Matura z języka polskiego. Jaka jest różnica między perswazją a manipulacją językową?

Ostatnia aktualizacja: 11.05.2020 18:42
Pozostały ostatnie tygodnie, w których możemy odświeżyć najważniejsze zagadnienia przed egzaminem z języka polskiego. Razem z ekspertami przybliżamy najważniejsze z nich. Dziś opowiadamy o różnicy między perswazją a manipulacją.
Audio
  • Perswazja i manipulacja. Co je różni? (Stacja nauka/Czwórka)
zdjęcie ilustryjne
zdjęcie ilustryjneFoto: Pixabay

- W przypadku manipulacji nadawca nie posługuje się uczciwymi metodami i w taki sposób wpływa na odbiorcę, by osiągnąć swój cel jego kosztem. Manipulacji towarzyszą: kłamstwo, fragmentacja przekazu, manipulacja, prowokacja, insynuacja, posługiwanie się wartościami aksjologicznymi, czyli wartościującymi - wyjaśniał Andrzej Michalski, nauczyciel języka polskiego.

Obie funkcje mają za zadanie wywierać wpływ na odbiorcę. W obu przypadkach celem jest przekonanie, nakłonienie osoby lub grupy do jakiegoś działania. Występują tu takie formy stylistyczne jak hiperbola, eufemizmy, przenośnie i porównania.

Zarówno działania manipulacyjne, jak i perswazyjne dotyczą tych samych obszarów: wiedzy, systemu wartości i modelowego zachowania. 

Co je różni? Różnicę najprościej wyjaśnić można w następujący sposób: perswazja to świadome działanie nadawcy dążące do świadomej zmiany postawy odbiorcy. Teksty, które nakłaniają odbiorcę do wyborów w taki sposób, że naruszają jego godność albo dobrą wolę, usypiają czujność odbiorcy i racjonalne i krytyczne myślenie uznawane są za manipulację. 

Perswazja to działanie świadome zarówno w przypadku nadawcy, jak i odbiorcy. Nadawca uświadamia odbiorcy cel, nie maskując go. W przypadku manipulacji nadawca nie informuje odbiorcy o celu, wskazuje na inny cel lub stara się go ukryć.


***

Tytuł audycji: Stacja Nauka

Prowadzi: Patryk Kuniszewicz 

Gość: Andrzej Michalski, nauczyciel języka polskiego, ekspert z portalu Terazmatura.pl

Data emisji: 11.05.2020

Godzina emisji: 12.34

ac

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Matura 2020. Uniknij błędów w czytaniu ze zrozumieniem

Ostatnia aktualizacja: 30.03.2020 14:00
Matura zbliża się wielkimi krokami. Paradoksalni obecna sytuacja może sprzyjać nauce i powtórkom materiałów. Czwórka w tym pomaga. 
rozwiń zwiń

Czytaj także

Matura z języka polskiego. Co oznaczają funkcje w języku polskim?

Ostatnia aktualizacja: 04.05.2020 18:25
W powtórce maturalnej z języka polskiego rozwiązaliśmy zdanie z 2014 roku, które przysporzyło maturzystom najwięcej problemu. Do każdego z podanych zdań należało dopisać funkcję językową. Sprawdź, czy sobie poradzisz.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Matura 2020 z WOS-u. Czy znasz mniejszości narodowe i etniczne w Polsce?

Ostatnia aktualizacja: 07.05.2020 14:21
W Czwórce powtarzamy najciekawsze zagadnienia z tego przedmiotu, ale także te, które mogą pojawić się na tegorocznym egzaminie maturalnym. Tym razem pod lupę wzięliśmy mniejszości narodowe i etniczne zamieszkujące Polskę.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Poradnik maturzysty. "Makbet" lepszy niż Freddy Krueger

Ostatnia aktualizacja: 09.05.2020 12:30
Jeśli uważasz, że "Koszmar z ulicy Wiązów" to najlepszy horror o strasznych snach, to koniecznie przeczytaj "Makbeta".  
rozwiń zwiń

Czytaj także

Poradnik maturzysty. Relaks podstawą nauki

Ostatnia aktualizacja: 11.05.2020 17:00
8 czerwca maturzyści przystąpią do pisemnego egzaminu z języka polskiego. Tegoroczna matura - ze względu na pandemię - będzie wyzwaniem większym niż zwykle. - Nie mówiłabym uczniom, że niecały miesiąc to mało. Że teraz naprawdę muszą się spieszyć. Bo to jest dużo czasu, żeby coś zrobić i dużo czasu, żeby się wypalić - mówi Anna Tulczyńska.
rozwiń zwiń