Polskie Radio
Section05

Jan Kanty Zienko

"Przy budowie". Wzorcowo socrealistyczny debiut Tadeusza Konwickiego

- To niezwykłe, że debiut dwudziestoparoletniego zaledwie pisarza ukazuje się jako pierwszy tom wspaniałej, w cudzysłowie, serii "W kuźni Planu Sześcioletniego". To zresztą widać po okładce, która ma pompatyczne niemalże ozdobniki. Stało się tak pewnie dlatego, że jest to absolutnie wzorowa powieść produkcyjna - mówił w Dwójce prof. Bronisław Maj, poeta i literaturoznawca.
Zobacz więcej na temat:  literatura Tadeusz Konwicki Dwójka Bronisław Maj socrealizm Nowa Huta KULTURA

"Homo proponit, Deus disponit…". Mozart w rękach losu

W październiku 1762 roku rodzina Mozartów, pod impresariatem Leopolda, koncertuje po trzy razy dziennie. Socjeta zaczyna otaczać młodego Mozarta nimbem wunderkinda, jednak złotą passę intratnych występów na wiedeńskich salonach przerywa choroba sześcioletniego Wolfganga. Solidnie wzbogacony Leopold Mozart powraca do rodzinnego Salzburga z tarczą i apetytem na awans. I następną podróż…
Zobacz więcej na temat:  Wolfgang Amadeusz Mozart Olaf Lubaszenko Dwójka Ireneusz Dembowski

"Kinor", czyli nieznana karta z powojennych dziejów kinematografii polskiej

Powojenne kino jidysz w Polsce? Istniało - zniknęło niemal bez śladu. O zapomnianej spółdzielni "Kinor", jej twórcach, którzy próbowali wskrzesić żydowską kinematografię w kraju po Zagładzie, opowiadała dr Agnieszka Kajczyk, autorka książki "Kinor. Powojenne kino jidysz w Polsce". To historia filmów, które nakręcono, lecz nigdy nie pokazano - i o pamięci, którą trzeba było wydobyć z archiwalnych półek.
Zobacz więcej na temat:  Żydowski Instytut Historyczny kino jidysz Dwójka FILM Żydzi

Naprawianie świata trzynastozgłoskowcem: "Ród Ludzki" Stanisława Staszica

W pierwszej audycji z cyklu "Stanisław Staszic - obywatel użyteczny" spotkaliśmy się z prof. Anną Grześkowiak-Krwawicz i prof. Karolem Samselem, z którymi rozmawialiśmy o poemacie dydaktycznym "Ród ludzki" Stanisława Staszica. Rozmach autora, który zamierzał spisać uniwersalne dziejów ludzkości w formie poematu, jest jednocześnie pomocny i kłopotliwy.
Zobacz więcej na temat:  Stanisław Staszic literatura Dwójka

Spotkania z ludową religijnością. Między cepelią a autentyzmem

- Miałam początkowo bardzo PRL-owski stereotyp etnografii, cepeliowski: twórczość ludowa produkowana taśmowo, gadżety raczej niż sztuka. Trafiałam też na ludzi z autentycznym talentem, choć ich edukacja kończyła się na podstawówce czy wczesnej zawodówce, a którzy mieli ogromną wrażliwość artystyczną i religijną - wspominała na antenie Dwójki etnografka i antropolożka religii, profesor Magdalena Zowczak.
Zobacz więcej na temat:  Magdalena Zowczak Uniwersytet Warszawski Dwójka ludowość folklor

Hommage à Jean Fabre. W 50. rocznicę śmierci zasłużonego dla Polski Francuza

Młody francuski humanista Jean Fabre, zatrudniony w warszawskim Instytucie Francuskim, tuż przed wybuchem II wojny światowej gromadził w Polsce materiały do napisania biografii Stanisława Augusta Poniatowskiego. Jego opowieść o królu z podtytułem "Studium kosmopolityzmu" ukazała się w 1952 roku, kiedy Fabre był już doktorem paryskiej Sorbony.
Zobacz więcej na temat:  Uniwersytet Warszawski humanistyka Dwójka Sorbona

Gwidon Jakubowski: pierwszą kolekcję paleontologiczną zebrałem w 1945 roku

- Miałem 8 lat i razem z moim bratem ciotecznym wybraliśmy się do tzw. Kocich Dołów, leżących na granicy Miechowa od strony północnej. Wychodziły tam na wierzch wychodnie skał kredowych. Zaczęliśmy w nich dłubać i poznajdywaliśmy różne rzeczy. Mój wujek Czesław Sokołowski, artysta malarz i światły człowiek, rozpoznał, w tym co przynieśliśmy m.in. amonit, belemit i małżę. W ten sposób zebrałem pierwszą kolekcję paleontologiczną w moim życiu - mówił w Dwójce dr Gwidon Jakubowski.
Zobacz więcej na temat:  paleontologia dinozaury Muzeum Ziemi PAN Dwójka