X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

Samuel Linde – pierwszy biograf języka polskiego

Ostatnia aktualizacja: 24.04.2017 06:02
"Słownik Języka Polskiego" Samuela Lindego był pierwszym nowoczesnym wydawnictwem tego typu. Cały materiał źródłowy zaczerpnięto z polskich druków z XVI-XVIII wieku. Przy każdym wyrazie w słowniku umieszczone są liczne cytaty dokumentujące sposób używania i znaczenie danego wyrazu.
Audio
  • Samuel Linde - audycja Andrzeja Sowy i Wojciecha Dmochowskiego z cyklu "Kronika niezwykłych Polaków". (PR, 04.07.2002)
Samuel Bogumił Linde - leksykograf, językoznawca i bibliotekarz. Reprodukcja z książki, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe
Samuel Bogumił Linde - leksykograf, językoznawca i bibliotekarz. Reprodukcja z książki, fot. Narodowe Archiwum Cyfrowe

24 kwietnia 1771 urodził się Samuel Linde, językoznawcza i pedagog, twórca "Słownika Języka Polskiego".

Syn zniemczonego Szweda, który osiadł w Toruniu i pracował tam jako rzemieślnik. Kontakty z polskimi emigrantami politycznymi otworzyły przed Lindem drogi kariery i na trwałe związały go z Polską. – To właśnie wtedy, pod wpływem owych kontaktów, zrodziła się u niego myśl pracy nad słownikiem języka polskiego – mówił na antenie Polskiego Radia prof. Andrzej Notkowski.

Wypadki polityczne tę pracę odwlekły. Po upadku powstania kościuszkowskiego Linde znalazł się w Wiedniu, gdzie pracował jako prywatny bibliotekarz u Józefa Maksymiliana Ossolińskiego, twórcy słynnej fundacji - Zakładu Narodowego im. Ossolińskich.

W stolicy Austrii Samuel Linde nawiązał kontakty z uczonymi interesującymi się zagadnieniami z zakresu językoznawstwa, literatury i historii. Z dużym trudem gromadził fundusze na wydanie swego dzieła. Próbował zainteresować sprawą przedstawicieli polskiej arystokracji w Wiedniu i bezskutecznie starał się uzyskać pieniądze z warszawskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk.

W Warszawie przebywał od 1803 roku. Pracował jako dyrektor liceum założonego przez zaborcze władze pruskie. Placówkę rozwinął w promieniującą na całe miasto i stojącą na wysokim poziomie szkołę średnią.

W 1807 roku wreszcie udało mu się wydać swoje monumentalne dzieło. "Słownik Języka Polskiego" liczył sześć tomów. Ostatni ukazał się w 1815 roku.

- To dzieło imponujące. Świadectwo pracowitości i metodyczności jego autora. Stanowiło bardzo poważne i trwałe osiągnięcie naukowe – mówił historyk, prof. Andrzej Notkowski.

Dzieło Lindego stało się swoistym wzorem dla podobnych prac w innych językach słowiańskich, które podejmowali uczeni tej części Europy.

Posłuchaj audycji z cyklu "Kronika niezwykłych Polaków".

mjm

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Samuel Maciejowski – biskup-mecenas

Ostatnia aktualizacja: 26.10.2015 06:00
- Nasz język polski jeszcze w połowie XVI wieku był Kopciuszkiem, był ubogą sierotą, którą na Wawel wprowadził i ukoronował biskup Maciejowski. Niechże mu za to będzie chwała na wieki – mówił na antenie Radia Wolna Europa Zygmunt Nowakowski.
rozwiń zwiń