- Zdajemy sobie sprawę, że w szkołach dochodzi do sytuacji przemocowych między rówieśnikami. O przemocy rówieśniczej mówimy wtedy, gdy przemoc jest powtarzalna, ciągła - mówi Maciej Kępka, ekspert Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę, specjalista ds. przeciwdziałania przemocy oraz koordynator projektu Safer Internet. - Kolejną jej cechą jest przewaga osób, które ją stosują nad tymi, którzy jej doświadczają. To może być przewaga fizyczna, ale też np. technologiczna gdy mówimy o przemocy online. Mówimy też o intencjonalności zachowań, to nie jest przypadek, żart. Osoba stosująca przemoc rówieśniczą chce skrzywdzić.
Współcześnie przemoc rówieśnicza może być przemocą psychiczną, fizyczną, ale też technologiczną, która wiąże się z obecnością dzieci i nastolatków w sieci. Internet, nowe technologie, media społęcznościowe "przyniosły" ze sobą całą gamę nowych działań przemocowych. Wśród nich są np.:
- wstawianie obraźliwych filmików
- deepfake'i
- przeróbki zdjęć, głosu
- zakładanie hatepage'y
- To może być też wykluczenie. Np. ktoś może nie być zaproszony do grupy klasowej na komunikatorze - mówi gość Czwórki. - To wykluczenie może być potwornie bolesne.
Maciej Kępka wskazuje, że różne rodzaje przemocy mogą się łączyć, przenikać. Międzynarodowe badania wskazują, że skala przemocy rówieśniczej jest coraz większa, a na tle krajów europejskich Polska nie wypada dobrze.
Czytaj też:
Obecność młodych ludzi w sieci ma ogromne znaczenie dla występowania przemocy rówieśniczej, poszerza gamę zachowań przemocowych. Media społecznościowe to narzędzie dostępne dla osób po 13 roku życia. - Niestety tu brakuje weryfikacji. Młodzi ludzie, dzieci zaczynają korzystać z tego wcześniej - zauważa ekspert. - Tu potrzebne są działania, również prawne, wprowadzenia realnej weryfikacji wieku.
Przemoc rówieśnicza nazywana jest też bullyingiem, nękaniem. Może występować na każdym etapie edukacji. Aby jej przeciwdziałać warto reagować na wczesnym etapie.
Przemoc online - nie da się przed nią uciec
Maciej Kępka wskazuje, że przemoc rówieśnicza nie jest zjawiskiem nowym, a w czasach nowych technologii jedynie poszerza swoje kręgi - przenosi się też do sieci. - Jesteśmy cały czas online, cały czas mamy ze sobą telefon. I rada, żeby go odłożyć tu niewiele da, bo i tak myślimy o tym, co "tam" się może dziać -wyjaśnia. - Tam przemoc jest non stop, a publika jest potencjalnie nieograniczona.
Z badania Nastolatki 3.0 wynika, że 50 procent badanych było w swoim życiu świadkiem przemocy.
W przypadku przemocy rówieśniczej pierwszym świadkiem jest najczęściej inny rówieśnik, dopiero później rodzić czy nauczyciel. - Cześć rówieśników może wspierać przemocowca w działaniach, część może pozostać bierna. Największą moc ma osoba, która podejmie działanie - mówi gość Kacpra Zembrzuckiego. - To działanie to może być rozmowa np. z kolegami i koleżankami, co myślą o danej sytuacji, rozmowa z zaufanym dorosłym, ale też telefon zaufania 116 111.
Maciej Kępka zwraca uwagę na potrzebę uważności rodziców na swoje dzieci, poważne traktowanie tego, co nam mówią młode osoby. Radzi też, by patrzeć na zmiany w zachowaniu pociechy, które mogą, ale nie muszą świadczyć o tym, że coś się dzieje.
***
Nazwa audycji: Młode Głowy w Czwórce
Prowadzi: ZetKacper (Kacper Zembrzucki)
Goście: Maciej Kępka (ekspert Fundacji Dajemy Dzieciom Siłę, specjalista ds. przeciwdziałania przemocy oraz koordynator projektu Safer Internet)
Data emisji: 29.05.2025
Godzina emisji: 17.06
pj
