X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Nauka

Skąd metan na Marsie?

Ostatnia aktualizacja: 16.01.2009 09:44
Na Marsie znajdują się duże ilości metanu - najnowsza analiza wskazuje na to, że gaz ten wydobywa się w dużych ilościach w wielu miejscach, a może świadczyć to o istnieniu życia.
Audio

Po raz pierwszy metan w atmosferze Marsa odkryto pięć lat temu. Obecność tego gazu teoretycznie zwiększa szanse na odkrycie na Czerwonej Planecie śladów życia.

- Metan bardzo szybko, w różny sposób ginie w marsjańskiej atmosferze. Dlatego nasze odkrycie z 2003 roku, kiedy dostrzeżono znaczne obłoki tego gazu w północnej hemisferze Marsa, wskazuje na ciągły proces uwalniania się metanu – mówi dr Michael Mumma z Centrum Lotów Kosmicznych NASA im. R. Goddarda w Greenbelt, w stanie Maryland.

Metan – cztery atomy wodoru związane z atomem węgla – jest najprostszym alkanem – węglowodorem nasyconym. Stanowi on główny składnik gazu ziemnego i jest stosowany jako gaz opałowy oraz surowiec do syntezy wielu innych związków organicznych. Szczególnie zainteresowani metanem na Marsie są astrobiolodzy. Gaz ten powstaje bowiem w wyniku trawienia składników odżywczych przez żywe organizmy. Nie jest to jednak jedyny możliwy sposób powstawania metanu – może on być także rezultatem procesów czysto geologicznych, takich jak oksydacja żelaza pod powierzchnią planety. Podziemna woda, dwutlenek węgla i wewnętrzna temperatura Marsa również mogą tworzyć metan.

- Ciągle nie mamy wystarczających danych, by stwierdzić, czy to biologia, czy geologia, czy też obie, są przyczyną powstawania metanu na Marsie. Wiemy już jednak, że planeta jest ciągle aktywna i żywa, przynajmniej w sensie geologicznym. Mars jest więc dla nas ciągłym wyzwaniem - podkreśla Mumma.

Jeżeli metan produkowany jest przez mikroskopijne marsjańskie życie, to najprawdopodobniej znajduje się on głęboko pod powierzchnią planety. Właśnie tam jest wystarczająco gorąco, by istniała ciekła woda, a to ona, obok węgla, niezbędna jest wszystkim znanym formom życia. Gdy gazy, takie jak metan, zbierają się w podziemnych strefach, mogą być łatwo uwolnione do atmosfery. Dzieje się tak, jeśli w czasie ciepłych pór roku rozszerzają się niewielkie otwory i szczeliny. Podziemne złoża poprzez pęknięcia w kanionach i kraterach są w ten sposób połączone z powierzchnią.

Zespół naukowców odkrył metan na powierzchni Marsa, dzięki dokładnym obserwacjom planety przez ostatnie kilka marsjańskich lat. Za pomocą Teleskopu Podczerwieni NASA i Teleskopu W. M. Keck znajdujących się na Mauna Kea, na Hawajach, obserwowano planetę w czasie wszystkich jej pór roku. Kolejnych informacji o źródłach metanu może dostarczyć amerykański łazik NASA – MSL (Mars Science Laboratory), który ma zabrać ze sobą na Marsa odpowiednie, wyspecjalizowane przyrządy badawcze. Określenie, czy to właśnie formy życia są źródłem gazu, jest możliwe dzięki pomiarom stosunku izotopów wodoru w związkach metanu. Formy życia, jeśli  wytwarzają metan z izotopami wodoru, produkują zazwyczaj izotopy lżejsze. Jeśli więc metan odnaleziony na Marsie, składał się będzie z lżejszych izotopów niż potencjalna marsjańska woda, może to być znakiem, że metan jest produktem form życia. Początek misji MSL, która może pomóc w rozwiązaniu marsjańskich zagadek, jest planowany na rok 2011.


Paweł Zych

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Jest woda

Ostatnia aktualizacja: 01.08.2008 14:55
Lądownik Phoenix odkrył na Czerwonej Planecie lód wodny.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Polska baza marsjańska

Ostatnia aktualizacja: 04.02.2010 13:27
Na razie powstanie pod Toruniem, ale w przyszłości marsjańska baza według polskiego projektu i pomysłu może stanąć na czerwonej planecie. Baza - jeśli powstanie - będzie trzecim tego typu obiektem na świecie, a pierwszym w Europie. Pozostałe znajdują się na pustyni w Utah w Stanach Zjednoczonych oraz na kanadyjskiej, arktycznej wyspie Devon.Jak to zrobić? Zobacz film.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Czy Phoenix się odezwie?

Ostatnia aktualizacja: 18.01.2010 11:42
Urządzenie najprawdopodobniej zamarzło, ale NASA nie traci nadziei.
rozwiń zwiń