Czesław Miłosz. Ogrodnik polskiej poezji

Ostatnia aktualizacja: 02.07.2021 20:00
"W całej tradycji kultury polskiej jest dużo dziecięcej, czarującej ufności, optymistycznego stosunku do świata, aprobaty, afirmacji. Uważam życie za zachwycające, ale łączy się to u mnie z bardzo głębokim pesymizmem" - w Programie 2 Polskiego Radia słuchaliśmy archiwalnych wywiadów z Czesławem Miłoszem i wspomnień bliskich mu osób.
Czesław Miłosz w Wilnie, 1936 r.
Czesław Miłosz w Wilnie, 1936 r.Foto: Forum/FoKa

"Co nie jest wymówione, zmierza do nieistnienia" - twierdził Czesław Miłosz. Urodził się 110 lat temu - 30 czerwca 1911 roku. 


22:25 O wszystkim z kulturą Dwójka 2 lipiec 2021 17_29_59v1.mp3 Wspomnienia w 110. rocznicę urodzin Czesława Miłosza (O wszystkim z kulturą/Dwójka)

 

W innym ze swoich wierszy pisał też: "Tak mało powiedziałem, nie zdążyłem". Wielbiciele jego poezji, czytelnicy z całego świata nie tylko książek poetyckich Miłosza, także jego tomów esejów i licznych przekładów, na pewno sądzą jednak, że jego "namiętna pogoń za rzeczywistością" – jak Miłosz nazywał twórczość poetycką  zakończyła się pełnym sukcesem. 

W audycji "O wszystkim z kulturą" przypomnieliśmy nagrania, także wypowiedzi noblisty z różnych okresów życia i fragmenty rozmów, które z poetą przeprowadzili Renata Gorczyńska, Jerzy Illg oraz Małgorzata Mietkowska. Usłyszeliśmy też wspomnienia krewnych, przyjaciół, znajomych, znawców i wielbicieli twórczości Czesława Miłosza, m.in. Andrzeja Miłosza, Józefa Czapskiego, Julii Hartwig, Teresy Walas, Agnieszki Kosińskiej i Andrzeja Franaszka.

Czytaj także:

Miłosz mówił o swoim dziecięcym i młodzieńczym zamiłowaniu do natury: "Moja miłość do przyrody miała wtedy cechy literackiego mitu. Trudno jednak odnieść się lekceważąco do podrostka, który recytuje z pamięci łacińskie nazwy wszystkich ptaków występujących w Polsce". - Zajmował się roślinami, trytonami – jest wiersz o trytonach  i w domu, na piecu mieszkał puchacz, to była sowa Czesława - wspominał Andrzej Miłosz, brat poety. - Mama bardzo się gniewała, bo puchacz w dzień spał, a w nocy pohukiwał. Rośliny, ptaki, to było jego dziecięce i młodzieńcze hobby.

"Na wielu lekcjach w szkole byłem po prostu nieobecny - mówił Czesław Miłosz w archiwalnym nagraniu. - Rysowałem mapy swojego idealnego kraju. Składał się on wyłącznie z lasów, nie było dróg, tylko rzeki i kanały - opowiadał. - Wstępu do tego kraju nie mieli zwykli śmiertelnicy, jedynie godni tego zaszczytu".


NAC_Miłosz_1200.jpg
Ucieczka twórców kultury na emigrację

Pierwszy tom wierszy, "Poemat o czasie zastygłym", Czesław Miłosz wydał w 1933 roku. W 1951 roku poprosił o azyl polityczny, zamieszkał najpierw we Francji, potem w Stanach Zjednoczonych. W 1980 roku poeta otrzymał literackiego Nobla, rok później po raz pierwszy po wielu latach przyjechał do Polski. W 1993 roku na stałe zamieszkał w Krakowie. Bardzo lubił czytać swoje wiersze i wspaniale to robił. Ci, którzy mieli szczęście słyszeć poetę czytającego publicznie, na pewno tego nie zapomną. 

***

Tytuł audycji: O wszystkim z kulturą

Prowadził: Dorota Gacek

Data emisji: 2.07.2021

Godzina emisji: 17.30

uk

Czytaj także

Czesław Miłosz - poeta wyklęty przez komunistów

Ostatnia aktualizacja: 05.06.2021 05:40
5 czerwca 1980 roku Czesław Miłosz po trzydziestu latach nieobecności przyjechał do Polski. Poeta wyemigrował z kraju w latach 50., ponieważ przestał się zgadzać z polityką prowadzoną przez komunistów. Od tamtej pory przez kolejne dziesięciolecia jego twórczość była zakazana w Polskiej Republice Ludowej.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Zakazany Orwell i trudna Ameryka. Radiowy alfabet Czesława Miłosza

Ostatnia aktualizacja: 30.06.2021 16:32
30 czerwca mija 110. rocznica urodzin Czesława Miłosza. To dobra okazja, by przypomnieć z radiowych archiwów wypowiedzi poety, które układają się w swoisty - złożony z wielkich nazwisk i osobistych opowieści - alfabet.   
rozwiń zwiń