X
Szanowny Użytkowniku
25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r (RODO). Zachęcamy do zapoznania się z informacjami dotyczącymi przetwarzania danych osobowych w Portalu PolskieRadio.pl
1.Administratorem Danych jest Polskie Radio S.A. z siedzibą w Warszawie, al. Niepodległości 77/85, 00-977 Warszawa.
2.W sprawach związanych z Pani/a danymi należy kontaktować się z Inspektorem Ochrony Danych, e-mail: iod@polskieradio.pl, tel. 22 645 34 03.
3.Dane osobowe będą przetwarzane w celach marketingowych na podstawie zgody.
4.Dane osobowe mogą być udostępniane wyłącznie w celu prawidłowej realizacji usług określonych w polityce prywatności.
5.Dane osobowe nie będą przekazywane poza Europejski Obszar Gospodarczy lub do organizacji międzynarodowej.
6.Dane osobowe będą przechowywane przez okres 5 lat od dezaktywacji konta, zgodnie z przepisami prawa.
7.Ma Pan/i prawo dostępu do swoich danych osobowych, ich poprawiania, przeniesienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.
8.Ma Pan/i prawo do wniesienia sprzeciwu wobec dalszego przetwarzania, a w przypadku wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych do jej wycofania. Skorzystanie z prawa do cofnięcia zgody nie ma wpływu na przetwarzanie, które miało miejsce do momentu wycofania zgody.
9.Przysługuje Pani/u prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego.
10.Polskie Radio S.A. informuje, że w trakcie przetwarzania danych osobowych nie są podejmowane zautomatyzowane decyzje oraz nie jest stosowane profilowanie.
Więcej informacji na ten temat znajdziesz na stronach dane osobowe oraz polityka prywatności
Rozumiem
Historia

Kazimierz Nowak. 40 tysięcy kilometrów rowerem po Afryce

Ostatnia aktualizacja: 11.01.2020 05:40
Dwukrotnie samotnie przemierzył Afrykę: z północy na południe oraz z południa na północ. W ciągu pięciu lat przebył 40 tys. kilometrów. – Wyobrażam sobie, że do wielu miejsc dotarł jako pierwszy biały człowiek – mówił na antenie Polskiego Radia Łukasz Wierzbicki, autor książki o Kazimierzu Nowaku.
Audio
  • Rozmowa Katarzyny Nowak z Łukaszem Wierzbickim, autorem książki o Kazimierzu Nowaku, w audycji z cyklu "Mapa kultury". (PR, 21.07.2006)
Kazimierz Nowak przy rowerze podczas podróży po Afryce w 1935 roku.
Kazimierz Nowak przy rowerze podczas podróży po Afryce w 1935 roku.Foto: Narodowe Archiwum Cyfrowe

123 lata temu, 11 stycznia 1897 roku urodził się Kazimierz Nowak. Był podróżnikiem, reporterem i fotografem.

Pochodził ze Stryja, z którego przeprowadził się do Poznania po zakończeniu I wojny światowej. Pracował w jednej z miejskich gazet. Jego największym marzeniem już od czasów dzieciństwa była podróż do Afryki. Udało mu się je zrealizować w wieku 34 lat, kiedy wyruszył w wielką wędrówkę po Czarnym Lądzie, która zapewniła mu miejsce w historii.

Jego postać po latach przypomniał Łukasz Wierzbicki, który w 2000 roku po raz pierwszy wydał reportaże z podróży, które Kazimierz Nowak pisał dla poznańskich gazet. Książka ukazała się pod tytułem "Rowerem i pieszo przez Czarny Ląd".

– Pierwszy raz o Kazimierzu Nowaku usłyszałem od mojego dziadka. Śledził relacje podróżnika, które ukazywały się wówczas w poznańskiej prasie. Mój dziadek słuchał wykładów Nowaka po powrocie z Afryki i był na jego pogrzebie – opowiadał pisarz Łukasz Wierzbicki w audycji z 2006 roku. – Po wojnie o nim zapomniano, ukazał się jedynie album ze zdjęciami Nowaka. Dziadek próbował kiedyś odszukać relacje Kazimierza Nowaka, ale nie starczyło mu czasu i cierpliwości. Pomyślałem, że ja spróbuję je odnaleźć i udało się. Dotarłem do stu reportaży i złożyłem z nich relację, która tworzy logiczny ciąg i opisuje całą wyprawę Kazimierza Nowaka.

Kazimierz Nowak w drodze do masywu górskiego  Ruwenzori w Kongu Belgijskim, 1933 rok. NAC Kazimierz Nowak w drodze do masywu górskiego Ruwenzori w Kongu Belgijskim, 1933 rok. NAC

Podróżnik

Wyprawę Nowaka sponsorował jeden z poznańskich sklepów fotograficznych, który podarował mu aparat fotograficzny w zamian za zdjęcia z wyprawy. Podróżnik wysyłał relacje z wyprawy do poznańskich gazet. Za honorarium z tekstów utrzymywał rodzinę, która została w Polsce.

Swoją imponującą podróż po Afryce rozpoczął w listopadzie 1931 roku w Trypolisie. Postanowił, że trasę pokona bez używania mechanicznych środków transportu. Większość drogi pokonał rowerem, ale podróżował także konno i tratwą.

– Szlak jego wyprawy w dużej mierze prowadził przez bezdroża sawanny i pustyni. Wyobrażam sobie, że dużą część trasy przemierzył pchając rower objuczony skromnym dobytkiem – powiedział Łukasz Wierzbicki w audycji Katarzyny Nowak z cyklu "Mapa kultury".

Kazimierz Nowak pośród tubylców, 1933 rok. NAC Kazimierz Nowak pośród tubylców, 1933 rok. NAC

Ukochał Afrykę

– Był inny niż większość ludzi wybierających się wówczas do Afryki. Wybrał się, aby dowiedzieć się czegoś o tym kontynencie, utrwalić jego obraz, podziwiać przyrodę i poznać życie mieszkańców. Nie spotkał podobnych sobie ludzi, a jedynie kolonialistów i misjonarzy – mówił Łukasz Wierzbicki w rozmowie z Katarzyną Nowak.

Kazimierz Nowak dwukrotnie przebył Afrykę. Po przejściu na południowy kraniec Afryki w maju 1934 roku postanowił zawrócić i podróżował dalej, aż w listopadzie 1936 roku dotarł do Algierii. W tym czasie pokonał 40 tysięcy kilometrów.

– Pojawiło się wtedy u niego myśl, aby może powrócić i po raz trzeci przemierzyć Afrykę. Kazimierz Nowak miał w sobie coś, co gnało go do podróżowania – powiedział Łukasz Wierzbicki w audycji Polskiego Radia z 2006 roku.

W grudniu 1936 roku wrócił do Poznania. Był bardzo wycieńczony chorobami, które nabył podczas pobytu w Afryce. Zdążył wygłosić kilka wykładów etnograficznych, które sprawiały mu jednak ogromny wysiłek. Zmarł 13 października 1937 roku.

sa

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Arkady Fiedler: Byłem wielkim marzycielem

Ostatnia aktualizacja: 28.11.2019 05:55
Jako podróżnik zwiedził niemal cały świat. Jego książki należą dziś do klasyki literatury podróżniczej. Na historiach opisanych przez Arkadego Fiedlera wychowały się pokolenia żądnych przygód obieżyświatów.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Mieczysław Lepecki – podróżnik i wierny adiutant Marszałka

Ostatnia aktualizacja: 16.11.2019 05:55
Gdyby nie on, pewnie nie wiedzielibyśmy dziś, że Piłsudski najbardziej lubił filmy rysunkowe, zaś pokolenia żyjące w odizolowanym od świata PRL nie poznałyby egzotyki odległej Ameryki Południowej.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Tony Halik – największą przygodą jest życie

Ostatnia aktualizacja: 23.05.2019 06:07
- Zawsze starałem się w życiu osiągnąć to, co niemożliwe. We wszystkich reportażach, we wszystkich przygodach starałem się dolecieć tam, gdzie nikt nie doleciał. Postawić nogę tam, gdzie nikt jej nie postawił. Zrobić to, czego nikt nie zrobił – mówił Tony Halik na antenie Polskiego Radia.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Czesław Centkiewicz - talent pisarski odnaleziony pod biegunem północnym

Ostatnia aktualizacja: 18.10.2019 06:15
115 lat temu urodził się Czesław Centkiewicz, pisarz i polarnik. – Życie przynosi niespodzianki. Mnie w darze przyniosło wyprawę polarną, spełnienie moich młodzieńczych marzeń – mówił na antenie Polskiego Radia.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Ferdynand Ossendowski - drugi po Sienkiewiczu

Ostatnia aktualizacja: 03.01.2020 05:42
Był najczęściej tłumaczonym polskim pisarzem po Henryku Sienkiewiczu oraz jednym z najpopularniejszych autorów dwudziestolecia międzywojennego – jego książki zostały wówczas wydane w 80 milionach egzemplarzy. Za swój radykalny antykomunizm w okresie PRL został skazany na zapomnienie.
rozwiń zwiń