Historia

Zygmunt Krasiński - wieszcz rozdarty miłością i cierpieniem

Ostatnia aktualizacja: 19.02.2020 05:55
Miał być dyplomatą, a został poetą, jednym z trzech najwybitniejszych polskich wieszczów, mówił o sobie, że jest "wierszokletą z niebiańskimi dźwiękami w sercu".
Audio
  • Archiwalna audycja z cyklu "Biografia dźwiękowa - Zygmunt Krasiński", Polskie Radio, 2002
Portret Zygmunta Krasińskiego
Portret Zygmunta KrasińskiegoFoto: Władysław Barwicki/http://193.59.172.16/szzz/ImageDownloader.do?id=1648224

19 lutego 1812 roku w Paryżu urodził się Zygmunt Krasiński, poeta, dramatopisarz, prozaik, filozof, autor "Nie-Boskiej komedii", zaliczany w XIX wieku obok Juliusza Słowackiego i Adama Mickiewicza do trójki polskich "wieszczów”.

Przyszedł na świat w bogatej rodzinie potomków polskich magnatów. Ojciec Zygmunta – Wincenty Krasiński - był generałem w służbie Napoleona, dowódcą elitarnej formacji wojska polskiego 1. Pułku Szwoleżerów w gwardii przypisanej do ochrony samego cesarza. Ojcem chrzestnym Zygmunta był sam Napoleon, choć to nie on trzymał go do chrztu. Nadano mu, zgodnie z tradycją, pięć imion – Napoleon, Stanisław, Adam, Feliks i Zygmunt. Był jedynakiem. Matkę stracił, gdy miał kilkanaście lat. Ojciec drugi raz się nie ożenił, poświęcił się wychowaniu syna. Chciał, żeby ten spełnił jego wszystkie życiowe aspiracje. Jednym z założeń było, że Zygmunt poświęci się pracy w dyplomacji cara Rosji.

Posłuchaj audycji Grażyny Gronczewskiej i dowiedz się, jakie drakońskie wychowanie narzucił Krasickiemu jego ojciec oraz dlaczego Zygmunt nie zgodził się zostać zawodowym politykiem.

"Ludzie usłyszą tylko twarde szczęki. Ja dniem i nocą słyszę serce moje. Ono tak bije na krwi mojej falach jak gwiazda brzmiąca na wirach błękitu…”

Krasiński debiutował w 1828 jako autor makabrycznych "Powieści gotyckich”, w których badacze literatury dopatrzyli się charakterystycznych cech całego pisarstwa Krasińskiego. Jego obsesją było cierpienie, zagłada i śmierć. Całe życie rozdarty był przez wewnętrzny konflikt między życiowym konwenansem a etosem romantycznej walki narodowowyzwoleńczej. W późniejszym czasie – około roku 1847 - wieszcz zastąpił skrajną rozpacz dotychczasowych dzieł przesłaniem etyki chrześcijańskiej, która z czasem, uzupełniona o myśl mesjanistyczną, przerodziła się w żarliwe odniesienia do ewangelicznej miłości.

"Jestem wierszokletą z niebiańskimi dźwiękami w sercu”

- Po odkryciu poezji Norwida, Krasiński został wyrzucony z grona tzw. trzech wieszczów. A mimo wszystko wciąż trwa – mówił w Polskim Radiu prof. Andrzej Fabianowski z Instytutu Literatury Polskiej na Uniwersytecie Warszawskim. – Wciąż jest obecny w świadomości społecznej, nie tylko jako autor genialnej "Nie-boskiej komedii”, ale jako największy epistolograf polskiego romantyzmu.

Krasiński jest autorem listów wydanych w trzech tomach pt. "Listy do Delfiny Potockiej". Jan Kott, wybitny krytyk literacki, nazwał te listy "najwybitniejszą pozycją polskiego romantyzmu". Delfinę – kobietę wybitnej urody i uzdolnioną sopranistkę, której Fryderyk Chopin chciał słuchać na łożu śmierci i zadedykował "Koncert fortepianowy f-moll" - poznał Zygmunt Krasiński w Neapolu w 1838 roku. Gwałtowny romans przerodził się w najgłębsze uczucie w życiu Krasińskiego, w dodatku odwzajemnione. W lipcu 1843 roku pod wpływem nacisków ojca ożenił się z Elizą Branicką (1820-1876), malarką, której uczucie i zalety charakteru ocenił dopiero na łożu śmierci. Podyktował wtedy wyznanie, w którym zakwestionował swoje życie: "Głupi, przez całe życie szukałem anioła, nie wiedząc, że mam go przy swoim boku i tym aniołem jest Eliza".

Posłuchaj audycji i dowiedz się, jakie kobiety odgrywały dużą rolę w życiu poety oraz czym różniła się biografia Krasińskiego od dziejów życia Mickiewicza i Słowackiego.

im

Ten artykuł nie ma jeszcze komentarzy, możesz być pierwszy!
aby dodać komentarz
brak

Czytaj także

Juliusz Słowacki – urodził się poetą, a zmarł prorokiem

Ostatnia aktualizacja: 03.04.2019 05:45
– On chciał być przewodnikiem, chciał być akceptowany, rozumiany, dostrzeżony – mówił o Juliuszu Słowackim historyk literatury prof. Andrzej Fabianowski. – Stąd też ta jego ogromna pracowitość, która przekuła się w obfitość dzieł.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Jan Śniadecki - "mędrca szkiełko i oko"

Ostatnia aktualizacja: 21.11.2019 06:00
Matematyk, astronom, filozof i reformator oświaty. Zasłużony dla uniwersytetów w Krakowie i Wilnie. Udowadniał, że patriotą jest nie tylko ten, kto walczy szablą, ale i ten, który oświeca rozumem.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Delfina Potocka - muza polskich romantyków

Ostatnia aktualizacja: 02.04.2020 05:35
- Wydaje mi się, że byłaby to świetna heroina smutnego filmu – mówiła o Delfinie Potockiej badaczka jej biografii Bożena Krzywobłocka. Dlaczego zamożna bywalczyni salonów i ulubienica artystów nie była szczęśliwa?
rozwiń zwiń

Czytaj także

Kornel Ujejski – ostatni wielki romantyk

Ostatnia aktualizacja: 19.09.2018 06:00
W roku 1915 ukazała się broszura "Trzy hymny narodowe". Wśród trzech wymienionych tam utworów był "Chorał" zapomnianego dziś klasyka romantyzmu.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Wyjątkowa Biblioteka Polska w Paryżu

Ostatnia aktualizacja: 24.03.2020 05:45
24 listopada 1838 roku podpisano w Paryżu akt fundacji Biblioteki Polskiej w Paryżu powstałej z inicjatywy Wielkiej Emigracji. Do dzisiaj to największa polska biblioteka poza granicami kraju.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Adam Mickiewicz - nie tylko poeta

Ostatnia aktualizacja: 26.11.2019 06:00
Narodowy wieszcz doby romantyzmu miał znacznie więcej zainteresowań niż literatura. Opórcz poezji oddawał się także działalności patriotycznej, wykładał na uniwersytecie we Francji, zgłębiał tajniki przyrody oraz... był prekursorem fantastyki naukowej.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Najpiękniejsza kawiarnia świata ma zostać zamknięta

Ostatnia aktualizacja: 12.06.2019 06:00
Caffe Greco w Rzymie istnieje od 1760 roku. Uznana jest za jedna z najpiękniejszych kawiarni na świecie. Na dziś, 12 czerwca, zapowiedziano ostateczną eksmisję kawiarni, co jest wynikiem decyzji sądu.
rozwiń zwiń

Czytaj także

Wincenty Pol – poeta namaszczony przez Mickiewicza

Ostatnia aktualizacja: 20.04.2020 05:50
Na emigracji po Powstaniu Listopadowym poznał Adama Mickiewicza, któremu pokazał wiersze napisane pod pseudonimem. – Wieszcz się nimi zachwycił – powiedział prof. Andrzej Fabianowski w audycji Polskiego Radia. – Dopiero wtedy Pol przyznał się, że to jego utwory.
rozwiń zwiń