Polskie Radio
Section05

tradycja

Więzienie za malowanie jaj. Niewielu pamięta o tym zakazie

"Farbowanie jaj (wielkanocnych) oraz wprowadzanie do obrotu takich jaj zostaje do odwołania zakazane" - takie obwieszczenia zawisły w 1915 roku w austriackich miastach. Nie tylko tam wprowadzono takie przepisy. Dlaczego wielkanocna tradycja była wtedy źle widziana przez władze?
Zobacz więcej na temat:  Wielkanoc święta jajko pisanki I wojna światowa Austria Niemcy Węgry historia Polski historia Europy jedzenie żywność produkcja handel

Łałymki, dunajowanie, Wielkanoc na wschodnim pograniczu

Co wypadało, a co było zakazane w Wielką Sobotę? Jak przebiegały ostatnie przygotowania do Wielkiejnocy na Lubelszczyźnie i polsko-ukraińskim pograniczu? O czym opowiadają łałymki? O tym w świątecznym „Kiermaszu pod kogutkiem” w przeddzień Zmartwychwstania Chrystusa opowiedzą Mariana Kril i jej goście.
Zobacz więcej na temat:  kultura ludowa folklor sztuka ludowa muzyka ludowa dziedzictwo narodowe Mariana Kril Wielkanoc

Obchody Wielkiego Piątku na świecie. Jedna tradycja, wiele historii

Jak wygląda Wielki Piątek poza Polską? Czy wszędzie dominuje cisza i zaduma, czy może przybiera zupełnie inne formy? W "Czterech porach roku" przyjrzeliśmy się temu wyjątkowym dniu w różnych zakątkach świata. Od surowych, pełnych skupienia obchodów w Europie, przez widowiskowe procesje w Ameryce Łacińskiej, aż po zaskakujące lokalne zwyczaje, które łączą duchowość z kulturą i historią.
Zobacz więcej na temat:  społeczeństwo Wielkanoc zwyczaje Europa Ameryka Łacińska USA Wielki Piątek Sława Bieńczycka podróże

Cisza i żywa woda czyli wielkopostna codzienność w Beskidzie Śląskim

Przygotowania do świąt wielkanocnych w beskidzkich wioskach przez pokolenia opierały się na głębokim wyciszeniu i rygorystycznym przestrzeganiu dawnych nakazów. W Wiśle, Istebnej, Jaworzynce czy Koniakowie czas ten nie był kojarzony z radosnym gwarem, lecz z surowością domowych wnętrz oraz rytuałami, które miały zapewnić rodzinie zdrowie i duchową gotowość na zmartwychwstanie.
Zobacz więcej na temat:  Wielki Post Beskid Śląski Wielkanoc

Filozofia palmy i pisanki

Z okazji Niedzieli Palmowej odwiedzamy Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu. O zwyczajach związanych z palmami wielkanocnymi opowiada etnografka Danuta Krześniak. Ponadto Marcin Skrzypek, publicysta, fotograf i muzyk Orkiestry Św. Mikołaja, mówi o swoim projekcie „Filozofia pisanki”, który ma zachęcić do zgłębienia zwyczaju dekorowania wielkanocnych jaj.
Zobacz więcej na temat:  kultura ludowa folklor sztuka ludowa muzyka ludowa dziedzictwo narodowe Jolanta Kossakowska

Aby zimę pożegnać na dobre... gaik!

To właśnie w kwietną niedzielę, czyli piątą niedzielę Wielkiego Postu, panny chodziły po wsi z gaikiem, maikiem, lateczkiem - zimozieloną gałązką przystrojoną wstążkami, wydmuszkami i kwiatkami z bibuły. Ten zwyczaj miał za zadanie ostateczne wprowadzenie wiosny i zamknięcie drogi powrotnej dla zimy. Jak wyglądał? Jak brzmiał? 
Zobacz więcej na temat:  kultura ludowa folklor sztuka ludowa muzyka ludowa dziedzictwo narodowe Patrycja Zisch wiosna