Zadbaj o wody świata. Zacznij od jezior!

Ostatnia aktualizacja: 29.04.2021 15:04
Dziś trzeba dbać o zbiorniki wodne. Naukowcy podkreślają, że powinien to być jeden z priorytetów ludzkości. Działania warto zacząć od małej skali, np. od ratowania jezior. 
Estyjska, Brysna i Śmięcka - to propozycje nazw nowych wysp na Zalewie Wiślanym oraz Zalewie Szczecińskim
Estyjska, Brysna i Śmięcka - to propozycje nazw nowych wysp na Zalewie Wiślanym oraz Zalewie Szczecińskim Foto: shutterstock

shutterstock ptaki plaza 1200.jpg
Rejs na... ptaki. Zobacz z bliska głuptaka


Powstają coraz szybsze i bardziej skuteczne technologie oczyszczania wód śródlądowych, niestety rośnie też ilość zanieczyszczeń.  


Posłuchaj
04:23 czwórka stacja nauka 29.04.2021.mp3 Jak oczyszczać wody jezior? (Stacja Nauka/Czwórka)

 

- Jeśli chodzi o przyczyny degradacji jezior, to wymieniamy dwa podstawowe źródła zewnętrznego zasilania jezior w substancje biogenne. To mogą być źródła: punktowe oraz rozproszone, inaczej obszarowe - mówi Łukasz Bryl, lekarz jezior, Kierownik Działu Rekultywacji Jezior. - Jeśli chodzi o źródła punktowe, to należą do nich bardzo łatwe do zlokalizowania i rozpoznania urządzenia, np. kolektory, które wprowadzają różne ścieki socjalno-bytowe, przemysłowe czy wodę opadową np. zmieszaną ze ściekami. To jeden z elementów, który wpływa na pogarszanie wody - dodaje. 

Szczególną uwagę rozmówca Agaty Nowotnik zwraca na substancje biogenne znajdujące się w ściekach. - Poprawa sprawności tych urządzeń jest kluczowa do ewentualnego wyeliminowania substancji biogennych - mówi.

- Drugim elementem są źródła rozproszone, także należące do zewnętrznych. Są trudniejsze do lokalizowania i zwalczania, bo mówimy tu o wszelkich nieszczelnych szambach, oborniku - wyjaśnia. 

Oczyszczanie wód w tym kontekście wydaje się niezbędne i priorytetowe. - To jest jeden z najpoważniejszych problemów, który musi rozwiązać współczesny człowiek - wyjaśnia Łykasz Bryl. - Trudno mi wyobrazić sobie życie na Ziemi bez dostępu do czystej, świeżej wody. Niezahamowanie procesu degradacji wód może przyczynić się do problemów z dostępnością do dobrej wody, którą człowiek mógłby potencjalnie wykorzystać - dodaje. 


shutterstock Artur Bogacki rzeka warszawa Wisła 1200.jpg
Ukryte życie miejskich rzek. Czy warto odkryć je na nowo

Jak oczyszczać? - łączyć metody

Rekultywacja jezior ma za zadanie przywrócenie dobrego stanu dawnego ekosystemu. - Ona jest niezbędna w momencie, kiedy staramy się odciąć te źródła zanieczyszczeń. Gdy nie ma efektu, musimy zadziałać w jakiś inny sposób - opowiada ekspert. - Metod jest wiele. Nasza metoda autorska, metoda profesora Ryszarda Wiśniewskiego, polega na inaktywacji fosforu, czyli ograniczeniu fosforu, znajdującego się w osadach dennych zbiornika wodnego - wyjaśnia. 

Aplikacja fosforu odbywa się przy pomocy opatentowanej jednostki pływającej Proteus, która składa się z modułu nawodnego i podwodnego. - Moduł nawodny odpowiada za sterowanie, magazynowanie i obsługę - wyjaśnia specjalista. - A moduł podwodny jest tak skonstruowany, żeby precyzyjnie podawać substancje chemiczne do osadów dennych, aby ten problem wyeliminować - dodaje. Dzięki temu jesteśmy w stanie ograniczyć ilość biogenów w osadach dennych. 

GreenEvo/PROTE - rekultywacja jezior

Zdarza się, że i ta metoda nie przynosi spodziewanych efektów. Specjaliści włączają wtedy metody wspomagające, takie jak biomanipulacja, czyli wprowadzenie do akwenu drapieżnych ryb czy algistatyków. 

Zakwity wody mogą być spowodowane zmianami klimatu. Ten temat z pewnością będzie poruszony podczas Pikniku Naukowego Polskiego Radia i Centrum Nauki Kopernik, którego odsłona online startuje już 8 maja. Tegorocznym hasłem wydarzenia jest "Klimat i my". 

Audycja powstała we współpracy z Ministerstwem Klimatu i Środowiska. Sfinansowana ze środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. 

***

Tytuł audycji: Stacja Nauka

Prowadzi: Oliwia Krettek

Materiał: Agata Nowotnik

Data emisji: 29.04.2021

Godzina emisji: 12.47

pj

Czytaj także

Dwutlenek węgla z torfowiska - trudne dane, o których zapominamy

Ostatnia aktualizacja: 18.02.2021 13:30
Wiele czynników wpływa na zmiany klimatu, jednak, jak się okazuje, nie wszystkie są uwzględniane nawet przez naukowców. Taką zmienną są mokradła i torfowiska, przez które nasze emisje CO2 do atmosfery są mocno niedoszacowane. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

Trudna sztuka kamuflażu. Jak to robią mistrzowie?

Ostatnia aktualizacja: 23.04.2021 12:59
- Doskonale kamuflują się kałamarnice czy kraby, a także niektóre sowy - tłumaczyła Martyna Walerowicz, popularyzatorka nauki. Jak się okazuje, kameleony wcale nie zmieniają koloru po to, by ukryć się przed potencjalnym wrogiem.  
rozwiń zwiń