń wciąż pozostaje głęboką i bolesną raną. Przez wiele lat wiedza na temat zbrodni katyńskiej była bowiem fałszowana. Jednak dzięki staraniom m.in. emigracyjnych radiostacji, które pełniły ogromną rolę w przekazywaniu prawdy historycznej, dziś znamy prawdę o zaginionych w latach 40. oficerach.

Jak podkreślił Andrzej Mietkowski, w archiwach tych stacji radiowych zebrane zostały nie tylko radiowe audycje o zbrodni katyńskiej, jak m.in. audycja Jana Nowaka-Jeziorańskiego, przygotowana jeszcze w 1951 roku dla rozgłośni polskiej BBC, ale także nagrania ludzi, którzy byli naocznymi świadkami tragedii Polaków na wschodzie i uczestnikami bojów o prawdę historyczną.

Czytaj też:

Materiały, które zgromadziło Radio Wolna Europa, zawdzięczamy chociażby Józefowi Czapskiemu, który odpowiadał za poszukiwanie zaginionych oficerów i inteligencji polskiej. - Józef Czapski był postacią kluczową. Kiedy układ Sikorski-Majski w 1941 roku otworzył bramy łagrów, a Polacy ruszyli tam, gdzie tworzyła się Armia Andersa, to Czapski – sam zresztą więzień obozu w Starobielsku – wspominał, że już wtedy zauważono brak kilku tysięcy ludzi - mówił dziennikarz.

Katyń serwis.jpg
Zbrodnia Katyńska - serwis specjalny Polskiego Radia

Czapski otrzymał od Andersa specjalne pełnomocnictwo, zezwalające na poszukiwanie zaginionych oficerów. Powszechne było wówczas przekonanie, że ci ludzie żyją. - Wcześniej Anders listę 9 tys. poszukiwanych przekazał osobiście Berii – temu samemu, który dwanaście miesięcy wcześniej wnioskował u Stalina o wymordowanie polskich oficerów. I gdy Anders i Sikorski rozmawiali ze Stalinem i pytali, gdzie są ci zaginieni, Stalin miał wówczas odpowiedzieć, że być może uciekli do Mandżurii. Wtedy właśnie Czapski rozpoczął swoje poszukiwania.

Kilka lat później, w kwietniu 1943 roku Niemcy odkryli zbiorowe groby w Katyniu i ujawnili światu zbrodnię dokonaną przez sowietów. Ich celem było wprawdzie rozbicie koalicji antyhitlerowskiej, jednak temat przez media zostaje przemilczany, mimo usilnych prób nagłośnienia przez Polskie Państwo Podziemne.

Czytaj też:

Niepamieci.jpg
Wystawa "Niepamięci". Rafał Wiśniewski: to cud, że te prace wywieziono z łagrów

- Przemilczenie czy zakłamanie – to jest właściwe podejście, bo na pewno nie niewiedza. Wynotowałem kilka najważniejszych sekretnych raportów, adresowanych w czasie wojny do Churchilla i Roosevelta. One wszystkie wskazywały na sprawstwo sowieckie - podkreślił Andrzej Mietkowski. Jednak wszelkie próby ujawnienia raportów były traktowane jako "potencjalne źródło kłopotliwej sytuacji".

- Z powodów geopolitycznych, radia obowiązywała polityka łagodnego traktowania tematyki katyńskiej. Zdawano sobie sprawę, jaka to jest bomba i jeśli powiedzą, że Katyń to Sowieci, to równocześnie przyznają, że zdradzili Polaków, że Amerykanie w Jałcie zdradzili Polskę i w Norymberdze powinno być dwóch oskarżonych w ławie powojennych zbrodniarzy - dodał Andrzej Mietkowski.

    W audycji spotkaliśmy się także z dr. Witoldem Wasilewskim, historykiem i autorem książki Ludobójstwo. Kłamstwo i walka o prawdę, który nakreślił kontekst historyczny tragicznych wydarzeń z lat 40. Prof. Włodzimierz Bolecki z kolei opowiadał o losach pisarzy, którzy jako pierwsi zaświadczyli, że zbrodni winni są Sowieci, zaś dziennikarka Anna Lisiecka, autorka dokumentu dźwiękowego Katyń 1940, przywołała najważniejsze nagrania, zachowane w archiwach warszawskich.

    ***

    Tytuł audycji: Dwie do setki

    Prowadzili: Jakub Kukla i Andrzej Zieliński

    Goście: dr Witold Wasilewski (historyk, autor książki Ludobójstwo. Kłamstwo i walka o prawdę), Andrzej Mietkowski (dziennikarz), Anna Lisiecka (dziennikarka), prof. Włodzimierz Bolecki (teoretyk i historyk literatury)

    Data emisji: 10.04.2021

    Godzina emisji: 15.00

    am

    Czytaj także

    Tadeusz Nowacki. Demaskator zbrodni sowieckich przemilczany w PRL

    Ostatnia aktualizacja: 17.10.2018 18:00
    O awanturniczych dziejach i publicystycznej działalności prozaika opowiadał w audycji prof. Eugeniusz Stanisław Kruszewski – historyk, politolog i publicysta.
    rozwiń zwiń

    Czytaj także

    Historia kłamstwa katyńskiego

    Ostatnia aktualizacja: 11.01.2021 19:00
    Kłamstwo katyńskie było fundamentem sowieckiej polityki w powojennej Europie. Winston Churchill nie miał złudzeń: "Wiem do czego bolszewicy są zdolni – są jednak rzeczy, które chociaż prawdziwe, nie nadają się do głoszenia publicznie".
    rozwiń zwiń