Historia

Aleksander Brückner – ostatni polihistor

Ostatnia aktualizacja: 24.05.2022 05:40
– Polihistorem nazywano uczonego, który opanował wszystkie dziedziny wiedzy, zarówno nauki ścisłe, jak i humanistyczne czy społeczne – tłumaczył prof. Janusz Tazbir. – Aleksander Brückner w dziedzinie historii literatury, gramatyki poruszał się niesłychanie swobodnie.
Aleksander Brckner
Aleksander BrücknerFoto: Polskie Radio (na podstawie grafik ze zbiorów Biblioteki Narodowej/Polona.pl/dp)

166 lat temu przyszedł na świat Aleksander Brückner, wybitny slawista, historyk literatury i kultury polskiej. Nie istniały epoki mu obce, znał się na wszystkim: od wczesnego średniowiecza aż po dzieje najnowsze.

– Był maniakiem pióra i całkiem niedawno wyszło na jaw, że pisywał recenzje teatralne z bieżących przedstawień, które ogłaszał pod pseudonimem – mówił prof. Janusz Tazbir w audycji Bożeny Markowskiej "Biografie niezwykłe" z 2006 roku. – Co więcej, pisywał bryki, czyli skróty do użytku szkolnego, dla uczniów. Po prostu lubił pisać.


Posłuchaj
20:59 aleksander bruckner- biografie niezwykłe.mp3 O polihistoryzmie (wszechstronnej wiedzy) Aleksandra Brücknera, wybitnego historyka literatury i kultury mówią prof. Janusz Tazbir oraz prof. Tomasz Szarota, aud. Bożeny Markowskiej cyklu "Biografie niezwykłe". (PR, 28.02.2006)

 

Poszukiwacz literackich perełek

Urodził się 29 stycznia 1856 w Brzeżanach (dziś Ukraina). Studiował we Lwowie, a staże naukowe odbył w Lipsku, Berlinie i Wiedniu u wybitnych slawistów. Aż do 1924 roku wykładał na Uniwersytecie w Berlinie.

Jak podkreślał sam prof. Janusz Tazbir, prof. Aleksander Brückner miał wielką zdolność przeszukiwania bibliotek i źródeł historycznych. Około 1890 roku odnalazł w Bibliotece Petersburskiej "Kazania świętokrzyskie", które opracował i opublikował. Oprócz tego opracował także spuściznę literacką po barokowym poecie Wacławie Potockim.

– On jest niezastąpiony w opisywaniu wieku XVII – podkreślał prof. Tazbir. – On zbadał wiele rękopisów, wprowadził do obiegu naukowego, odkrył, zaopatrzył w komentarze.

Odmienił oblicze polskiej literatury

– Aleksander Brückner był wybitnym Polakiem mieszkającym w Berlinie przeszło 60 lat – mówił prof. Tomasz Szarota. – Był jednym z dwóch polskich profesorów do II wojny światowej z katedrą na Uniwersytecie Berlińskim – to zupełny ewenement.

Był współtwórcą wydawanej od 1904 roku "Wielkiej Powszechnej Encyklopedii Ilustrowanej". Wykaz publikacji w dorobku Brücknera wynosi ponad 1500 pozycji, niektóre z nich w znaczący sposób zmieniły spojrzenie na literaturę polską.

– Zadziwiał wszystkich wszechstronnością zainteresowań, ogromem dokonań humanisty – mówił dr Janusz Osica w audycji "Kronika niezwykłych Polaków" w 2002 roku.


Posłuchaj
07:05 aleksander bruckner - wybitny uczony.mp3 O odkrywczej pracy Aleksandra Brücknera dla polskiej literatury mówi dr Janusz Osica, aud. Andrzeja Sowy i Wojciecha Dmochowskiego "Kronika niezwykłych Polaków". (PR, 3.10.2002)

mb

Czytaj także

Bronisław Malinowski. Legenda antropologii

Ostatnia aktualizacja: 16.05.2021 05:32
Zalecał postawę aktywnego łowcy, kogoś, kto przebywa wśród ludności tubylczej o różnych porach dnia i nocy, stara się jak najwięcej zobaczyć, uczestniczy w ceremoniach i obrzędach. I wszystko notuje.
rozwiń zwiń
Czytaj także

Uniwersytet Jagielloński kończy... 650 lat!

Ostatnia aktualizacja: 15.05.2014 09:00
Codziennie zaglądamy na Uniwersytet Jagielloński, by pokazać Wam jak wygląda jego życie codzienne.
rozwiń zwiń
Czytaj także

Piotr Curie. Specjalnie dla niego stworzono Katedrę Fizyki na Sorbonie

Ostatnia aktualizacja: 15.05.2022 05:40
Piotr Curie może uchodzić za archetyp naukowca. W pełni poświęcony badaniom, niedbający o zaszczyty, którego jedynym marzeniem było wyposażone laboratorium. Niespodziewana śmierć przerwała jego wybitną karierę.
rozwiń zwiń