Portal Polskiego Radia SA
słuchaj
shopping_cart
Polskie Radio
Section05

wyłączenie banerów

1889-1965

Powieściopisarka, tłumaczka. Jej najsłynniejsza powieść "Noce i dnie" była nominowana do Literackiej Nagrody Nobla. Zaangażowana w sprawy publiczne, głównie związane z oświatą i obroną swobód obywatelskich. W latach 1907-1914 studiowała w Szwajcarii i Belgii nauki przyrodnicze, ekonomię i socjologię. Popierała ideę ruchu spółdzielczego. Należała do Ligi Kobiet Polskich Pogotowia Wojennego, wspierała walkę zbrojną o niepodległą Polskę przeciwko Rosji. W swych licznych publikacjach, w czasie I wojny światowej, nawoływała chłopów do wstępowania do Legionów. Admiratorka polityki Piłsudskiego. Jej nastawienie zmieniło się w czasie procesu brzeskiego. Tajemnicą poliszynela były jej życiowe wybory – była w związkach z mężczyznami i z kobietami, o czym pisała w "Dziennikach". Zobacz więcej na temat: 

1861–1919

Niestrudzona działaczka na rzecz równouprawnienia kobiet. Publikowała w znanych pismach. Zadebiutowała w 1894 roku – na łamach "Prawdy" zamieściła ostrą krytykę "Emancypantek" Bolesława Prusa. Protestowała przeciwko mężczyznom wypowiadającym się na temat zadań kobiet. Od 1895 roku agitowała na rzecz dopuszczenia kobiet na studia artystyczne. Na początku XX wieku włączyła się w walkę o prawa wyborcze kobiet w Galicji. W 1908 roku wydała pracę "Polityczne stanowisko kobiety". Celowo kandydowała do Sejmu galicyjskiego, mimo braku uprawnień. W 1909 roku założyła Lwowski Związek Uprawnienia Kobiet. Redagowała dodatek kobiecy "Kuriera lwowskiego". W 1912 roku stanęła na czele Komitetu Obywatelskiego Pracy Kobiet, który zachęcał kobiety do pracy na rzecz idei legionowej. W listopadzie 1918 roku założyła na ulicach Lwowa punkty pielęgniarskie, gdzie zajmowano się rannymi po obu stronach konfliktu. Zobacz więcej na temat: 

1896-1958

W latach 1914-1916 w przebraniu męskim, pod nazwiskiem Kazimierz Żuchowicz, pełniła służbę w oddziałach frontowych I Brygady Legionów. W czasie wojny polsko-bolszewickiej 1920 roku zastępczyni dowódczyni Ochotniczej Legii Kobiet na Froncie Litewsko-Białoruskim. W okresie międzywojennym była instruktorką i organizatorką obozów Przysposobienia Wojskowego Kobiet. Po przewrocie majowym osobista sekretarka Józefa Piłsudskiego. W czasie II wojny światowej brała udział w obronie Warszawy, służyła w Armii Krajowej, walczyła w Powstaniu Warszawskim. Po wojnie na emigracji. Zobacz więcej na temat: 

1879-1945

Jedna z najbardziej znanych działaczek niepodległościowych, ludowych i oświatowych. Sekretarz redakcji tygodnika "Zaranie". Dzięki jej wysiłkom powstała szkoła dla dziewcząt w Krasieninie. Działała w Polskiej Organizacji Wojskowej. Tworzyła drużyny Związków Strzeleckich. Od 1915 więziona w Moskwie. Członek Polskiego Towarzystwa Pomocy Ofiarom Wojny. Od 1918 roku w PSL "Wyzwolenie". Wiceminister propagandy i opieki społecznej w rządzie Ignacego Daszyńskiego. Posłanka na Sejm Ustawodawczy I i II kadencji w II RP. Do zamachu majowego zwolenniczka Józefa Piłsudskiego. W 1930 roku na wiecu w Lublinie nazywała Piłsudskiego szaleńcem. Aresztowana i za obrazę władzy skazana na pół roku więzienia. Zwolniona za kaucją. Ułaskawiona przez prezydenta Ignacego Mościckiego. Zobacz więcej na temat: 

1886-1968

Bojowniczka PPS. W 1906 roku uczestniczyła w przygotowaniach do zamachu na generał-gubernatora Gieorgija Skałona; uniknęła aresztowania. W latach 1914 -1916 należała do Komisji Skonfederowanych Stronnictw Niepodległościowych i Naczelnego Komitetu Narodowego. Pracowała w Biurze Prasowym Naczelnego Komitetu Narodowego oraz uczestniczyła w działaniach PPS, m.in. dotyczących oświaty. W niepodległej Polsce członkini Związku Pracy Obywatelskiej Kobiet, redaktorka miesięcznika "Arkady". Podczas okupacji współtwórczyni - razem z Zofią Kossak-Szczucką - Rady Pomocy Żydom "Żegota". Zobacz więcej na temat: 

1873-1958

Żona Jędrzeja Moraczewskiego, pierwszego premiera odrodzonej Polski, członkini Polskiej Partii Socjalno-Demokratycznej Galicji i Śląska Cieszyńskiego, założycielka organizacji "Związek Kobiet" i "Praca", wspózałożycielka Ligii Kobiet Polskich (1916). W latach 1917-1918 członkini Związku Sanitariuszek. W 1919 roku została posłanką na Sejm Ustawodawczy. Czołowa działaczka prosanacyjnego "Demokratycznego Komitetu Wyborczego Kobiet Polskich" (1927) oraz Związku Pracy Obywatelskiej Kobiet. W 1935 roku powołała do życia "Samopomoc Społeczną Kobiet". Zobacz więcej na temat: 

1884–1954

Studiowała historię, geografię, ekonomię i językoznawstwo na tajnym Uniwersytecie Latającym. Zadebiutowała w 1898 roku na łamach "Przeglądu Tygodniowego" jako poetka. W 1906 ogłosiła powieść "Kobiety". W Kielcach, w latach 1906–1907 współuczestniczyła w przygotowywaniu tygodnika postępowo-demokratycznego "Echa Kieleckie", publikowała nowele i przekłady, poruszała kwestię kobiecą. W okresie międzywojennym pracowała dla polskiego rządu w Biurze Propagandy Zagranicznej. Od 1926 roku prowadziła salon literacki. Od 1933 roku w składzie zespołu literackiego Przedmieście. W zarządzie polskiego PEN-Clubu i Związku Literatów Polskich. Posłanka na Sejm Ustawodawczy 1947-1952. Działaczka Głównej Komisji Badania Zbrodni Niemieckich w Polsce. Zobacz więcej na temat: 

1859–1927

Organizowała towarzystwa kobiece na Górnym Śląsku. Założycielka Związku Towarzystw Polek. Prowadziła działania oświatowe, dążąc do uświadomienia narodowego kobiet. W okresie plebiscytowym współorganizowała liczne wiece kobiece i była ich główną prelegentką. Wchodziła w skład Powiatowej Rady Ludowej w Bytomiu. Dziennikarka, publicystka, autorka licznych artykułów, związana m.in. z "Katolikiem". Propagowała nauczanie języka polskiego. Założycielka i redaktorka "Głosu Polek". W czasie powstań śląskich organizowała pomoc dla powstańców i ich rodzin. Posłanka na Sejm Śląski I kadencji, przewodniczyła jego inauguracyjnym obradom. Współpracowała z Chrześcijańską Demokracją, Wojciechem Korfantym. Odznaczona odznaką gen. J. Hallera "Za służbę narodową" (1921) oraz - jako pierwsza kobieta na Śląsku - Krzyżem Kawalerskim Orderu Polski "Polonia Restituta". Zobacz więcej na temat: 

1894 - 1976

Członkini "Zarzewia" i Polskich Drużyn Strzeleckich, "Znicza" i Legii Niepodległości. Podczas I wojny światowej kurierka I Brygady Legionów. W czasie wojny polsko-bolszewickiej komendantka kurierek frontu Litewsko-Białoruskiego i komendantka główna Wydziału Instruktorek Oświatowych. W odrodzonej Polsce m.in. redaktorka naczelna "Bluszczu". Członkini ZWZ i AK. Uczestniczka Powstania Warszawskiego. Po wojnie na emigracji, współpracownica Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa. Zobacz więcej na temat: 

"7 Dni: Wschód". Azja i Kaukaz po upadku ZSRR

- Jeżdżąc od dawna na te tereny zobaczyłem, że modernizacja sowiecka okazała się dość powierzchowna pod względem kulturowo-cywilizacyjnym. Otoczka "sowieckości" okazała się łatwa do zrzucenia - mówił w audycji "7 Dni: Wschód" Wojciech Górecki z Ośrodka Studiów Wschodnich (OSW), autor książki pt. "Buran. Kirgiz wraca na koń". Zobacz więcej na temat:  ŚWIAT Kaukaz Ośrodek Studiów Wschodnich Wojciech Górecki Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Związek Sowiecki Piotr Pogorzelski

Tydzień 26 – 30.11. Gdy nadchodzą coraz zimniejsze i coraz dłuższe wieczory

Warto wtedy włączyć radio i razem z naszymi gośćmi powędrować na przykład po parkach narodowych, sprawdzić czym jest śnieg i jak się mieszka w domu ze śniegu oraz poćwiczyć pod okiem trenera. I koniecznie posłuchać wybranej przez nas lektury: Szymon Kuśmider przeczyta wybrane fragmenty książki Alexa T. Smitha w tłumaczeniu Piotra Cholewy "Jak Winston uratował Święta" z Wydawnictwa Zielona Sowa.   Zobacz więcej na temat:  dzieci opis tygodnia