Nauka

Kolejny sukces polskich archeologów

Ostatnia aktualizacja: 21.05.2009 11:56
Tym razem w ramach amerykańsko-polskiej ekspedycji archeologicznej w Berenike w Egipcie.

Nowe znaleziska polskich archeologów w Berenike nad Morzem Czerwonym w Egipcie potwierdzają kosmopolityczny charakter antycznej metropolii.

Polsko-amerykańska misja archeologiczna znalazła w ruinach Berenike m.in. fragmenty naczyń pokrytych grafitti, które zapisane zostały w jednym z preislamskich języków. Wskazuje to, że ceramika ta importowana była do starożytnego miasta aż z południowej Arabii. To już dwunasty język, jaki został zidentyfikowany wśród inskrypcji z Berenike.

Międzynarodowy zespół kierowany jest przez profesora Stevena Sidebothama z University of Delaware oraz Iwonę Zych z Centrum Archeologii Śródziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego. W tym roku ekipa ta wznowiła badania wykopaliskowe po ośmioletniej przerwie.

Berenike to miasto założone w III wieku p.n.e. przez egipskiego władcę, Ptolemeusza II (285 - 246 lat p.n.e.). Miejski port służył głównie do przeładunku transportów słoni afrykańskich. Ptolemeusz II postanowił bowiem używać słoni w walkach przeciw swoim politycznym konkurentom - władającym Wschodem Seleucydom, dynastii założonej przez jednego z dowódców armii Aleksandra Wielkiego. Seleucydzi także używali słoni, ale indyjskich, i to tym zwierzętom egipski faraon postanowił przeciwstawić własne słonie, pozyskane z niezależnego źródła, Afryki.

Zwierzęta łapano w rejonie wschodniego Sudanu, Erytrei i Etiopii, a następnie ekspediowano za pomocą specjalnych statków przez Morze Czerwone w kierunku południowego Egiptu, do portu w Berenike. Dalszą drogę słonie pokonywały lądem, prowadzone przez Pustynię Wschodnią do doliny Nilu i nią dalej na północ.

Podczas prowadzonych przez siebie badań archeolodzy natknęli się na prawdopodobne zagrody dla słoni, przypominające nieco te budowane współcześnie na terenie ogrodów zoologicznych. Składają się z ziemnych wałów usytuowanych niedaleko nabrzeża.

W tym sezonie badacze skupili się na eksploracji północnej części dawnego portu. W początkach naszej ery, czyli w okresie rzymskim, miejsce to zmieniło swoje przeznaczenie. W wyniku sporego zamulenia nie mogło już pełnić funkcji portu, stając się centrum rzemieślniczo-gospodarczym. W tym czasie zmieniły się również towary, które przechodziły przez port w Berenike. Wysyłano stamtąd mirrę, kadzidła, perły i tkaniny, które trafiały do Aleksandrii, a stamtąd nawet do Rzymu.

I to właśnie śmietniska z okresu rzymskiego okazały się najbardziej interesujące dla archeologów. Znaleziono m.in. wspomniane na początku skorupy naczyń ceramicznych; odkopano tam także wyjątkowo dobrej jakości gemmę (przedmiot zdobiony miniaturowym reliefem) wykonaną z półszlachetnego kamienia oraz dwa bloki wonnej syryjskiej jodły (drzewa, którego żywica była uważana za szczególnie cenną ze względu na jej aseptyczne i moczopędne właściwości). Wykorzystywano ją również podczas procesu mumifikacji.

Podczas wykopalisk na terenie śmietniska odkryto także liczne ostrakony (fragmenty naczyń ceramicznych używane do zapisków) i papirusy. Zidentyfikowano inskrypcje zapisane w języku greckim i łacińskim, za pomocą których odnotowywano pokwitowania dostaw wody pitnej dla żołnierzy garnizonu rzymskiego, który stacjonował w Berenike. Archeolodzy zapowiadają kontynuację badań w przyszłym roku.

(pap/mak)

Czytaj także

Autostrada pełna skarbów

Ostatnia aktualizacja: 17.12.2008 11:03
O odkryciu celtyckiej osady w Podłężu koło Krakowa opowiada Karol Dzięgielewski.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Średniowieczny Siewierz

Ostatnia aktualizacja: 06.07.2009 10:49
Archeolodzy odnaleźli pozostałości średniowiecznego Siewierza.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Egipskie jedzenie

Ostatnia aktualizacja: 26.02.2010 12:03
Egipscy kapłani jedli bardzo niezdrowo. Wielu z nich cierpiało na choroby układu krążenia.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Cmentarzysko ludzi i węży sprzed 6 tysięcy lat

Ostatnia aktualizacja: 29.09.2009 11:47
Odkrycia dokonano w Górach Świętkorzyskich.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Atlantyda odnaleziona?

Ostatnia aktualizacja: 24.02.2009 12:39
Czy Google spełni marzenie pokoleń archeologów?
rozwiń zwiń

Czytaj także

Zagadka śmierci faraona

Ostatnia aktualizacja: 17.02.2010 10:19
Badania DNA Tutanchamona pozwoliły ustalić dlaczego zmarł 19 władca Egiptu.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Spojrzeć Tutowi w DNA

Ostatnia aktualizacja: 15.03.2010 03:38
O przyszłości współpracy archeologów i genetyków mówi Albert Zink, członek grupy naukowców, którzy jako pierwsi przebadali DNA Tutenchamona.
rozwiń zwiń