Nie mniej, a 5 tysięcy więcej
Sekretarz generalny NATO Mark Rutte z zadowoleniem przyjął zapowiedź prezydenta USA Donald Trump dotyczącą zwiększenia liczby amerykańskich żołnierzy stacjonujących w Polsce. Podczas spotkania ministrów spraw zagranicznych państw Sojuszu w szwedzkim Helsingborgu podkreślił, że eksperci wojskowi pracują już nad szczegółami planu. Jak zaznaczył, celem NATO pozostaje budowa silniejszej Europy i bardziej samodzielnego Sojuszu, który w przyszłości będzie mniej zależny od Stanów Zjednoczonych.
Donald Trump poinformował, że do Polski może trafić dodatkowych pięć tysięcy amerykańskich żołnierzy. Nie sprecyzował jednak, czy oznacza to realne zwiększenie liczebności wojsk USA nad Wisłą, czy jedynie częściowe odwrócenie wcześniejszych redukcji. Deklaracja pojawiła się tydzień po informacji o wycofaniu z rotacji amerykańskiej brygadowej grupy bojowej.
Wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz ocenił decyzję pozytywnie, podkreślając, że zwiększenie obecności wojsk USA wzmacnia bezpieczeństwo Polski oraz potwierdza strategiczne znaczenie relacji polsko-amerykańskich. Według niego działania administracji amerykańskiej pokazują, że współpraca wojskowa obu państw będzie rozwijana.
W Stanach Zjednoczonych w ostatnich dniach rosła presja polityczna związana z wcześniejszym ograniczeniem obecności wojskowej w Polsce. W amerykańskich mediach coraz częściej pojawiały się głosy krytyki wobec możliwego „porzucenia jednego z najważniejszych sojuszników USA w Europie”. Pentagon nie przedstawił jednak szczegółów dotyczących nowej deklaracji prezydenta.
Szef polskiej dyplomacji Radosław Sikorski również pozytywnie odniósł się do zapowiedzi Waszyngtonu. Podkreślił, że w działania mające na celu utrzymanie i zwiększenie obecności wojsk USA w Polsce zaangażowanych było wiele osób po obu stronach Atlantyku. Dodał jednocześnie, że szczegóły rozmieszczenia dodatkowych sił są nadal przedmiotem konsultacji między Polską, NATO i stroną amerykańską.
Polak, Węgier, dwa bratanki...
Nowy premier Węgier Péter Magyar odbył swoją pierwszą zagraniczną wizytę właśnie od Polski. Wizyta ma symbolizować polityczny reset w relacjach Warszawy i Budapesztu po latach napięć. Magyar rozpoczął pobyt od Krakowa i wizyty na Wawelu, następnie udał się do Warszawy, a zakończył w Gdańsku.
Eksperci podkreślają, że nowy szef węgierskiego rządu chce odbudować relacje polityczne i gospodarcze z Polską oraz poprawić pozycję Węgier w Unii Europejskiej. Według komentatorów przełomowym efektem wizyty ma być wycofanie przez Budapeszt weta blokującego miliardy euro dla Polski. W zamian Węgry liczą na wsparcie Warszawy w kwestii odblokowania środków unijnych dla Budapesztu.
Analitycy wskazują również, że gesty nowego premiera mają podkreślić historyczne więzi polsko-węgierskie i otworzyć nowy rozdział współpracy między oboma państwami.
Kolejne napięcia na linii Polska-Izrael
Kolejnym ważnym wydarzeniem politycznym jest decyzja polskich władz o zakazie wjazdu do Polski dla izraelskiego ministra bezpieczeństwa narodowego Itamara Ben-Gwira. Zakaz został wydany po publikacji nagrań pokazujących brutalne traktowanie aktywistów flotylli humanitarnej płynącej do Strefy Gazy.
Eksperci przypominają, że Ben Gwir od lat budzi kontrowersje ze względu na skrajnie prawicowe poglądy oraz sprzeciw wobec procesu pokojowego na Bliskim Wschodzie. Zdaniem komentatorów izraelskie działania wobec organizacji humanitarnych wpisują się w szerszą politykę ograniczania pomocy trafiającej do Strefy Gazy.
Politolodzy zwracają uwagę, że decyzja polskiego rządu jest wyraźnym sygnałem sprzeciwu wobec działań izraelskiego polityka. Zakaz wjazdu został nałożony na pięć lat. Wśród uczestników flotylli znajdowali się również obywatele Polski, których Ben Gwir określił mianem „terrorystów”.
Sprawa wywołała szeroką debatę dotyczącą sytuacji humanitarnej w Strefie Gazy oraz relacji Polski z Izraelem. Zdaniem ekspertów decyzja Warszawy może zostać odebrana jako próba bardziej zdecydowanego reagowania na naruszenia praw człowieka i eskalację konfliktu na Bliskim Wschodzie.
Na magazyn Mija Tydzień zaprasza Katarzyna Semaan.