Albański Orwell

Ostatnia aktualizacja: 12.02.2011 07:08
Totalitarny reżim jako gmach zbudowany na ludzkim strachu, zbyt wielkim poświęceniu i paranoi to ulubiony temat pisarza Ismaila Kadare'a.
Audio

Albański pisarz Ismail Kadare (ur. 1936) odcisnął potężne piętno na literaturze swego kraju, jego pierwsza książka "Generał martwej armii" była jednocześnie pierwszą przetłumaczoną na język zachodni.

O twórczości albańskiego pisarza Ismaila Kadare'a rozmawialiśmy w dwójkowych "Słowach po zmroku" z tłumaczką jego dwóch powieści - Dorotą Horodyską.

/

Utarło się przekonanie, że Kadare jest wielkim dysydentem w Albanii, podczas gdy on utrzymywał zupełnie poprawne stosunki z dyktatorem. "Cóka Agamemnona" została wydana już po śmierci Envera Hodży, gdy reżim chylił się ku upadkowi. - Kadare co prawda przemycał swoje rękopisy i wydawał je za granicą, ale sam fakt, że mógł wyjeżdżać, był wyjątkowy, wtedy żaden inny pisarz w Albanii nie mógł tego robić – wyjaśniała Dorota Horodyska.

/

Akcja powieści "Córka Agamemnona" rozpoczyna się w Albanii lat 80. XX wieku, gdy totalitarny system osiągał swoje apogeum. Powieść opowiada o jednym dniu z życia dziennikarza, który dostaje nieoczekiwanie zaproszenie na trybunę honorową partyjnego wiecu. Podczas drogi na wiec zastanawia się, w jaki sposób się tu znalazł, spotyka różnych ludzi. Niewielkich rozmiarów powieść jest jednocześnie opowieścią o bardzo różnych postawach wobec reżimu. – Kadare pokazuje, że dla politycznego celu poświęca się siebie lub innych. Poświęcenie samego siebie oznacza śmierć, zatem życie w systemie totalitarnym wymaga bolesnych kompromisów - mówiła tłumaczka.

 

Inna powieść pisarza – "Pałac snów" – była nominowana do Nagrody Angelusa. Wtedy Ismail Kadare laureat, Nagrody Bookera z 2005, odwiedził Polskę z nieskromną nadzieją, że tę nagrodę również zdobędzie. – Jego wielkie rozczarowanie, które dotknęło go z powodu tego, że jednak Angelusa nie otrzymał, przekonało mnie, że Kadare to osoba pełna kontrastów, z jednej strony bardzo krucha i delikatna, z drugiej to autor, którego literatura ma ogromną moc – zauważyła Dorota Horodyska.

/

Fabuła powieści "Następca" osnuta jest na niewyjaśnionej do dziś tajemnicy śmierci ówczesnego następcy komunistycznego dyktatora Albanii Envera Hodży. W tym zdarzeniu jedni upatrywali morderstwa, inni - samobójstwa. Jednostkowa historia stała się dla Kadare’a okazją do stworzenia bardziej uniwersalnej przypowieści o mieszkańcach totalitarnego państwa. którzy stali się ofiarami wyimaginowanych spisków. Zaskakująca intryga miesza się tu z duszną, obezwładniającą atmosferą, podobną do tej, jaką kreował Franz Kafka. "Nastepcę" i "Córkę Agamemnona" można czytać niezależnie albo jako dyptyk o reżimie - systemie społecznym zbudowanym na ludzkiej paranoi i strachu.

 

Audycję przygotowały Dorota Gacek i Elżbieta Łukomska.

Aby dowiedzieć sie więcej, kliknij ikonę dźwięku "Dorota Horodyska o książce 'Córka Agamemnona' Ismaila Kadare'a" wboksie Posłuchaj po prawej stronie.

(Lm)

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Naga prawda o profesorach

Ostatnia aktualizacja: 31.01.2011 09:00
Należą do tych krytyków literackich, o jakich dzisiaj trudno, będących trwalszymi autorytetami niż krytycy piszący recenzje dla czasopism.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Mistrz misternych układanek

Ostatnia aktualizacja: 27.01.2011 16:00
Francuski pisarz Georges Perec potrafi w szczegółowym opisie zdarzeń rozgrywających się w jednej sekundzie zawrzeć historię całego stulecia.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Zbyt wiele szczęścia uciekinierki

Ostatnia aktualizacja: 10.02.2011 19:30
"Alice Munro potrafi zawrzeć w każdym ze swoich opowiadań taką głębię, mądrość i precyzję, jaką wielu pisarzy osiąga w powieściach w ciągu całego życia" - tak głosił werdykt jury, które przyznało kanadyjskiej pisarce prestiżową Nagrodę Bookera w 2009 roku.
rozwiń zwiń