"Gadatliwe kości". Historia odkryć archeologicznych

Ostatnia aktualizacja: 11.09.2022 10:00
- Wszystkie przedmioty, które wydobywamy z ziemi, są gadatliwe. A najbardziej kości - mówi archeolożka i dziennikarka Agnieszka Krzemińska, autorka książki "Grody, garnki i uczeni. O archeologicznych tajemnicach ziem polskich". 
Dzień pracy archeologa zaczyna się bardzo wcześnie rano, bo wykopaliska najczęściej znajdują się w takich miejscach,  gdzie panują duże upały.
Dzień pracy archeologa zaczyna się bardzo wcześnie rano, bo wykopaliska najczęściej znajdują się w takich miejscach, gdzie panują duże upały. Foto: Microgen/Shutterstock.com

Dużo do powiedzenia na temat stanu zdrowia i kulinarnych upodobań naszych przodków mają także latryny oraz garnki. Nie tylko ze względu na to, jak wyglądają, ale też jak były wypalane i co w nich przechowywano i gotowano.  

Ząb z Jury Krakowsko-Częstochowskiej

Jeśli chodzi o wykopaliska archeologiczne na terenie Polski, to ze względu na obecność lodowca nie możemy pochwalić się tak dużą liczbą stanowisk neandertalskich czy hominidów jak Hiszpania czy Francja. Ale oni u nas byli i archeolodzy znajdują dowody ich obecności. - Najlepszym przykładem jest ząb z jaskini Stajnia w Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, czyli pierwszy genetycznie potwierdzony dowód na obecność neandertalczyków - opowiada gość Czwórki. - Ta część Polski w ogóle jest bardzo ważna dla archeologów, którzy zajmują się początkami osadnictwa.

Neolit - dlaczego fascynuje naukowców?

Jedną z najbardziej fascynujących epok w dziejach świata jest neolit, który na ziemiach polskich rozpoczął się około 5,5 tys. lat p.n.e. Doszło wówczas do wielkiego przełomu w życiu ówczesnych społeczności: upowszechniło się rolnictwo, pojawiły się pierwsze stałe osady, a ludzie zaczęli zajmować się hodowlą zwierząt, garncarstwem i tkactwem. - To był moment wielkiej rewolucji, w której człowiek przeszedł z gospodarki łowiecko-zbierackiej na rolnictwo. I ten proces zmienił wszystko - podkreśla rozmówczyni Jakuba Jamrozka. - Pojawiły się wielkie obiekty megalityczne, jak choćby grobowiec kujawski, oraz wspomniane już przeze mnie garnki, z których wiedzę o przeszłości czerpali naukowcy z XIX i XX wieku.

Zobacz także:

"Archeologia to już nie tylko grzebanie w ziemi"

Książka gościa Czwórki - "Grody, garnki i uczeni" - to fascynujący przegląd najnowszych teorii i odkryć archeologicznych. - Należy podkreślić, że dziś archeologią zajmują się nie tylko archeolodzy. Pomagają nam fizycy, genetycy i biolodzy. To multidyscyplinarny obszar badawczy przeszłości - podsumowuje autorka książki.    

Posłuchaj
19:20 CZWÓRKA Zaklinacze czasu - archeologia 10.09.2022.mp3 Archeologia Polski A i B, czyli jakie skarby ukryte są pod naszą ziemią? (Zaklinacze czasu/Czwórka)

***

Tytuł audycji: Zaklinacze czasu

Prowadzi: Jakub Jamrozek 

Gość: Agnieszka Krzemińska (archeolożka, autorka książki "Grody, garnki i uczeni. O archeologicznych tajemnicach ziem polskich")

Data emisji: 10.09.2022

Godzina emisji: 14.14

kul


Czytaj także

Wrota do przeszłości - tajemnice megalitów

Ostatnia aktualizacja: 14.08.2022 11:00
Na całym świecie możemy trafić na budowle megalityczne - monumentalne, wzniesione z ziemi i wielkich głazów. Niektóre są znane, o istnieniu innych wiedzą nieliczni.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Tajemnice wikingów. Rusz ich śladem po Polsce

Ostatnia aktualizacja: 28.08.2022 12:28
Hasło "wikingowie" rozpala wyobraźnię. Przez cztery stulecia, począwszy od VIII wieku, byli obecni w rodzącej się średniowiecznej Europie. W Polsce jest wiele miejscowości, w których ich ślad jest obecny do dziś. 
rozwiń zwiń