Jajko na stole i w architekturze. "Jest w nim coś zagadkowego"

Ostatnia aktualizacja: 04.04.2021 15:00
Wielkanocny symbol zakorzenił się w sztuce jedzenia, ale też projektowania. Jeśli przyjrzeć się światowej architekturze, kształtu jajowatego znaleźć można więcej - w samym Londynie stoją przynajmniej dwa takie gmachy.
Praga, Most Karola
Praga, Most KarolaFoto: LubosHouska/Pixabay
wspólne jedzenie stół 1200 glow.jpg
Włoska tożsamość - kuchnia, kino i piłka nożna

Posłuchaj
17:21 czwórka sztuka jedzenia 04.04.2021.mp3 Jajka w sztuce i architekturze (Sztuka jedzenia/Czwórka)

Jajko, jako doskonały, naturalny kształt uwielbiają też architekci i projektanci. - Jajko fascynuje architektów, jako forma, która pochodzi z natury, ale jest w nim coś zagadkowego - mówi Tomasz Fudala, kurator z Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie. - Formę jajka raz przybiera ratusz w Londynie, raz kabina prysznicowa na plaży, a innym razem budynek biblioteki czy teatru. 

Przedstawiciel Muzeum zauważa, że statystyczne jajko waży około 57 gramów, 11 procent to skorupka, 58 procent to białko, 31 procent żółtko.

Mało jest w jajku skorupki, a mimo to jest bardzo trwałe. Architekci szukają struktur, które są możliwie innowacyjne, ciekawe i bardzo często sięgają do natury Tomasz Fudala

- We współczesnej architekturze w jajku interesuje projektantów to, że struktura budynku może się dostosowywać do słońca, do światła, poprzez to, że powierzchnia jajka jest zagięta - mówi ekspert. - Budynek lepiej łapie światło. Dzięki temu architekci uzyskują efekt oszczędnościowy, ergonomiczny, ale też ekologiczny. Przeszklone budynki jajka są dużo bardziej wydajne energetycznie - dodaje. 

Posłuchaj: 


Zainteresowanie jajkiem w architekturze ma dłuższą historię. Zachowały się świadectwa historyczne mówiące o umieszczaniu jaj w oknach budynków, co miało chronić przed piorunami. Zakopywano jajka pod ziemią, w miejscu gdzie planowano budowę. - W średniowieczu dodawano jajka do zaprawy, by ją wzmocnić - mówi gość Beaty Kwiatkowskiej. - Działo się to przy budowlach krzyżackich, kościołach jak i w budynkach angielskich. To była powszechna praktyka w Europie. Jajka odkryto w zaprawi Mostu Karola w Pradze - dodaje. 

Włoski designer Bruno Munari, związany z Mediolanem mówił, że jajko ma perfekcyjny kształt.

Dziś swoją uwagę najczęściej kierujemy na budynki nowe, nowoczesne. Wśród nich na pierwszy plan wysuwają się te londyńskie, z pracowni sir Normana Fostera. - To usytuowany nad Tamizą londyński ratusz z 2002 roku, budynek w kształcie jaja, o podwójnej szklanej fasadzie - mówi Tomasz Fudala. - I drugi, często nazywany "ogórkiem" lub "korniszonem" wieżowiec 30 St. Mary Axe. Z tego samego biura projektowego "wyszła" berlińska biblioteka filologiczna, która mieści 700 tysięcy książek - dodaje. 

Nie są to jedyne "jajeczne" budynki świata . W Barcelonie jest Torre Agbar zaprojektowany przez francuskiego architekta Jeana Nouvela, budynek pokryty ledami. W Pekinie Teatr Narodowy to leżące jajo, zbudowane ze szkła i tytanu zgodnie z projektem francuskiego architekta Paula Andreu. Szalonym, ekscentrycznym jajem może pochwalić się Bombaj, to działo autorstwa Jamesa Lawa, w którym zastosował mnóstwo przyjaznych środowisku rozwiązań. 

Wyświetl ten post na Instagramie.

Post udostępniony przez Maria Rosa (@vei87)


wirtualna rzeczywistość gogle vr męzczyzna odpoczynek 1200.jpg
Gry kulinarne. "Tu ogranicza cię tylko wyobraźnia"

Salvador Dali uwielbiał jajka. Nie dziwi więc fakt, że Muzeum Salvadora Dalego w Figueres (140 km od Barcelony) jest zwieńczone jajkami. Budynek został zaprojektowany przez samego artystę, jest czerwonym, gigantycznym klockiem zwieńczonym gigantycznymi jajami. - Jajka miały szokować i zaskakiwać, jak cała jego sztuka - podkreśla gość Czwórki. 

***

Tytuł audycji: Sztuka jedzenia

Prowadzi: Beata Kwiatkowska

Gość: Tomasz Fudala, kurator z Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie

Data emisji: 04.04.2021

Godzina emisji: 13.06

pj

Czytaj także

Czystość, klarowność i spokój - architektura w malarstwie hiszpańskich artystów XXI wieku

Ostatnia aktualizacja: 13.12.2017 14:49
 - Jednym z powodów, dla których chciałam pokazać malarstwo hiszpańskie była możliwość porównania. Stworzenia sytuacji, w której prace rodzimych artystów będzie można się skonfrontować z sztuką hiszpańskich twórców – mówiła Agnieszka Gniotek, właścicielka galerii Xanadu.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Paweł Paniczko: nic mnie tak nie pociąga, jak fotografia architektury

Ostatnia aktualizacja: 09.01.2019 12:00
Paweł Paniczko został podwójnym zwycięzcą The Architectural Photography Awards 2018. Jego zdjęcie zostało wybrane najlepszym zdjęciem tego roku. 
rozwiń zwiń