Zbigniew Mentzel: wszystko, co napisał Tomasz Burek, wydaje mi się szalenie ważne

Ostatnia aktualizacja: 18.12.2021 11:48
- Pomysł na ten zbiór esejów zrodził się stąd, że byłem przekonany, że szkoda, żeby tak świetne teksty pozostały rozproszone po czasopismach. Żaden z nich nie znalazł się w książkach wydanych za życia autora - mówił w Dwójce Zbigniew Mentzel, który wybrał, opracował i opatrzył wstępem szkice Tomasza Burka z tomu "Pamięć głęboka".
Tomasz Burek jak mało kto, a może nawet jak nikt inny, potrafił w pisarzach zagadanych, odczytywanych niedbale, nierzadko uplatanych w dwuznacznościach, odkrywać to, co przemilczane, najgłębiej prawdziwe, autentyczne
Tomasz Burek "jak mało kto, a może nawet jak nikt inny, potrafił w pisarzach zagadanych, odczytywanych niedbale, nierzadko uplatanych w dwuznacznościach, odkrywać to, co przemilczane, najgłębiej prawdziwe, autentyczne"Foto: Igor Miszczuk
  • Tomasz Burek był krytykiem literackim i eseistą, przez wiele lat związanym z Programem 2 Polskiego Radia.
  • Tom "Pamięć głęboka" składa się z 11 szkiców, które opracował Zbigniew Metzel.
  • Teksty pochodzą, z jednym wyjątkiem, z lat 70. XX wieku.

"Jeśli krytyka ma odnawiać wciąż nasz stosunek do pisarzy i do tradycji literackiej, przywracać autentyczne przeżycie dzieł literatury, przeżycie, które zabija szkoła swoją atmosferą nudy i przymusu, nie mogą dla niej istnieć bariery milczenia, nietykalne nazwiska, wartości tabu. Mówić ze swobodą o tym, o czym się wie naprawdę, oto według Boya miernik prawdziwej kultury naukowej" – pisał w szkicu "Racje Boya" Tomasz Burek.

To jeden z 11 tekstów, które znalazły się w wydanej właśnie książce Tomasza Burka "Pamięć głęboka". Krytyk literacki i eseista tworzył je przede wszystkim w latach 70. ubiegłego wieku, a obecnie zostały zebrane we wspomniany tom. Owe eseje i rozprawy pozostawały dotąd rozproszone po czasopismach, tomach zbiorowych i innych publikacjach.

Ich autora świetnie na pewno pamiętają słuchacze Programu 2 Polskiego Radia, bo w "Tygodniku literackim" i innych audycjach dzielił się swoją ogromną wiedzą na temat literatury, historii idei, historii kultury.

Tomasz Burek. Mądrość głęboka

Bohaterami szkiców Tomasza Burka są m.in.: Karol Irzykowski, Stanisław Przybyszewski, Władysław Reymont, Stanisław Brzozowski, Jarosław Iwaszkiewicz, Ryszard Zengel, Czesław Miłosz i Wilhelm Mach.

Jak pisze we wstępie do książki "Pamięć głęboka" Zbigniew Mentzel, który ten tom opracowałTomasz Burek "jak mało kto, a może nawet jak nikt inny, potrafił w pisarzach zagadanych, odczytywanych niedbale, nierzadko uplatanych w dwuznacznościach, odkrywać to, co przemilczane, najgłębiej prawdziwe, autentyczne".

Posłuchaj
26:01 Dwójka strefa literatury 17.12.2021.mp3 Krzysztof Metzel o tomie "Pamięć głęboka" Tomasza Burka (Strefa literatury/Dwójka) 

Czytaj także:

Tomasz Burek był krytykiem i historykiem literatury, związanym z Instytutem Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk. Należał do redakcji drugoobiegowego pisma "Zapis", wykładał na latającym uniwersytecie, opublikował tomy krytycznoliterackie: "Zamiast powieści", "Dalej aktualne", "Żadnych marzeń", "Dzieło niczyje", "Dziennik kwarantanny", "Niewybaczalne sentymenty". Zmarł w 2017 roku.

***

Tytuł audycji: Strefa literatury

Prowadziła: Dorota Gacek

Gość: Zbigniew Mentzel

Data emisji: 17.12.2021

Godzina emisji: 21.30

Czytaj także

Tłumaczenie ma znaczenie

Ostatnia aktualizacja: 29.03.2011 07:00
Przekład literacki to coś więcej niż znalezienie odpowiednich słów i znaczeń. Zwłaszcza przekład wierszy. Tłumacz poezji musi być doskonałym znawcą języka, ale i dobrym, twórczym interpretatorem.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Tomasz Burek. Intelektualny spacer pod prąd

Ostatnia aktualizacja: 01.11.2017 19:00
– Pracując z nim, zobaczyłem, w jaką rutynę wpadliśmy my, nieraz młodsi od niego o 10 czy 20 lat – mówił o zmarłym 1 maja 2017 r. Tomaszu Burku poeta Krzysztof Kuczkowski.
rozwiń zwiń