X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
RCKL

Jordan. Święto Chrztu Pańskiego

Ostatnia aktualizacja: 17.01.2020 17:00
W obrządku prawosławnym święto Jordanu, zwane też Bogojawleniem, Proświszczem, Oświeceniem po Chrzcie, w tym roku wypada w niedzielę 19 stycznia, czyli 6 stycznia kalendarza juliańskiego.
Proboszcz parafii prawosławnej ksiądz Michał Wasilczyk nad brzegiem Bugu w Sławatyczach. Zgodnie z kalendarzem juliańskim prawosławni oraz wierni innych obrządków wschodnich, w tym grekokatolicy, obchodzą 19 stycznia święto Chrztu Pańskiego, zwane inaczej świętem Jordanu. To jedna z dwunastu najważniejszych uroczystości w roku liturgicznym.
Proboszcz parafii prawosławnej ksiądz Michał Wasilczyk nad brzegiem Bugu w Sławatyczach. Zgodnie z kalendarzem juliańskim prawosławni oraz wierni innych obrządków wschodnich, w tym grekokatolicy, obchodzą 19 stycznia święto Chrztu Pańskiego, zwane inaczej świętem Jordanu. To jedna z dwunastu najważniejszych uroczystości w roku liturgicznym. Foto: PAP/Wojciech Pacewicz

W Kościele prawosławnym święto upamiętniające chrzest Jezusa w wodach rzeki Jordan, przyjęty z rąk proroka Jana (nazwanego później Chrzcicielem) zalicza się do głównych, najuroczyściej celebrowanych, dorocznych uroczystości cerkiewnych, zwanych Jordanem. Jest to najważniejszy moment obchodów tajemnicy Wcielenia i Objawienia się Boga światu, czyli całego cyklu świątecznego Narodzenie Bożego.

W tradycji Kościoła wschodniego bizantyjskiego, greckiego i prawosławnego, chrzest Jezusa jest bowiem fundamentem chrześcijaństwa i wszystkich tajemnic wiary. Bardo uroczyście obchodzi się więc Jordan na wschodnich terenach Polski, zamieszkałych przez licznych wyznawców prawosławia. W wigilię Jordanu (podobnie jak w wigilie wszystkich ważniejszych świąt cerkiewnych) obowiązują post, modlitwa i czuwanie. W domach spożywa się uroczystą wieczerzę, podczas której zgromadzeni przy stole domownicy dzielą się bułką przaśną, prosforą (jak katolicy opłatkiem), na znak wspólnoty chrześcijańskiej i miłości. 


Święto Jordanu. Święcenie wody na Dnieprze, 1943 rok. Święto Jordanu. Święcenie wody na Dnieprze, 1943 rok.

W samo święto Jordanu w cerkwiach odbywają się nabożeństwa, podczas których święci się wodę, która w obchodach tych ma szczególne znaczenie. Kropi się nią ściany świątyni w środku i na zewnątrz. Kropi się nią także domy wiernych, które nawiedza kapłan (batiuszka), chodząc - jak mówią - z wodą lub po kanonie i składając życzenia błogosławieństwa Bożego i pomyślnego nowego roku. Święci się także wodę w rzekach, strumieniach i stawach nad które udają się procesje, z cerkiewnymi chorągwiami i ikonami, prowadzone przez kapłana w szytych złotem szatach liturgicznych.

"Ten jest Syn mój umiłowany, w którym mam upodobanie"

Na znak wierności tajemnicom wiary i pamiątkę chrztu Jezusa w Jordanie trzykrotnie zanurza się w wodzie krzyż cerkiewny i palące się związane na krzyż trzy świece lub trójramienny świecznik, ku chwale Trójcy Świętej: chrzczonego w Jordanie Chrystusa, Ducha Świętego, który ukazał się w postaci ulatującej nad Nim białej gołębicy oraz Boga Ojca, którego głosem idącym z nieba, powiedział: ten jest Syn mój umiłowany, w którym mam upodobanie. Mt.3, 13-17.

Jest to najważniejszy moment obchodów tajemnicy Wcielenia i Objawienia się Boga światu, czyli całego cyklu świątecznego Narodzenie Bożego.

W Warszawie procesje takie idą nad Wisłę; w Jabłecznej (sanktuarium prawosławnym z siedzibą Domu Zakonnego Męskiego) nad Bug, w Grabarce (największym w Polsce prawosławny zespole cerkiewno-klasztornym i ośrodku pątniczym), nad strumień opływający Świętą Gorę, w innych miejscowościach nad stawy i rzeki. Buduje się nad nimi specjalne pomosty, lub kładki. Przy mroźnej pogodzie w tafli lodowej wycina się przeręble, zawsze w kształcie krzyża, aby można było zaczerpnąć wody i aby kapłan mógł ją poświęcić.

Wierni modlą się, klęcząc, piją wodę z rzek i strumieni i czerpią ją do przyniesionych ze sobą naczyń, flaszek, baniek, dzbanów i niosą ją do swych domów. Po powrocie z uroczystości gospodarz kropi wodą z Jordanu całe obejście domu, budynki gospodarskie, podwórze. Pozostałą wodę przechowywano przez cały się przez cały rok. Woda poświęcona w Jordan miała bowiem zastosowanie w różnych domowych obrzędach i praktykach religijnych oraz w tradycyjnych zabiegach gospodarskich, ochronnych i leczniczych.

Barbara Ogrodowska

Święto Jordanu w Krakowie, 1927 rok. Święto Jordanu w Krakowie, 1927 rok.

***

Więcej artykułów z cyklu - zakładce "Świętujemy".


Czytaj także

Wigilia

Ostatnia aktualizacja: 21.12.2019 09:00
Od najdawniejszych czasów Wigilia otwierała słoneczny, wegetacyjny i tradycyjny ludowy rok obrzędowy. Zachowały się więc w jej obchodach ślady dawnych rytuałów i obrzędów, agrarnych, zadusznych i noworocznych.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Kolędowanie

Ostatnia aktualizacja: 24.12.2019 09:00
Cały świąteczny czas od Bożego Narodzenia do Trzech Króli nazywano Godami, a także Koladką, Dwunastnicą, Szczodrymi, Świętymi Dniami, Świętymi lub Bożymi Wieczorami.  
rozwiń zwiń

Czytaj także

Nowy Rok

Ostatnia aktualizacja: 31.12.2019 09:00
Pierwotnie zwyczaje i obrzędy noworoczne na dobry początek i szczęśliwy przebieg całego roku, związane były z porą przesilenia zimowego. Prawdopodobnie dlatego, najstarsze, znane w Polsce obchody, wierzenia i zwyczaje noworoczne były – w większości – powtórzeniem praktyk wigilijnych.
rozwiń zwiń