X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

Królestwo Kongresowe - pół-Polska pod carskim berłem

Ostatnia aktualizacja: 27.11.2017 06:07
"Złe z dobrem pomieszane, ale lepiej nam będzie, niż było" - wyrażał nadzieję o Królestwie Kongresowym książę Adam Jerzy Czartoryski. Szybko okazało się, że carskiego absolutyzmu nie da się połączyć z polską wolnością.
Audio
  • Powstanie Królestwa Kongresowego w audycji Andrzeja Sowy i Wojciecha Dmochowskiego z cyklu "Kronika Polska" opisuje prof. Jarosław Czubaty. ( PR, 13.07.2001)
  • Rozwój gospodarczy Królestwa Polskiego - gawęda prof. Jarosława Czubatego w audycji z cyklu "Kronika Polska" Andrzeja Sowy i Wojciecha Dmochowskiego. (PR 16.07.2001)
Mapa Królestwa Kongresowego (1820) autorstwa płk. Piadyszewa
Mapa Królestwa Kongresowego (1820) autorstwa płk. PiadyszewaFoto: Wikimedia Commons/dp

26 listopada1815 car Aleksander I nadał konstytucję Królestwu Polskiemu, nazywanemu też Królestwem Kongresowym lub Kongresówką.

Polski problem na kongresie wiedeńskim

Jedną z najbardziej spornych kwestii poruszanych podczas kongresu wiedeńskiego, który ustalał ponapoleoński porządek Europy, był dalszy los Księstwa Warszawskiego utworzonego przez Bonapartego. Nieoczekiwanie obrońcą sprawy polskiej stał się wówczas car Rosji Aleksander I, w którego otoczeniu znajdował się książę Adam Jerzy Czartoryski.

- Wzmocniłoby to jego wpływy w Europie i przyniosło mu sławę sprawiedliwego i wspaniałomyślnego władcy - mówił prof. Jarosław Czubaty w audycji Andrzeja Sowy i Wojciecha Dmochowskiego z cyklu "Kronika Polska". - Część uczestników kongresu wiedeńskiego była temu rozwiązaniu przeciwna, nie bez racji uważając, że takie rozstrzygnięcie nadmiernie wzmocni potęgę Rosji

Najbardziej liberalna konstytucja Europy

Królestwo Polskie otrzymało formalnie szeroką autonomię i najbardziej liberalną konstytucję w Europie. - Zgodnie z jej postanowieniami władcą Królestwa Polskiego miał być każdy kolejny car rosyjski, w Kongresówce absolutny władca rosyjski miał rządzić jako król konstytucyjny – twierdził historyk. - Konstytucja zapewniała istnienia polskiego wojska, urzędów i szkolnictwa. Mieszkańcom Królestwa gwarantowała równość wobec prawa, wolność wyznania, słowa i druku, nietykalność osobistą i majątkową (…) Władca nie ukrywał, że Królestwo Polskie jest eksperymentem, od którego zależy powodzenie reform w całej Rosji.

Cud gospodarczy Druckiego-Lubeckiego

Pierwsze lata istnienia Kongresówki to przede wszystkim czas rozwoju gospodarczego. Niebagatelny wpływ na dynamiczny wzrost dochodów państwa miał zdolny minister skarbu w latach 1821-1830, książę Franciszek Ksawery Drucki-Lubecki.

- Królestwo miało stać się przemysłowym zapleczem rolniczej Rosji. Zwolennicy ministra uważali, że za programem gospodarczym krył się długotrwały cel strategiczny. Działaniami Lubeckiego miało kierować przekonanie, że niezależność gospodarcza jest jedyną gwarancją autonomii, a nawet przyszłego powiększenia granic Królestwa – zaznaczał gość audycji.

"Konstytucja na stole, a bat pod stołem"

Pierwsze lata dawały nadzieję na pomyślny dla Polaków przebieg reform. Już po kilku latach okazało się jednak, że "Konstytucja na stole, a bat pod stołem": samowola carskich urzędników, okrutne traktowanie polskich podwładnych przez naczelnego wodza armii, Wielkiego Księcia Konstantego i jawne łamanie konstytucji powodowały coraz większe niezadowolenie polskiego społeczeństwa. Symbolem tej zmiany było to, że Polacy miast "Naszego Króla zachowaj nam Panie!" w pieśni zamówionej przez Konstantego z okazji rocznicy proklamacji Kongresówki, zaczęli śpiewać "Naszą ojczyznę racz nam wrócić, Panie". Niezadowolenie rosło aż do wybuchu powstania listopadowego w 1830 roku, które przerodziło się w otwartą, polsko-rosyjską wojnę.

Po klęsce powstania Kongresówka została włączona do rosyjskiego imperium, zniesiono konstytucję, zastępując ją Statutem Organicznym i mocno ograniczając autonomię, likwidując Sejm i oddzielną armię. I ta autonomia została ograniczona po upadku kolejnego zrywu niepodległościowego, czyli powstania styczniowego w 1864 roku. W 1867 roku zakazano nauczania języka polskiego i używania go w urzędach.

Posłuchaj audycji z cyklu "Kronika Polska".

bm

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Książę Adam Czartoryski - wierzył w szlachetność cara Aleksandra

Ostatnia aktualizacja: 14.01.2017 06:03
W Polsce w okresie zaborów dominowały dwie drogi patrzenia na przyszłość Polski i starania się o jej niezależność. Z jednej strony były nadzieje związane z Napoleonem, z drugiej orientacja rosyjska – mniej znana i mniej popularna.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Józef Bem – człowiek ze spiżu

Ostatnia aktualizacja: 14.03.2019 06:05
Adiutant Józefa Bema, węgierski poeta Sándor Petőfi powiedział kiedyś: "Bemowi zawdzięczam więcej niż ojcu. Ojciec dał mi życie, a Bem honor".
rozwiń zwiń

Czytaj także

Stanisław Staszic - oświeceniowy myśliciel, naiwny polityk

Ostatnia aktualizacja: 20.01.2017 06:07
Oświeceniowy myśliciel, miłośnik nauki. Autor broszury, która wywarła wpływ na powstanie Konstytucji 3 maja.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Konstanty Julian Ordon - obrońca reduty nr 54

Ostatnia aktualizacja: 04.05.2019 06:04
Ten epizod obrony Warszawy, uwieczniony w wierszu Adama Mickiewicza, przeszedł do legendy. Znacznie odbiega ona jednak od prawdziwego toku zdarzeń.
rozwiń zwiń