2 maja był dniem dwóch świąt szczególnie ważnych dla Polaków w kraju i poza jego granicami. W Dniu Flagi Rzeczypospolitej Polskiej podkreślano znaczenie biało-czerwonych barw jako symbolu wspólnoty narodowej. Tego samego dnia obchodzono Dzień Polonii i Polaków za Granicą – święto ustanowione z inicjatywy Senatu RP jako wyraz uznania dla dorobku Polonii, jej przywiązania do polskości i pomocy krajowi w najtrudniejszych momentach.
Centralnym punktem obchodów w Warszawie była uroczystość w Pałacu Prezydenckim. Prezydent Karol Nawrocki wręczył odznaczenia państwowe przedstawicielom Polonii i Polaków za Granicą oraz akty powołania członkom Rady do Spraw Polonii i Polaków za Granicą przy Prezydencie RP. Nowe gremium ma być przestrzenią stałego dialogu z rodakami mieszkającymi poza krajem i doradzać głowie państwa w sprawach polityki polonijnej.
00:55 SPEC Polska chce lepiej wykorzystać potencjał Polonii.mp3 Polska chce lepiej wykorzystać potencjał Polonii i zacieśnić współpracę z rodakami za granicą. IAR/Olendzki/w Kłosińska
Prezydent podkreślał, że Polonia jest jedną z sił państwa polskiego, a utrzymanie więzi między Polakami w kraju i za granicą ma znaczenie strategiczne. Jak mówił, rodacy mieszkający poza Polską współtworzą jej pozycję na świecie — przez działalność społeczną, zawodową, kulturalną i obywatelską.
00:19 Prezydent- Polonia to siła państwa, kluczowe utrzymanie więzi.mp3 Karol Nawrocki zaznaczył, że kluczowe jest utrzymanie więzi między Polakami w kraju i za granicą. IAR/Olendzki/i Rogaczewski/w Kłosińska
Rada ma zajmować się między innymi wzmacnianiem współpracy z Polonią, diagnozowaniem potrzeb rodaków za granicą, wspieraniem edukacji polonijnej, promocją Polski, dyplomacją historyczną, reagowaniem na dyfamacje oraz wypracowywaniem rozwiązań przydatnych środowiskom polonijnym. Do Rady powołano 64 osoby. Jej przewodniczącym został Konstanty Radziwiłł, a funkcje zastępców objęli Anna Maria Anders i Tadeusz Antoniak.
00:26 Członkowie rady ds. Polonii- chcemy realnie wpływać na sprawy Polski.mp3 Przedstawiciel środowisk polonijnych w USA i wiceprzewodniczący Rady do spraw Polonii Tadeusz Antoniak ocenia, że jednym z kluczowych zadań jest wzmacnianie pozycji Polski na arenie międzynarodowej. IAR/Olendzki/i Rogaczewski/w Kłosińska
Członkowie nowego gremium deklarowali, że Polonia chce nie tylko pielęgnować polską tożsamość za granicą, ale też aktywnie uczestniczyć w sprawach kraju. W ich ocenie środowiska polonijne mogą skutecznie wspierać polskie interesy, promować kulturę i budować pozytywny wizerunek Polski w świecie.
00:18 Członkowie rady ds. Polonii- chcemy realnie wpływać na sprawy Polski_2.mp3 Z kolei przedstawiciel Polonii w Australii Adam Gajkowski podkreśla potrzebę większego zaangażowania i pracy na rzecz kraju. IAR/Olendzki/i Rogaczewski/w Kłosińska
Obchody 2 maja miały też wymiar państwowy związany z Dniem Flagi. Z udziałem pary prezydenckiej odbyło się uroczyste podniesienie flagi na Wieży Zegarowej Zamku Królewskiego w Warszawie, a następnie główne obchody na dziedzińcu Pałacu Prezydenckiego.
Równolegle świętowali Polacy poza granicami kraju. Jednym z najważniejszych miejsc obchodów było Chicago — miasto z jedną z największych społeczności polonijnych w Stanach Zjednoczonych. Tam uroczystości rozpoczęły się od złożenia kwiatów przed pomnikiem Tadeusza Kościuszki. Następnie na Daley Plaza, przy dźwiękach polskiego hymnu, na maszt wciągnięto biało-czerwoną flagę.
W obchodach w Chicago uczestniczyła marszałek Senatu Małgorzata Kidawa-Błońska. W programie jej wizyty w Stanach Zjednoczonych znalazły się między innymi spotkania z Polonią, udział w ceremonii podniesienia flagi RP oraz w Paradzie Konstytucji 3 Maja.
01:06 USA - Dni Polonii w Chicago.mp3 Chicagowska Polonia świętuje Dzień Flagi Rzeczypospolitej Polskiej i Dzień Polonii i Polaków za Granicą. IAR/Jan Pachlowski/Miami/w kusiak
Marszałek Senatu podkreślała w Chicago, że podniesienie biało-czerwonej flagi w centrum miasta ma szczególne znaczenie dla tych, którzy noszą ją w sercu, ale też dla wszystkich, którzy dostrzegają wartości symbolizowane przez polskie barwy. W czasie wizyty spotkała się również z polonijną młodzieżą i przedstawicielami środowisk polskich w USA.
Jednym z ważnych punktów obchodów był także koncert Państwowego Zespołu Ludowego Pieśni i Tańca „Mazowsze”. Według relacji IAR był to pierwszy od 16 lat występ zespołu w Chicago. Dla tamtejszej Polonii było to nie tylko wydarzenie artystyczne, lecz także symboliczny powrót do tradycji i kultury, które od pokoleń budują polską tożsamość w Stanach Zjednoczonych.
Kulminacją obchodów w Chicago była 135. Parada Konstytucji 3 Maja, która przeszła w sobotę, 2 maja, przez Columbus Drive. Tegoroczne hasło parady brzmiało „Happy Birthday, USA! Jeden duch, dwa narody”, nawiązując również do 250-lecia Stanów Zjednoczonych.
00:58 SPEC USA - Parada Trzeciomajowa w Chicago.mp3 135. raz w samym sercu Chicago przeszła biało-czerwona 3-majowa parada. IAR/Jan Pachlowski /Miami/w krygier
Wątek więzi z Polską pojawił się także w apelach kierowanych do osób polskiego pochodzenia mieszkających za granicą. Prezes Fundacji Polonia Union Edgard Skarżyński przypominał, że dziś łatwiej niż przed laty potwierdzić lub odzyskać polskie obywatelstwo, jeśli posiada się polskie korzenie. Sam Skarżyński, syn polskich rodziców z Grodna, od lat działa na rzecz osób, które chcą uregulować swój status i związać swoją przyszłość z Polską.
Skarżyński apelował do Polonii i Polaków za granicą, by rozważali powrót do kraju lub formalne potwierdzenie więzi z ojczyzną przodków. Jak podkreślał, polskie pochodzenie może być nie tylko elementem rodzinnej pamięci, ale też realną podstawą do budowania przyszłości w Polsce.
00:15 2 maja obchodzony jest Dzień Polonii i Polaków za Granicą.mp3 "Apeluję do Polonii i Polaków za granicą, by wracali do Polski” - mówi prezes Fundacji Polonia Union Edgard Skarżyński. IAR/Depczyńska/w krygier
Tegoroczne obchody Dnia Polonii i Polaków za Granicą pokazały dwa uzupełniające się kierunki polityki wobec rodaków poza krajem. Z jednej strony państwo chce stworzyć stały kanał współpracy i konsultacji z Polonią poprzez nową Radę przy Prezydencie RP. Z drugiej – środowiska polonijne, od Warszawy po Chicago, pokazują, że polskość za granicą pozostaje żywą wspólnotą pamięci, kultury i odpowiedzialności za kraj.
IAR/Kancelaria Prezydenta RP/Senat RP/Polish Constitution Day Parade, bs