Redakcja Polska

Na świecie wzrasta wiedza o ratującej Żydów Grupie Ładosia

26.01.2022 17:16
Na świecie wzrasta wiedza o działalności Grupy Ładosia, każde spotkanie na ten temat pomaga ją przekazywać dalej, ale też pomaga nam w ustalaniu kolejnych faktów, bo ta historia jest wciąż odkrywana - mówi Monika Maniewska, badaczka z Instytutu Pileckiego.
Grupę Aleksandra Ładosia tworzyli polscy dyplomaci w Bernie w Szwajcarii, którzy w czasie II wojny światowej ratowali Żydów
Grupę Aleksandra Ładosia tworzyli polscy dyplomaci w Bernie w Szwajcarii, którzy w czasie II wojny światowej ratowali ŻydówPAP/Paweł Supernak

Monika Maniewska wraz z brytyjskim historykiem Rogerem Moorhouse'em wzięła udział w dyskusji o Grupie Ładosia, która odbyła się we wtorek wieczorem w bibliotece Clapham Library w londyńskiej dzielnicy Clapham, przy okazji prezentowanej tam wystawy "Passports for Life" (Paszporty życia). Przygotowana przez Instytut Pileckiego wystawa pokazywana była w zeszłym roku w kilku innych krajach.

- Dzięki wystawie, która była pokazywana już w kilku krajach Europy, i dzięki temu, że przy tej okazji zawsze organizujemy jakieś spotkanie, czy to z Ocalonym, czy z historykiem, który opowiada o działalności Grupy Ładosia, widzimy, że coraz więcej ludzi poznaje tę historię. Także coraz więcej osób się do nas odzywa, opowiadając historie swoich rodzin, a nawet czasem znajduje gdzieś na strychu paszport kogoś ze swojej rodziny i teraz już wiedzą, że te paszporty nie były wystawiane przez konsula danego kraju latynoamerykańskiego, tylko efektem działalności Grupy Ładosia - mówi Monika Maniewska.

Pomocna publikacja

Dodaje, że szczególnie pomocna okazała się publikacja Listy Ładosia po angielsku, co nastąpiło w lutym 2020 roku. - Ta wersja angielska najwięcej nam dała, bo skala odzewu mocno nas zaskoczyła. Otrzymaliśmy wiele nowych historii, dzięki którym mogliśmy nanieść wiele poprawek na Listę Ładosia. Mamy na niej ponad 1500 osób, których los jest nieznany i dzięki temu, że jest tak duży odzew, poznajemy nowe historie, mogliśmy dodać nowe osoby do listy, poprawić niektóre dane osobowe. W efekcie publikujemy teraz nową edycję Listy. Im więcej takich spotkań, tym większy rozgłos nabiera ta historia i nasze badania mogą iść do przodu - podkreśla badaczka Instytutu Pileckiego.

Wyraziła też nadzieję, że w efekcie opowiadania na świecie o historii Grupy Ładosia instytut Yad Vashem przemyśli swoją decyzję i przyzna tytuł Sprawiedliwego wśród Narodów Świata wszystkim jej członkom, a nie tylko konsulowi Konstantemu Rokickiemu.

Jedna z niewielu

Roger Moorhouse, który obecnie pisze książkę na temat Grupy Ładosia, podkreślił, że to jedna z niewielu pozytywnych historii w mrocznych dziejach Holokaustu. Powiedział też, że jako historyka szczególnie pociąga go to, że ta historia nie jest jeszcze zamknięta i cały czas pojawiają się nowe fakty, więc to, co robi, nie jest opisywaniem na nowo znanej historii, lecz jej ciągłym odkrywaniem.

Grupa Ładosia

W 1941 roku, w Bernie polscy dyplomaci we współpracy ze środowiskami żydowskimi rozpoczęli tzw. akcję paszportową, której celem było ratowanie Żydów przed Holokaustem. Aleksander Ładoś, Stefan Ryniewicz, Konstanty Rokicki, Abraham Silberschein, Chaim Eiss, oraz Juliusz Kuhl - którzy tworzyli Grupę Ładosia - wystawiali fałszywe paszporty i poświadczenia obywatelstwa krajów latynoamerykańskich na nazwiska Żydów zagrożonych Zagładą. Była to szansa na internowanie tych osób oraz ewentualną wymianę na niemieckich jeńców wojennych, nie zaś transport do obozów śmierci.

Instytut Pileckiego, we współpracy z partnerami w Polsce i za granicą, prowadzi od kilku lat badania naukowe i kwerendy archiwalne na temat działalności Grupy Ładosia. Zaowocowało to m.in wydaniem w 2019 roku opracowania naukowego Listy Ładosia z nazwiskami ponad 3 tys. osób, dla których zostały wystawione paszporty.

Jak zaznacza Instytut Pileckiego, wysiłki badaczy nie tylko potwierdziły przebieg akcji paszportowej, lecz także dowiodły, że była to jedna z największych przeprowadzonych przez dyplomatów operacji ratowania Żydów z Holokaustu. Wskazuje również, że wyjątkowe było to, iż ratowali oni nie tylko Żydów polskich, lecz także obywateli innych krajów, m.in. Niemiec, Austrii, Holandii czy Czechosłowacji. Tak wielki zasięg operacji nie byłby możliwy, gdyby nie ścisła współpraca polskich dyplomatów i środowisk żydowskich, a to wyróżnia historię Grupy Ładosia na tle innych akcji pomocowych prowadzonych przez dyplomatów różnych państw w czasie Holokaustu - podkreśla Instytut Pileckiego.


PAP/dad

Tegoroczny koncert urodzinowy Fryderyka Chopina uświetni Bruce Liu

26.01.2022 12:47
Koncert z okazji 212. rocznicy urodzin Fryderyka Chopina uświetni występ zwycięzcy ubiegłorocznego Konkursu Chopinowskiego Bruce'a (Xiaoyu) Liu. "Koncert wyprzedał się w całości w siedem minut od momentu uruchomienia sprzedaży biletów" - powiedział rzecznik prasowy Narodowego Instytutu Fryderyka Chopina Aleksander Laskowski.

Raport: już 35 proc. Polaków pracuje zdalnie lub hybrydowo

26.01.2022 16:00
Już 35 proc. Polaków pracuje zdalnie lub hybrydowo. 9 na 10 osób nie chce wracać do modelu stacjonarnego, a co czwarta woli w pełni zdalny tryb. 44 proc. badanych nie chciałoby aplikować do firmy, gdzie pracuje się tylko stacjonarnie - to niektóre wnioski z ogłoszonego w środę raportu Pracuj.pl.

NATO wzmacnia obronę powietrzną krajów bałtyckich

26.01.2022 16:19
NATO wzmacnia obronę powietrzną krajów bałtyckich w ramach misji Baltic Air Policing. Dziś amerykańskie myśliwce wylądowały w Estoni - podaje litewskie ministerstwo obrony. Z kolei w czwartek do Polskiego Kontyngentu Wojskowego Orlik, stacjonującego na Litwie, dołączą Duńskie Siły Powietrzne.