X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

Jurij Andropow - Machiavelli Związku Sowieckiego

Ostatnia aktualizacja: 09.02.2015 06:00
- To spośród przywódców sowieckich, oczywiście wyłączając Lenina i Stalina, najciekawsza indywidualność - mówił na antenie PR historyk prof. Paweł Wieczorkiewicz - mało znany polityk, o charakterze pełnym sprzeczności.
Audio
  • Jurij Andropow - audycja z cyklu "Postacie XX wieku". Gościem red. Sławomira Szofa jest historyk prof. Paweł Wieczorkiewicz (15.02.2004).
Andropow i Wojciech Jaruzelski fot. WikipediaccD.Szlachta.
Andropow i Wojciech Jaruzelski fot. Wikipedia/cc/D.Szlachta.

9 lutego 1984 zmarł się Jurij Andropow.
Pierwsze kontakty z KGB
Mając szesnaście wstąpił w szeregi Komsomołu, by już w czasie II wojny światowej, jako I sekretarz młodzieżowej organizacji w Karelii organizować ruch partyzancki na terenach zajętych przez wojska fińskie. Wtedy też nawiązał pierwsze kontakty z KGB. Całą karierę polityczną budował na związkach z tajną policją.
Węgry 1956
W latach 50. Został ambasadorem ZSRR na Węgrzech, gdzie brał udział w krwawym stłumieniu rewolucji węgierskiej. Do dziś otwartym pytaniem pozostaje jaką role Andropow odegrał w interwencji sowieckiej? Sumiennie wykonywał rozkazy, ale czy uważał, że w ten sposób należy rozstrzygnąć? Nie jest to do końca wyjaśnione. Na pewno stał się potem promotorem, orędownikiem i opiekunem Janosa Kadara, którego do władzy wyniosły sowieckie czołgi.

Jurij

Na zdjęciu: Jurij Władimirowicz Andropow fot. Wikimedia Commons.

Twórca potęgi KGB
W 1962 roku został członkiem sekretariatu KC, a niedługo potem przewodniczącym KGB. Funkcję sprawował aż do 1982 roku, stając się współtwórcą potęgi tej organizacji. Bardzo starannie wybierał kadry, przedkładając kryteria merytoryczne nad biograficzne. Zatrudniał młodych ludzi i dawał im szerokie możliwości działania.
W polityce wewnętrznej doprowadził do zaostrzenia represji wobec dysydentów. Między innymi zwiększył liczbę szpitali psychiatrycznych, gdzie na przymusowe kuracje wysyłano ludzi przeciwnych systemowi. Znakomite sukcesy osiągał na Zachodzie, skutecznie penetrując amerykańskie, brytyjskie i francuskie struktury polityczne i wywiadowcze.
Sukcesywnie wspinając się po szczeblach kariery, w 1973 roku, jako pierwszy po Berii zwierzchnik służb specjalnych wszedł w skład Biura Politycznego.
- Andropow z mrówczą pracowitością budował swoją karierę – mówił na antenie PR prof. Paweł Wieczorkiewicz - zbliżył się w tym okresie do marszałka Ustinowa i Andrieja Gromyki. W rzeczywistości we trzech decydowali o kształcie polityki sowieckiej w drugiej połowie lat 70.
Zamach na Jana Pawła II
Istnieje wiele teorii według, której zamachu na Jana Pawła II w 1981 roku, miano dokonać na zlecenie władz sowieckich. Jeśli to prawda, na co brak potwierdzenia w źródłach, Andropow musiał być współodpowiedzialny.
- Doświadczenia historyka uczą mnie, że jeśli coś niezwykłego dzieje się na świecie, to nie należy wykluczyć udziału Kremla – zastanawiał się prof. Wieczorkiewicz – pytanie cui prodest pokazuje, że najbardziej zainteresowany eliminacją Jana Pawła II był Kreml.
- Jak tego dokonano, jakimi kanałami, za pomocą jakich pośredników – tego się pewnie nie dowiemy nigdy, albo za 50 lub 100 lat. Wydaje się to jednak wysoce prawdopodobne – zakończył gość red. Sławomira Szofa.

Legitymacja
Legitymacja przewodniczącego KGB ZSRR Jurija Andropowa ważna do 31 grudnia 1980 fot. Wikimedia Commons.

Machiawelizm Andropowa
Andropow do trzymającego się władzy Breżniewa zaczął dobierać się poprzez najbliższych mu ludzi. Doprowadził do samobójstwa jego zięcia i zaprzyjaźnionego szefa MSW Szcziołokowa. Aresztował wielu jego zwolenników. Jeszcze przed śmiercią I sekretarza zrezygnował z kierowania KGB i wrócił do aparatu KC, by przygotować pole do przejęcia władzy.
Co ciekawe trzymając się represyjnej i twardej polityki wewnętrznej, jednocześnie utrzymywał kontakty ze środowiskami pół-dysydenckimi.
- Popierał twórczość Wysockiego, zachwycał się balladami Okudżawy. – mówił prof. Wieczorkiewicz -  Biegle władał angielskim, czytał wszystko istotne co ukazywało się w tym języku. Innymi słowy był satrapą, ale oświeconym.

Budynek
Budynek aparatu centralnego KGB ZSRR na Łubiance fot. Wikipedia/cc/Vladimir Fedorenko.
Już od upadku Chruszczowa, widząc pogarszającą się sytuację ZSRR, proponował przywódcy szeroki program zmian w sowieckim systemie społeczno-politycznym. Reforma gospodarcza, rozszerzenie kompetencji samorządów, ograniczenie działalności KC KPZR do sfery politycznej. Andropow tym samym przejął program swojego dawnego poprzednika Ławrientija Berii. Paradoksalnie impuls do reform wychodził z centrali policji politycznej. Powód był bardzo prosty.

- Pracowali tam ludzie z wysokim jak na warunki sowieckie poziomie intelektualnym – mówił uczestnik audycji z cyklu ”Postacie XX wieku” - poza tym była to jedyna organizacja mająca dostęp do w miarę rzeczywistych i prawdziwych informacji.
Krótkie rządy i mentor Gorbaczowa
W 1982 roku umarł Breżniew. Andropow przejął i sprawował najwyższą funkcję w partii i w państwie przez piętnaście miesięcy. Dał początek zmianom, zaczynając od dyscyplinowania przeżartego korupcją społeczeństwa.
Zdając sobie jednak sprawę ze swojego stanu zdrowia, zaczął szykować swojego następcę. Zmarł 9 lutego 1984, a pierwsze dwa lata rządów Gorbaczowa to wypełnianie postanowień testamentu Andropowa, będące próbą porządkowania systemu bez strukturalnych reform.
mjm

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Andriej Sacharow - twórca ruchu obrony praw człowieka

Ostatnia aktualizacja: 14.12.2017 06:20
14 grudnia 1989, zmarł Andriej Sacharow. Zanim został cenionym na całym świecie krytykiem komunistycznego reżimu, był znany jako jeden z największych fizyków XX wieku i szef sowieckiego programu jądrowego.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Borys Jelcyn - prezydent, który doprowadził do rozwiązania ZSRR

Ostatnia aktualizacja: 31.12.2016 06:07
"Działalność Borysa Jelcyna ma tyluż krytyków, co zwolenników w Rosji i na świecie. Nie ulega jednak wątpliwości, że w epoce transformacji politycznej, a później społecznej i ekonomicznej silny i charyzmatyczny prezydent jest czynnikiem stabilizującym".
rozwiń zwiń

Czytaj także

Bułat Okudżawa – tworzył wydarzenia sceniczne

Ostatnia aktualizacja: 09.05.2017 06:07
– Okudżawa wychodził, drapał się w głowę, zadawano mu pytania niesłychanie ciężkie: dotyczące losów świata, kryteriów literackich, pytano się go, kto jest większym pisarzem: Tołstoj czy Dostojewski – mówił Ziemowit Fedecki. – Na wszystko biedny Okudżawa musiał znaleźć odpowiedź.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Upadek "gulaszowego socjalizmu"

Ostatnia aktualizacja: 13.06.2015 06:00
– Trzeba zrobić wszystko, aby na Węgrzech nigdy więcej nikt nie stał się ofiarą sfingowanego procesu politycznego. Trzeba zerwać z tą pożałowania godną praktyką – mówił w 1989 roku na pogrzebie Imre Nagy’ego węgierski minister sprawiedliwości Kalman Kulcsar.
rozwiń zwiń